یکی از راههای سنجش اعتبار نگاشتههای حدیثی، بررسی تاریخی روش اخذ، تدوین و انتقال حدیث در زمان حضور ائمه و پس از ایشان است. این نگاشته در صدد پژوهش در این موضوع و توجه به ویژگیهای خاص تدوین و انتقال میراث مکتوب حدیثی شیعه است که کمتر در کتب تاریخ حدیث مورد بحث و بررسی قرار میگیرد. از جمله این …
Read More »Tag Archives: انتخاب سردبیر
باید فقه رفتار اجتماعی انسان را استنباط کنیم/ عذری برای غفلت از فقه اجتماعی پذیرفته نیست/ مجتهدان جوان کار علمی کنند تا به التقاط منتهی نشوند
استاد خارج فقه و اصول حوزه علمیه قم گفت: امروز فقیهان ما بهویژه فقهای جوان ما باید کار کنند، اینکه یک کسی انتظار داشته باشد که چند سالی، تند چیزی بخواند و بعد هم ادعای اجتهاد کند و بعد هم برود و بر اساس آنچه به ذهنش میرسد حکمی به خدا و رسول نسبت دهد، این همان چیزی است که …
Read More »پیشبینی رؤیتپذیری هلال ماه مبارک رمضان ۱۴۴۲ قمری در ایران
اختصاصی شبکه اجتهاد: برای رؤیت هلال در شب اوّل ماه، عواملی چون «زمان غروب خورشید و ماه» و «اختلاف زمان غروب آن دو» و «مختصّات خورشید و ماه و جدایی زاویهای ماه و خورشید که از اختلاف ارتفاع ماه و خورشید، و نیز اختلاف سمت آن دو نشئت میگیرد» و «درصد روشنایی هلال و به اصطلاح فاز ماه» و … …
Read More »دفاتر مراجع عظام ارتباط خوبی با ستاد استهلال دارند/ مسائل فقهی قابل دستاندازی نیست/ ضرورت مقابله با آسیبهای اعلام ناهمگون رؤیت هلال
نسبی انگاری در امر دین با عنایت به عدم آشنایی غالب مردم با تفاوت فقها در مبانی فقهی، القای ضعف مبانی، تغییر احکام و تردید در مستند بودن احکام، تبادر ناکارآمدی روحانیت در اداره امور به دلیل عدم حل مساله سادهای مثل تعیین اول ماه، تلقی سیاسی بودن هلال در میان قشری از جامعه، ترجیح یابی الگوی کشورهایی مانند عربستان …
Read More »چرا اندیشه «شهید صدر» نسبت به سایر اندیشمندان شیعه در جهان اسلام نفوذ کرد؟
ضربالمثل مشهوری است که میگوید؛ اندیشه در مصر تولید میشود، در لبنان چاپ میشود و در نجف خوانده میشود. ادعای درستی است، اما میگویند تنها کسی که جهت این مسیر را عوض کرد شهید صدر بود؛ یعنی در نجف نوشت، در لبنان چاپ شد و در مصر آثارش خوانده شد. شبکه اجتهاد: از میان نخبگان شیعی معاصر شخصیتهایی یافت میشوند …
Read More »گامی نو در واکاوی موضوعات جزایی؛ درباره زنده شدن اعدامی و اجرای مجدد حکم + چند پیشنهاد به قانونگذار
نخستین رساله دکتری رشته فقه و مبانی حقوق با گرایش فقه جزایی در دانشگاه علوم اسلامی رضوی با عنوان «وضعیت مجازات مجرم در فرض بقاء یا تجدید حیات پس از آغاز مجازات سال حیات از دیدگاه فقه و حقوق ایران» توسط حجتالاسلام محمد عربشاهی از مدرسان سطوح عالی حوزه علمیه خراسان و از نخبگان پژوهشی و آموزشی دانشگاه رضوی و …
Read More »اگر فهم نباشد نص قابل استفاده نیست/ شهید صدر؛ سکاندار فهم اجتماعی در استنباط است/ مشکل برخی فقها در فهم تاریخی
استاد مبلغی مقولههای واردشده شهید صدر به بحث فهم را به چهار دسته فهمهای عرفی، اجتماعی، علمی و تاریخی تقسیم کرد و اظهار داشت: شهید صدر ادبیات فهم اجتماعی را پایهگذاری کرد؛ فهم اجتماعی در علوم دیگر، بحثهای سیاسی و غیر سیاسی است اما این فهم اجتماعی را شهید صدر شروع کرد. اگر فهم نباشد نص قابل استفاده نیست؛ شما …
Read More »رابطه فقه با علم اقتصاد چگونه است؟
شبکه اجتهاد: سومین نشست اقتصاد اسلامی مدرسه فقهی امام محمدباقر (علیهالسلام) با موضوع «رابطه فقه با علم اقتصاد» با ارائه حجتالاسلام والمسلمین دکتر سیدهادی عربی، رییس دانشکده مدیریت و اقتصاد دانشگاه قم و مؤلف کتاب «مبانی اقتصاد اسلامی» و «پول و بانکداری با رویکرد اسلامی»، با حضور طلاب و فضلا در اسفندماه۹۹ در این مدرسه برگزار شد. در ادامه گزارش …
Read More »۱۴۰۰، سال حکمرانی متکی بر استقلال و آرای مردم و مبتنی بر اعتماد به نفس ملی
