خانه / بایگانی برچسب: گفتگو

بایگانی برچسب: گفتگو

دو روش استنباط علم دینی از متون قرآن و حدیث/ جاذبه آموزه‌های شیعی برای خاورشناسان

دو روش استنباط علم دینی از متون قرآن و حدیث/ جاذبه آموزه‌های شیعی برای خاورشناسان

حجت‌الاسلام مسعودی از روش تناظر گزاره‌ای و روش گفت‌وگوی مشارکتی گام‌به‌گام به عنوان دو روش برای دستیابی به علم دینی از طریق مواجه مسائل روز با متون قرآنی و روایی یاد کرد و بر اهمیت خوانش مسئله‌محور از متون مقدس اشاره کرد. به گزارش شبکه اجتهاد، حجت‌الاسلام والمسلمین عبدالهادی مسعودی، قائم‌مقام دانشگاه قرآن و حدیث و رئیس انجمن حدیث حوزه، به بحث پیرامون راهکارها و لوازم کاربردی‌سازی مطالعات قرآن و حدیث پرداخت و به پرسش‌هایی در این زمینه پاسخ داده است. قسمت نخست گفت‌وگو با عنوان «کارایی روش فهم پلکانی روایات در فرایند کاربردی‌سازی مطالعات حدیثی» چندی پیش منتشر شد. …

توضیحات بیشتر »

ایرادات شرعی به قرارداد «جعاله تأمین هزینه‌های ضروری زندگی» بانک ملی/ اقدامی به ظاهر مقدس اما باطناً مشکل‌دار

ایرادات شرعی به قرارداد «جعاله تأمین هزینه‌های ضروری زندگی» بانک ملی/ اقدامی به ظاهر مقدس اما باطناً مشکل‌دار

قرارداد «جعاله تأمین هزینه‌های ضروری زندگی» که در بانک ملی ایران اجرایی می‌شود، دارای ایرادات فقهی و حقوقی است و این بانک علی‌رغم تذکرات دفتر مقام معظم رهبری نسبت به این مسئله همچنان در حال اجرای این قرارداد است. به گزارش شبکه اجتهاد، براساس اطلاعات واصله، بانک ملی ایران، دست‌کم به مدت یک سال است که قراردادی با عنوان «جعاله تأمین هزینه‌های ضروری زندگی» را اجرایی می‌کند که دارای ایراد شرعی است و حتی از طرف دفتر مقام معظم رهبری هم نسبت به این موضوع و لزوم پایان دادن به اجرای آن هشدارها و تذکرات لازم داده شده اما علی‌رغم …

توضیحات بیشتر »

ربای معاملی در عقد بیمه وجود ندارد/ در بیمه و اقسام آن مسلماً غرر وجود دارد، اما مضر به صحّت عقد نیست

در عقد بیمه ربا معاملی وجود ندارد/ پاسخی به شبهه غرری بودن عقد بیمه

اختصاصی شبکه اجتهاد: آیت‌الله شیخ محمّدجواد فاضل لنکرانی استاد باسابقه حوزه علمیه قم و رئیس مرکز فقهی ائمه اطهار (علیه‌السلام) در بخش اول گفتگوی خود پیرامون «عقد بیمه» اظهار کرد: معاملات شکل‌‌های بسیار جدید پیدا کرده، و اگر فقه بخواهد توقف کند در اینکه این معاملات باید تحت یکی از عناوین رایج درآید در بسیاری از موارد مشکل پیدا می‌‌کنیم، اصلا هرچه زمان پیش می‌‌رود، معاملات جدید پیدا می‌‌شود، مثلاً معاملات بازار بورس، یا بیع زمانی نه تحت عنوان بیع است، نه اجاره، نه صلح بلکه یک معاملۀ جدید است. پس به نظر ما از ادلّه استفاده می‌‌شود برای تصحیح …

توضیحات بیشتر »

