شبکه اجتهاد: عترت پپامبر (علیهم السلام) بر طبق نصوص و ادلهی فراوان متکفل و متصدی هدایت خلق پس از شهادت رسول خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) بودند، آنچه برای تمام عترت اصل غیر قابل تنازل در همهی حالات و در جمیع شرائط بود، محور قرار دادن دعوت به قرآن و سنت نبوی بود. مهمترین برنامههای عترت در …
Read More »Tag Archives: محمد عندلیب همدانی
تعقل فقیهانه بر مدار تعاملات انسانی
پس از برگزاری هزار جلسه درس خارج با موضوع «فقه التعامل والتعایش مع مختلف الملل و النحل»، استاد محمد عندلیب همدانی در گزارشی علمی، بخشی از دستاوردهای این مسیر فقهی را مرور کرده است؛ مسیری که در آن «تعقل فقیهانه» بهعنوان روشی نوین و پاسخگو در کانون اجتهاد قرار گرفته و ظرفیتهای فقه امامیه در عرصههای بینافرهنگی، بینالمللی و بینالادیانی …
Read More »قرآن و تفقه/ محمد عندلیب همدانی
شبکه اجتهاد: اگر منظور از تفقه، تفقه در همهٔ مجموعه و تمام منظومهٔ دین باشد، جایگاه والای کتاب کریم در این بین بسیار واضح و آشکار و بینیاز از بیان است، اما آنچه در این مختصر به آن پرداخته میشود، تأثیر مهم قرآن مجید در استنباط احکام فرعی فقهی است و به عبارت دیگر مقصود بررسی جایگاه قرآن در تفقه …
Read More »فقه التعامل و ترابط احکام/ محمد عندلیب همدانی
شبکه اجتهاد: تبویب کنونی فقه، ترتیب دقیق و کارآمدی است، و استمرار همین شیوه چه در دروس خارج حوزه و چه درتألیف، بسیار لازم و مفید است. اگر چه ادامهٔ این روش منافات با اتخاذ شیوههای دیگر در کنار همان روش سنتی ندارد. چنانکه به عنوان نمونه فقیه بزرگوار یحیی بن سعید حلی کتاب «نزهه الناظر فی الجمع بین الأشباه …
Read More »خطابه در مجالس عزا به حاشیه رفته است/ مگر ما دنبال گریاندن دیگران هستیم؟/ روضهخوان باید مستندخوان باشند
استاد درس خارج حوزه علمیه گفت: در مجالس امروزی خطابه و وعظ حرف اول را نمیزند، بلکه منبری را میآورند تا مجلس را آماده کند و سپس مداحی و سینهزنی آغاز میشود. البته در این میان برخی منبرها حاوی خرافات، مطالب ساختگی و عوامفریبانه است. به گزارش شبکه اجتهاد، در دو دهه اخیر شیوه و روند برگزاری مجالس حسینی دچار …
Read More »فقه اخلاقی و اخلاق فقهی
فقهی، اخلاقی است که تمام اثر سیئه و زشتی را در عقاب قراردادی اخروی نبیند، که اگر در جایی، عقاب قراردادی اخروی، وعید داده نشده بود، حکم به جواز کنیم، بلکه در کنار نگاه به این عقاب قراردادی اخروی برای سیئات، دو نکته ملاحظه گردد؛ برای اینکه فقه دچار تجویز سیئات نشود، باید در کنار عقاب قراردادی اولاً عقاب را …
Read More »کرامت اعطایی خداوند به بنی آدم، بهمثابه یک قاعده اصولی است/ گفتهاند این کرامتی که میگویی، اول بار ابلیس بیان کرد!/ کرامت اعطایی خداوند به بنی آدم، بهمثابه یک قاعده اصولی است/ گفتهاند این کرامتی که میگویی، اول بار ابلیس بیان کرد!/ تعقل فقیهانه در مقام استنباط حکم
استاد درس خارج حوزه علمیه گفت: تعقل فقیهانه یعنی جایگاهی که شایسته عقل است در تفقه به آن عطا شود؛ نه محلی بیش از آن چه عقل توانایی دارد به او بدهیم و نه برای عقل کم بگذاریم و عقل در مسند تضییق و توسیع ادله مینشیند و عقل میتواند جلوی اطلاق و عموم ادله را بگیرد غیر از آنکه …
Read More »مستندات «کرامت بنی آدم» در فرمایشات آیتالله سیستانی/ محمد عندلیب همدانی