کارایی روش «فهم پلکانی» روایات در فرایند کاربردی‌سازی مطالعات حدیثی

کارایی روش «فهم پلکانی» روایات در فرایند کاربردی‌سازی مطالعات حدیثی

رئیس انجمن حدیث حوزه با تأکید بر ظرفیت قرآن و حدیث برای تمدن‌سازی و تحقق این تمدن در قرون اولیه تاریخ اسلام به بیان راهکاری خود در راستای کاربردی‌سازی مطالعات قرآن و حدیث در عصر حاضر پرداخت و از روش فهم پلکانی روایات به عنوان روش نوینی در فرایند فهم حدیث یاد کرد. به گزارش شبکه اجتهاد، حجت‌الاسلام عبدالهادی مسعودی، قائم‌مقام دانشگاه قرآن و حدیث، در گفتگویی به بحث پیرامون راهکارها و لوازم کاربردی‌سازی مطالعات قرآن و حدیث پرداخته و پرسش‌هایی در این زمینه پاسخ داده است. یکی از سؤالاتی که امروزه در مجامع علمی زیاد مطرح می‌شود این است …

توضیحات بیشتر »

تحول در متون، به‌معنای عوض کردن متون نیست/ وضعیت موجود نباید نشاط را از طلاب بگیرد و درس نخوانند

تحول در متون، به‌معنای عوض کردن متون نیست/ وضعیت موجود نباید نشاط را از طلاب بگیرد و درس نخوانند

بنده معتقد به تحول در متون هستم؛ اما تحول در متون، به‌معنای عوض کردن متون نیست. بنده معتقدم اولویت اول این است که همین کتاب‌های موجود خوانده شود؛ اما لازم نباشد که طلاب از ابتدا تا آخر آن‌ها را بخوانند. می‌شود بخشی از این کتب را حذف کرد و حذفیات را برای تکمیل مطالعات بگذارند تا طلبه بتواند جاهای خوب آن را بخواند. ما امروز در حوزه کسانی را داریم که بتوانند مکاسب، رسائل و کفایه به‌روز بنویسند. به گزارش شبکه اجتهاد، حجت‌الاسلام والمسلمین ابوالقاسم علیدوست از فضلا و اساتید حوزه علمیه قم است که عضویت در جامعه مدرسین حوزه …

توضیحات بیشتر »

برخی نهادها و عناصر داخلی در فعالیت‌های تقریبی مانع‌تراشی می‌کنند/ برای وزارت امور خارجه اصلاً مسئله‌ای به نام جهان اسلام مطرح نیست/ «جامعه المصطفی» در جهت وحدت جهان اسلام بیش‌تر از ما اثرگذاری فرهنگی دارد/ راهنمایی آیت‌الله وحید در آغاز مسؤولیت

برخی نهادها و عناصر داخلی در فعالیت‌های تقریبی مانع‌تراشی می‌کنند/ برای وزارت امور خارجه اصلاً مسئله‌ای به نام جهان اسلام مطرح نیست/ «جامعه المصطفی» در جهت وحدت جهان اسلام بیش‌تر از ما اثرگذاری فرهنگی دارد/ راهنمایی آیت‌الله وحید در آغاز مسؤولیت

رئیس مجمع‌جهانی تقریب مذاهب اسلامی گفت: مسئله عجیب در این میان آن است که در فعالیت‌های تقریبی مشکل چندانی با خارجی‌ها نداریم و متأسفانه بیشترین مشکلات از ناحیه داخل است و برخی نهادها و عناصر داخلی در این خصوص مانع‌تراشی می‌کنند. به گزارش شبکه اجتهاد، آیت‌الله محسن اراکی در خاندانی از دیار سلطان آباد اراک دیده به جهان گشود. پدر وی مرحوم آیت‌الله‌ حاج شیخ حبیب‌الله اراکى از فقهای وارسته و برجسته عصر خود بود. او که دارای روحیه‌ای انقلابی و ضد استکباری بود به دلیل درگیری‌ای که با خاندان پهلوی به پیدا کرد به کشور عراق مهاجرت کرد، لذا …

توضیحات بیشتر »

اگر امتداد اجتماعی حوزه کلید بخورد بسیاری از پژوهش‌های ما تیک نمی‌خورد/ حوزه در مرحلهٔ پژوهش‌های بنیادی مانده است/ در قم طلبه راهبردی تربیت نکرده‌ایم

اگر امتداد اجتماعی حوزه کلید بخورد بسیاری از پژوهش‌های ما تیک نمی‌خورد/ حوزه در مرحلهٔ پژوهش‌های بنیادی مانده است/ در قم طلبه راهبردی تربیت نکرده‌ایم

شبکه اجتهاد: در اعتراضات دی‌ماه ۹۶ و ادامهٔ کم‌رمق آن در اوایل تابستان ۹۷، شاید برای اولین بار در تاریخ چهل‌سالهٔ جمهوری اسلامی، حوزه و روحانیت به‌صورت واضح و مستقیم در شعارهای مردم مورد هجمه قرار گرفت. بی‌شک یکی از ریشه‌های این هجمه وجود ذهنیت این‌همانی میان حوزه و حکومت است؛ مسأله‌ای که مباحثات آن را در قالب یک پروندهٔ ویژه در مصاحبه با صاحب‌نظران مورد بررسی قرار داد. اما شاید بتوان مسأله را از یک زاویهٔ دیگر نیز مورد بررسی قرار داد و آن سهم تأثیر کم‌کاری یا کج‌کاری مؤسسات علمی و پژوهشی زیرمجموعه یا مرتبط به حوزهٔ علمیه …

توضیحات بیشتر »

فقها برای اجرایی کردن نظریات فقهی، ساختار ارایه دهند/ سه‌گانه حکم شرعی، راهبرد و ساختار

فقها برای اجرایی کردن نظریات فقهی، ساختار ارایه دهند/ سه‌گانه حکم شرعی، راهبرد و ساختار

اختصاصی شبکه اجتهاد: عبدالحسین خسروپناه استاد و پژوهشگر فلسفه دین و رئیس مؤسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران، در بخش اول گفتگوی خود به تشریح دیدگاه‌های خود درباره «فقه اجتماعی» و برخی مسائل روز جامعه پرداخت. او با تأکید بر اینکه فقه باید و حتماً با توجه به مسائلی که مبتلا‌به جامعه است ساختارمند شود، گفته است: امروزه علوم انسانی در جامعه ما رشد کرده، پس باید فقه اقتصاد، فقه تربیت، فقه سیاست، فقه امنیت، فقه دفاع و … را داشته باشیم و با همین میراث فقهی هم باید یک نظام اجتماعی ساخته و تدوین شود. حوزه‌های علمیه باید به …

توضیحات بیشتر »

سنت حسنهٔ متشرعه اگر به‌نام دین نباشد، بدعت نیست

سنت حسنهٔ متشرعه اگر به‌نام دین نباشد، بدعت نیست

شبکه اجتهاد: در میان نویسندگان و پژوهشگران حوزوی و دینی، افراد معدودی وجود دارند که بخش عمده‌ای از فعالیت علمی خود را صرف عاشوراپژوهی کرده باشند. حجت‌الاسلام والمسلمین محمد صحتی سردرودی از جمله افرادی است که بیش از ۲۰ سال از فعالیت علمی خود را متمرکز بر این موضوع کرده است. ده‌ها کتاب و مقاله وی گویای این امر است. مباحثات با وی درباره تفاوت خرافه و بدعت با سنت در عزاداری حسینی گفت‌وگو کرده است. محور سؤالاتم سنت، بدعت و خرافه است؛ اگر ممکن تعاریفی از این سه مفهوم ارائه بفرمایید. صحتی سردرودی: سنت، بدعت و خرافه تفاوت‌هایی باهم …

توضیحات بیشتر »

تلاش‌ها‌ی دفتر فقه معاصر؛ از تولید متون جدید آموزشی تا تطبیق مکاسب با حقوق قراردادهای آمریکا

تلاش‌ها‌ی دفتر فقه معاصر؛ از تولید متون جدید آموزشی تا تطبیق مکاسب با حقوق قراردادهای آمریکا