اختصاصی شبکه اجتهاد: این روزها مباحثی توسط اساتید درباره «کرامت انسانی» مورد گفتگو واقع شده است که بعضاً به برداشت اشتباه از عبارات علمی آیتالله سیستانی در برخی رسالهها از جمله «تعادل و تراجیح» اشاره میشود. استاد شهیدی که مسلط بر آراء فقهی آیتالله سیستانی میباشد، معتقد است از اشاره مختصری که ایشان به مسئله کرامت انسانی در دروسشان فرموده؛ …
Read More »در اجلاسیه «نشست دورهای اساتید» چه گذشت؟ + بیانیه و تصاویر
در بیانیه پایانی اجلاسیه ضمن تقدیر و تشکر از اقدامات اخیر مدیر محترم حوزههای علمیه آورده شد: حوزه آزاد به علت مشکلاتی از جمله برنامهریزی غلط و غیر متناسب، با ماهیت حوزه آزاد رو به اضمحلال است. از جمله مواردی که در وضعیت فعلی حوزه آزاد تأثیرگذار بوده، میتوان موارد ذیل را برشمرد: رشد بیرویه و غیر منطقی مؤسسات حوزوی …
Read More »تقیه در واقعه عاشورا/ محمد عندلیب همدانی
شبکه اجتهاد: در دهههای اخیر برخی یادداشتها و تحلیلها در مورد واقعه عاشورا وجود داشته و قبلا هم بیسابقه نبوده است. برخی با یک نگاه صرفاً عرفانی، حادثه عاشورا را تجزیه و تحلیل میکنند مخصوصا برخی از شعرای عارفمسلک با یک بُعد و نگاه خاص به تحلیل این حادثه میپردازند و گویا این حادثه فقط عرفان دارد و بس، کتابهایی …
Read More »پاسخ به مناقشاتی نسبت به کرامت ذاتی انسان
استاد درس خارج حوزه علمیه قم تاکید کرد: حضرت آقای سیستانی در رساله خبر واحد در تعادل و تراجیح و در جاهای دیگر، تصریح میکنند به اینکه هر روایتی که مخالف روح شریعت باشد، قابل قبول نیست. ایشان در این دو صفحه صریحاً و واضح میفرماید روح شریعت مثل کرامت انسان و عدالت. هر روایتی با کرامت انسان، با عدالت …
Read More »چکیدهای از ۳۰۰ جلسۀ درس خارج با موضوع «تقیه»
تقیه راهکاری عقلانی، عقلایی و دینی، برای حفظ جان، مال و آبرو است و تا هنگامی که تقیه به وسیلهٔ کتمان و توریه ممکن باشد نوبت به تقیه به معنای خاص نمیرسد. تقیه سیاسی و تعایش سلمی در عصر عدم بسط ید معصوم و به ویژه در عصر غیبت، حیرت و اضطرار یک تبصره و استثناء نیست؛ بلکه شیوهای اساسی …
Read More »عندلیب: رسائل و مکاسب، با دستور کتاب درسی نشده که دستوری آنها را برداریم/ علیدوست: اگر اصرار بر اجرای طرح هست، نباید حوزه را دچار شقاق و اختلاف کرد
استاد علیدوست در خصوص «طرح اصلاح محدوده کتب درسی و آموزش حوزههای علمیه» گفت: نظر من این است که اگر به هر دلیلی اصرار بر اجرای این طرح هست، نباید حوزه را دچار شقاق و اختلاف کرد، طلاب باید طبق برنامه پیش بروند و بدون دغدغه خاطر درسشان را بخوانند. از سوی دیگر استاد عندلیب همدانی بیان داشت: ما هیچ …
Read More »شش راهکار برای توسعه کیفی استناد به قرآن در استنباط فقهی
استاد عندلیب همدانی ضمن اشاره به این نکته که تعمیق و توسعه کیفی استنادات فقهی به قرآن به توسعه کمی آیات الاحکام میانجامد، به ارائه شش پیشنهاد و راهکار در این زمینه پرداخت. به گزارش شبکه اجتهاد، نشست علمی «مبانی، اصول و راهکارهای گسترش ظرفیت قرآن کریم» با سخنرانی استاد محمد عندلیب همدانی، استاد دروس خارج حوزه علمیه در مرکز …
Read More »تأملی در تغییر برنامه آموزشی حوزه/ محمد عندلیب همدانی
شبکه اجتهاد: تاکنون تعدادی از اساتید بزرگوار و صاحبنظر حوزه انتقاداتی را دربارهٔ طرح تغییر در متون آموزشی مطرح کردهاند، بنده هم به تأسی از آنان مطالبی را تقدیم میدارم. ۱. تاکنون سنت زیبای حوزهها بر پایهٔ نقد و بررسی دقیق و عمیق مطالب علمی بوده است نه صرف برخورداری از اطلاعاتی سطحی و بدون قدرت بر تحلیل و نقد، …
Read More »امام خمینی برای فتوا دادن، دایره را محدود به روایات کتب اربعه نمیکند/ برخی از نظرات رجالی امام