حجت‌الاسلام ‌اثنی عشری با اشاره به الزامات رونق علمی در حوزه، فقه و اصول را مهم ترین دانش برای تدوین قوانین دانست و تأکید کرد که نباید در حوزه احساس عقب ماندگی نهادینه شود و طلبه باید جایگاه خود را در حوزه درک کند. به گزارش شبکه اجتهاد، با شروع فعالیت آیت‌الله اعرافی در راس مدیریت حوزه‌ها‌ی علمیه و ارائه طرح‌ها‌ی جدید ایشان برای شتاب بخشی به روند تحول در حوزه، بارقه‌ها‌ی امید در بین تحول خواهان بیش از گذشته روشن شد. راه اندازی دفتر فقه معاصر به منظور پاسخگویی به نیازهای نظام اسلامی یکی از فعالیت‌ها‌ی ارزشمندی بود که …

توضیحات بیشتر »

مجالس امام حسین(ع) باید افشاکننده ظلم باشد/ اگر اهداف دینی با اغراض غیردینی به هم بپیچد، باعث زدگی مردم از عزاداری خواهد شد

مجالس امام حسین(ع) باید افشاکننده ظلم باشد/ اگر اهداف دینی با اغراض غیردینی به هم بپیچد، باعث زدگی مردم از عزاداری خواهد شد

شبکه اجتهاد: آیت‌الله محمدعلی گرامی قمی استاد باسابقه حوزه علمیه قم در‌گفت وگویی به انتقاد از روند برخی از عزاداری‌های در کشور پرداخت و از مسئولان هیئت‌ها خواست با دعوت از منبری‌های محبوب مردم، به دنبال ترویج دین در ایام محرم باشند. او معتقد است که قیام امام حسین(ع) به دنیا آموخت که اصلاح فساد، قیام می‌خواهد. در ادامه متن گفت‌وگوی شفقنا با آیت‌الله گرامی درباره ویژگی‌ها‌ی عزاداری‌ها‌ی مورد قبول حضرات ائمه را می‌خوانید: اصلی‌ترین شاخصه یک عزاداری مقبول چیست؟ گرامی قمی: جمله‌ای در نهج البلاغه از زبان مولی امیرالمومنین آمده که راهگشای ما و جامعه در همه مسائل است. …

توضیحات بیشتر »

برای تصحیح معاملات نیاز به امضای شارع نیست/ لزوم توسعه دایره صحت معاملات

برای تصحیح معاملات نیاز به امضای شارع نیست/ لزوم توسعه دایره صحت معاملات

اختصاصی شبکه اجتهاد: آیت‌الله شیخ محمّدجواد فاضل لنکرانی استاد باسابقه حوزه علمیه قم و رئیس مرکز فقهی ائمه اطهار (علیه‌السلام) طی گفتگویی پیرامون «عقد بیمه» اظهار می‌کند: اکنون معاملات شکل‌‌های بسیار جدید پیدا کرده، و اگر فقه بخواهد توقف کند در اینکه این معاملات باید تحت یکی از عناوین رایج درآید در بسیاری از موارد مشکل پیدا می‌‌کنیم، اصلا هرچه زمان پیش می‌‌رود، معاملات جدید پیدا می‌‌شود، مثلاً معاملات بازار بورس، یا بیع زمانی نه تحت عنوان بیع است، نه اجاره، نه صلح بلکه یک معاملۀ جدید است. پس به نظر ما از ادلّه استفاده می‌‌شود برای تصحیح معاملات نیاز …

توضیحات بیشتر »

تسرع در تکذیب جزئیات واقعه عاشورا صحیح نیست/ بررسی فقهی شعائر دینی ضابطه دارد

تسرع در تکذیب جزئیات واقعه عاشورا صحیح نیست/ بررسی فقهی شعائر دینی ضابطه دارد

اختصاصی شبکه اجتهاد: آیت‌الله سید علی حسینی میلانی، شاگرد مطرح آیت‌الله وحید خراسانی و استاد قدیمی دروس خارج فقه و اصول حوزه علمیه قم است. به مناسبت ایام عزاداری سیدالشهدا، از وی در رابطه با ابعاد فقهی واقعه عاشورا و عزاداری اباعبدالله (ع) پرسیدیم. رویکرد فقهی او به مسائل در کنار تسلط وی بر مباحث امامت، گفتگوی جالبی را رقم زد. اجتهاد: آیا راه علم به وقایع عاشورا منسد است یا منفتح؟ و اگر منفتح است چگونه باید دسترسی پیدا کرد؟ و اگر منسد است وظیفه چیست؟ میلانی: وقایع عاشورا مثل سایر وقایع در تاریخ اسلام است. علم به مقداری …

توضیحات بیشتر »

امام حسین(ع) با تأکید بر کدام گزاره‌ها از بنی‌امیه مشروعیت‌زدایی کرد

امام حسین(ع) با تأکید بر کدام گزاره‌ها از بنی‌امیه مشروعیت‌زدایی کرد

عضو هیئت علمی پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی با مهم دانستن تحلیل حرکت امام حسین(ع) از منظر جنگ رسانه‌ای گفت: در واقع امام حسین(ع) خود نخستین راوی واقعه عاشورا است و با بیان رویکرد حاکمیت نسبت به دین و تبیین انحرافاتی همچون تبدیل خلافت به سلطنت، تبدیل بیت‌المال به ملک شخصی حکومت اموی را به چالش کشید و از یزید مشروعیت‌زدایی کرد. به گزارش شبکه اجتهاد، تحلیل رویکرد و راهبرد امام حسین(ع) از آغاز حرکت تا قیام عاشورا در مواجهه با دشمن از جمله مسائل درس‌آموز به‌ویژه در حوزه جنگ رسانه‌ای و روانی است که دشمن علیه کشورمان در دستور …

توضیحات بیشتر »

چرا حوزه، راهبر نیست؟/ تصویری از نسبت کنونی حوزۀ علمیه با حوزه مطلوب

چرا حوزه، راهبر نیست؟/ تصویری از نسبت کنونی حوزۀ علمیه با حوزه مطلوب

راهبری چیست؟ آیا می‌توان مرتبت امامت و راهبری را برای حوزه تصویر کرد؟ اگر آری، حوزه راهبر چه مختصات و ویژگی‌‌‌هایی دارد؟ با چه بسته سیاست‌‌‌ها و راهبردهایی میتوان به حوزه راهبر نایل شد؟ چه خلاها و فقدانهایی در الگوها و طرح واره‌‌‌های مرسوم فعالیت‌‌‌های حوزوی برای نیل به حوزه راهبر وجود دارد؟ موانع تاریخی، تمدنی ما در نیل به حوزه راهبر چه مواردی است؟ شبکه اجتهاد: برای تجمیع و تالیف عقلانیت موجود در نیل به حوزه راهبر ما برآن شدیم تا در گام اول به مطالعه مدلهای رایج در بین روحانیون در باب راهبری دینی پرداخته و با دغدغه …

توضیحات بیشتر »

توهین به شعائر حسینی، بی‌تردید حرام است/ تفاوتی میان ابزار توهین وجود ندارد

فلسفه اصول فقه، توصیف یا توصیه؟

اختصاصی شبکه اجتهاد: توهین به عزاداری و شعائر حسینی بی‌تردید حرام است. در این حرمت تفاوتی میان ابزار توهین وجود ندارد. البته توهین به مجالس عزا به‌تنهایی سبب ارتداد نمی‌گردد؛ اما اگر به انکار ضروری دین بازگشت نماید، ارتداد محقق می‌شود

توضیحات بیشتر »