استاد خارج فقه حوزه علمیه قم، گفت: امام خمینی در کتاب «الطهاره»، دایره را برای فتوادادن محدود به روایات کتب اربعه و امثال آن نمی کند، می گوید همین شهرت عظیمه کافی برای فتواست. به گزارش شبکه اجتهاد، استاد محمد عندلیب همدانی در نشست علمی «جایگاه تراث روایی در مبانی مکتب قم – از حاج شیخ عبدالکریم حائری تا امام …
Read More »تطبیق جنسیت فقط در صورت اضطرار مجاز است/ اگر فردی قابلیت درمان با مشاوره و دارو دارد، از نظر شرع حق تغییر جنسیت ندارد
استاد خارج فقه و اصول حوزه علمیه، گفت: شریعت مقدس اجازه دخل و تصرف هر عمل جراحی را بدون در نظر گرفتن لزوم و اضطرار به انسان نمیدهد و تطبیق جنسیت فقط در صورت اضطرار مجاز خواهد بود. به گزارش خبرنگار اجتهاد، استاد محمد عندلیب همدانی چندی قبل در سلسله نشست علمی «بررسی فقهی و روانشناسانه اختلال جنسی» با طرح …
Read More »تقسیمبندی هشتگانه اختلالات جنسی براساس نگاه فقهی
استاد سطح خارج حوزه علمیه با تاکید بر حرمت تغییر جنسیت در بیشتر موارد به تقسیمبندی هشتگانه اختلالات جنسی براساس نگاه فقهی پرداخت و گفت: ناکارآمدی در اعمال جنسی یا انحراف جنسی و یا اختلال در هویت جنسی، سه عنوانی است که نباید با همدیگر خلط شود. به گزارش شبکه اجتهاد، استاد محمد عندلیب همدانی، در ادامه سلسله نشست علمی …
Read More »سه عنصر کلیدی برای حکم شناسی در مسائل مستحدثه
استاد خارج فقه و اصول حوزه علمیه گفت: ما برای حکم شناسی نباید از این عناصر غافل باشیم: ۱. روح حاکم بر شریعت مرتبط با مساله ۲. احکام عقلانی و عقلایی برای خروج از بن بستها ۳. نگاه مجموعی و کلان به ادله عقلیه و نقلیه. لذا وارد گود مسائل مستحدثه شدن با همان اسلوبی که در مسائل معمولی وارد …
Read More »روایات ساختگی و دیدگاههای اشتباه دربارۀ سیره امام عصر(عج)/ محمد عندلیب همدانی
شبکه اجتهاد: آنچه از مطالب مسلم در سیرۀ امام زمان است این که او برای اجرای قسط و عدالت قیام میکند و در رفتار و گفتار او به جز عدالت همراه با رحمت چیز دیگری نیست، بنابراین بدیهی است هر آنچه به او در روایات منتسب شود و از جاده عدالت خارج باشد، جعلی و کذب است. امام برای برپایی …
Read More »بررسی فقهی ازدواج با کودکان/ محمد عندلیب همدانی
شبکه اجتهاد: در مورد ازدواج کودکان مطالب مهمی است که از نظر فقهی باید مورد توجه قرار بگیرد، این بحث را حول چند محور تبیین میکنیم که بعضی از این محورها جنبه مقدماتی برای مدعای ما دارد و برخی استدلال است. مدعی این است که با تعریفی که از کودک خواهد شد، اولا هرگونه اجرای عقدی دائما یا موقتاً برای …
Read More »قائینی: تراث فقهی پاسخگوی مسائل مستحدثه پزشکی است/ عندلیب: در فقه ما طب اسلامی معنا ندارد/ توکلی: باید در فقه پزشکی ابتدا ادبیات فقها را بشناسیم
استاد عندلیب همدانی با بیان اینکه با یک نگاه فقهی باید به آنچه در نظام سلامت جسم و روح که در قرآن و روایات آمده وارد شد، اظهار کرد: من به جد معتقدم که در فقه ما طب اسلامی معنا ندارد، گزارههایی داریم اما نظام طب اسلامی نداریم اما هم در قرآن و هم در روایات که فقیه باید به …
Read More »اساتید و طلاب شیوه تدریس و تحصیل خود را تغییر دهند/ اجتهاد بدون نظر متخصصان فن به نتیجه نمیرسد/ در اصول هم باید عنصر زمان و مکان دیده شود
محقق، مؤلف و استاد سطوح عالی حوزه علمیه قم، نقادی و پرسشگری و پیش مطالعه از سوی طلاب، شیوه تدریس اساتید، تقویت روابط اساتید با طلاب را از جمله موانع و کاستیهای رسیدن دروس خارج به وضعیت مطلوب دانست و گفت: تأثیر عنصر زمان و مکان در امر اجتهاد قابل انکار نیست، اما تأثیر زمان و مکان را به علم …
Read More »حوزۀ مستقل/ محمد عندلیب همدانی
شبکه اجتهاد: گر چه بحث در مورد حوزهٔ مستقل و ویژگیهای آن نیازمند شرح و بسط مفصلی است، ولی شاید ذکر چند نکته در این باره مفید باشد: ۱- وقتی صحبت از استقلال حوزه مطرح میشود، اختصاصی به حوزههای ایران ندارد، بلکه مقصود استقلال حوزههای شیعه در هر زمان و هر کشور و در هر حکومت و هر دولت است. …
Read More »گزارشی از مبنای خاص آیتالله سیستانی در بحث خبر واحد
اختصاصی شبکه اجتهاد: «حجیت خبر واحد» یکی از بحثهای علمی کاربردی مهم در حوزه استنباط احکام دین است که آیتالله سیدعلی حسینی سیستانی به تدریس آن پرداخته است و نیز تقریر ارزشمند آن به همت حجتالاسلام والمسلمین سیدمحمدعلی ربانی از اساتید و فضلای حوزه علمیه به رشته تحریر در آمده است. استاد محمد عندلیب همدانی از شاگردان حضرات آیات میرزاجواد …
Read More »اگر فتوا در شورای اجتهاد پخته شود، حجیت بالاتری دارد/ بررسی مزایا و چالشهای اجتهاد گروهی
گروهی از فوق متخصصان در یک مسئله، هر شش ماه یا هر یک سالی البته مانده به تناوب مسائل، بنشینند مهمترین مسائل چالشی و قابل مناقشه را مطرح کنند و از انظار یکدیگر مطلع بشوند و نظریهی خودشان را در معرض نقد دیگران قرار بدهند. این میشود شورای اجتهاد و الآن شدنی است و خیلی مشکل عمدهای نخواهد داشت. آن …
Read More »سقط جنین در فرض تحقق حرج مشروط به احراز عدم ولوج روح است/ باید فرهنگسازی کافی نسبت به حرمت سقط جنین در جامعه انجام شود
استاد عندلیب همدانی با بیان اینکه سقط جنین در فرض تحقق حرج مشروط به احراز عدم ولوج روح است، گفت: باید فرهنگسازی کافی درباره حرمت سقط جنین در جامعه انجام شود و بر این نکته تأکید گردد که سقط جنین منحصراً در موارد ضرورت جائز است. به گزارش خبرنگار اجتهاد، یکی از موضوعات مهمی که در ماههای اخیر مورد توجه دغدغهمندان …
Read More »تأملی در نسخ قانون سقط درمانی/ محمد عندلیب همدانی
شبکه اجتهاد: اخیراً طرحی تحت عنوان: «جوانی جمعیت و حمایت خانواده» به تصویب مجلس محترم رسیده و برای اظهار نظر نهایی به شورای محترم نگهبان ارسال شده است. از آنجا که موادی در این طرح اختصاص به غربالگری و سقط درمانی دارد، و از آنجا که در همین سال تحصیلی، در حد توان ناچیز علمی خود، این بحث و نیز …
Read More »موسویان: بین مادر یا نامادری باید حضانت مادر را بپذیریم/ عندلیب: حضانت را به رأی جمع متخصص بسپاریم/ مقدادی: نیازمند تأسیس اصل، با در نظر گرفتن مصالح کودک و مادر هستیم
سوال این است، آیا مادر توانایی حضانت از فرزند را پس از ازدواج مجدد دارد؟ در اینجا استاد موسویان بیان دارد که عنوان ارفق و خیر، در مورد مادر صادق است و معیار و ملاک این حکم قرار میگیرد، لذا اگر در تعارض قرار گرفتیم، بین اینکه مادر را کنار بگذاریم یا نامادری را بپذیریم، طبیعتاً باید مادر را بپذیریم، …
Read More »ما و آقای سید کمال حیدری/ محمد عندلیب همدانی
شبکه اجتهاد: موافقین محترم و مخالفین بزرگوار جناب آقای سید کمال حیدری هرکدام مطالبی را پیرامون دیدگاههای ایشان ابراز داشتهاند، حقیر با توجه به آشنایی نسبی با آثار ایشان مطالبی را در جلسهٔ درس اصول بیان کردم که رئوس آن مطالب از این قرار است: ۱- حوزه علمیه میدان طرح و بررسی نظریات علمی در بارهٔ مسائل گوناگون کلامی، فلسفی، …
Read More »