مجلس خبرگان نظارت یا مراقبت، دو عبارت حاکی از یک واقعیت

مجلس خبرگان نظارت یا مراقبت، دو عبارت حاکی از یک واقعیت

خبرگان هم احراز واجدالشرایط بودن شخص را برای زعامت امت به عهده دارند احراز کنند و هم بقائاً برعهده دارند که بگویند همچنان آن شرایط محفوظ است یا خیر. امروز ما معتقدیم آن کسی که خُبراء امّت بعد از رحلت امام رضوان‌الله علیه به رهبری این انقلاب برگزیدند، در میان همه سران جهان‌، سَر هستند و الان هم اگر قرار باشد گزینشی صورت بگیرد باز بهترین هستند. شبکه اجتهاد: زمستان سال ۹۴، وقتی جامعه مدرسین حوزه علمیه قم و جامعه روحانیت مبارز، لیست مشترک ۷ نفره‌ای را به عنوان کاندیداهای مورد حمایت خود در استان خراسان رضوی، برای پنجمین دوره …

توضیحات بیشتر »

مبنای معاملات در زندگی اجتماعی از باب حمل بر صحت است/ عقد سفهی اصلاً اشکال ندارد/ شرط بندی‌ها در فوتبال‌ اگر مبنای علمی داشته باشد صحیح است

مبنای معاملات در زندگی اجتماعی از باب حمل بر صحت است/ عقد سفهی اصلاً اشکال ندارد/ شرط بندی‌ها در فوتبال‌ اگر مبنای علمی داشته باشد صحیح است

اختصاصی شبکه اجتهاد: اینکه اصل عقد بیمه، یا بیمه‌های موجود، وضعاً و تکلیفاً دارای چه حکمی هستند موضوع گفتگویی است که با آیت‌الله محمدعلی گرامی قمی انجام دادیم. این استاد عالی‌رتبه حوزه علمیّه قم معتقد است اصل و انحاء موجود عقد جدید بیمه دارای هیچ‌گونه اشکال شرعی نمی‌باشند، امّا در مقایسه با بعضی بیمه‌های اصیل شرعی نظیر بیمۀ عاقله یا بیمه‌های تعاونی مرجوح بوده و لذا در موارد مشابه، تبدیل آن‌ها به بیمه‌های اصیل شرعی أولی و بعضاً الزامی است. لزوم مداخله تعزیرات به نفع بیمه شوندگان در موارد گزاف بودن عوض، یا عدم ردّ بایستۀ معوّض، از دیگر مباحث …

توضیحات بیشتر »

امروز هم به امام حسین(ع) ظلم می‌شود!

امروز هم به امام حسین(ع) ظلم می‌شود!

باید جریان امام حسین(ع) را طوری تحلیل کنیم که برای همگان تا روز قیامت تکلیف آور باشد. چیزی که برای ما تکلیف آور باشد فهمش واجب است. فهم قضیه امام حسین(ع) از دید فقهی یکی از واجبات برای ماست، چرا امام حسین(ع) کشته شد؟ باید بفهمیم، درست تحلیل کنیم، نیائیم خود ما هم در این زمان باز بر مظلومیت امام حسین(ع) اضافه کنیم. اگر امروز حرکت امام حسین(ع) را اشتباه تحلیل کنیم ما هم در ظلم نسبت به حضرت سهیم خواهیم بود. شبکه اجتهاد: عاشورا حادثه بزرگی است که عقل و عشق انسان به حقیقت خویش بازمی گردد، قیام امام …

توضیحات بیشتر »

بررسی ملاک مراجعه به عرف در موضوع شناسی فقهی

بررسی ملاک مراجعه به عرف در موضوع شناسی فقهی

بر اساس نظر مرحوم نراقی هر آنچه که شارع متعال یا شریعت عهده دار شده است باید از زبان شارع آن را کشف کرد و در واقع تلقی شرعی باید به دست گرفت و این امر محدود به موضوعات مخترعه نمی‌شود؛ یعنی همان موضوعات عرفی نیز که مد نظر شارع قرار گرفته‌‌‌اند ممکن است تغییراتی در آنها ایجاد شده باشد یا از نظر شارع موضوعات با ویژگی خاصی باشد و مطلق موضوعاتی که در زبان عرف قرار گرفته‌‌‌اند مد نظر نباشند و توسعه و تضییق محتوایی در واژگان رخ داده باشد. به گزارش شبکه اجتهاد، حزب تشکلی سیاسی مستقل از …

توضیحات بیشتر »
Real Time Web Analytics Google Analytics Alternative