رهبر معظم انقلاب اسلامی در اولین روز از سال نو در سخنرانی زنده تلویزیونی خطاب به ملت شریف ایران، با تبیین وظایف اساسی دستگاهها و مردم برای تحقق شعار سال و حمایت تولید و رفع موانع آن، سیاست اعلامی در قضیه برجام یعنی لغو تحریمها و راستیآزمایی آن قبل از بازگشت ایران به تعهدات برجامی را تخطیناپذیر خواندند و در …
Read More »سال «تولید؛ پشتیبانیها، مانعزداییها»؛ تاکید بر شعار انقلابی «جهش تولید»
رهبر معظم انقلاب اسلامی در پیامی بهمناسبت آغاز سال ۱۴۰۰ هجری شمسی، با تبریک عید عید نوروز به هممیهنان بویژه خانوادههای معظم شهیدان و جانبازان و همه ملتهایی که نوروز را گرامی میدارند، و با ابراز امیدواری به کسب برکات مادی و معنوی از تقارن سال جدید با اعیاد شعبانیه و متبرک شدن سال ۱۴۰۰ به دو عید نیمهشعبان و …
Read More »مرگ از برای اهل فضیلت نیست؛ یادنامه اندیشورانی که در سال ۹۹ رخ در نقاب خاک کشیدند
سال ۹۹ برای اهالی علم و دانش با درگذشت چهرههایی مطرح همراه بود. «اجتهاد» در این گزارش به شخصیتها و چهرههای برجسته حوزه دین و اندیشه پرداخته است. به گزارش خبرنگار اجتهاد، از دست دادن سرمایههای علمی برای یک جامعه در هر سن و زمانی که اتفاق بیافتد، خسارتبار است چراکه گاهی فقدان اساتید و صاحبنظرانی که از دست میدهیم …
Read More »توسعه علوم اسلامی در بستر تعامل حوزه علمیه خراسان و قم
اختصاصی شبکه اجتهاد: معاون آموزش حوزه علمیه خراسان به همراه مدیر مدارج علمی و مدیر مدرسه عالی سطح چهار در سفر به شهر قم با علما، اساتید و برخی مدیران حوزه علمیه قم دیدار کردند. حجتالاسلام والمسلمین سید حمید علوی آزیز با اساتید معظم: محمدمهدی شبزندهدار، جواد مروی، محمدجواد فاضل لنکرانی، علیاکبر سیفی مازندرانی، سیدجواد شهرستانی، محمد حاجابوالقاسم، محمدحسین فلّاحزاده، …
Read More »باید لباس حقوق را بر تن فقه بپوشانیم/ حقوقی کردن فقه، وهن فقه نیست، بلکه نشان از قابلیت آن دارد/ فقه التقنین در راهروها و کمیسیونهای مجلس بهثمر نمیرسد
استاد مبلغی، رئیس شورای دینپژوهان کشور با بیان اینکه فقه التقنین نیازمند اجتهاد منظومهای و نظاممند است، گفت: مادامی که فقها ذهنیت حقوقی پیدا نکنند، نمیتوانند اجتهاد معطوف به قانون را شکل دهند؛ لذا باید لباس حقوق را بر تن فقه بپوشانیم تا بتواند قانونگذاری را پشتیبانی کند و حقوقی کردن فقه، وهن فقه نیست، بلکه نشان دادن قابلیت فقه …
Read More »اصلاح بیان شهید صدر در باب مثلیت پول/ دولت نباید پول را قیمی کند
عضو هیئت اندیشهورز اقتصاد حوزه علمیه خراسان با نقدی بر جمله ارائه شده از شهید صدر بر این مبنا که پول مثلی است اما باید ارزش آن به پشتوانه طلا پرداخت شود، گفت: سخن شهید صدر را میتوان اینگونه مطرح کرد که پول مثلی است و مثلیت آن به این معناست که همان قدرت خرید با همان مقدار اسکناس بازپرداخت …
Read More »هیچکس مانند سید یزدی به روش عرفی به تفقه نپرداخت/ سؤالات فقهی را بدون درنگ پاسخ میداد/ آقا ضیاء عراقی، صاحب عروه را اعلم از آخوندخراسانی میدانست/ نمونههایی از جرأت و جسارت در حکم و افتاء
روش فقاهت سید یزدی ویژگیهای مخصوص و ممتازی دارد که در بخش معاملات فقه اسلامی با روش اجتهادی عرف محور به نوآوریهایی دست یافته است که در مقایسه با فتاوای مشهور فقهای دیگر تفاوت روشنی دارد و میتوان گفت سنتشکنی کردهاند و جسارت فتاوای جدید بر خلاف نظر پیشینیان را به دانشپژوهان آموخته است. شبکه اجتهاد: بزرگمرد دانش و جهاد …
Read More »ماهیت علت و حکمت در فقه با تکیه بر نظریه آیتالله شبیری زنجانی
شبکه اجتهاد: پنجمین نشست شبکه نوآوریهای فقهی صراط با ارائه حجتالاسلام و المسلمین مرتضی فیاض از اساتید سطوح عالی و فضلای جوان حوزه علمیه قم به مساله «علت و حکمت در فقه»، اختصاص یافت. در این نشست، حجتالاسلام والمسلمین حسین بستان از مدرسین خارج فقه و اصول به نقد مباحث مطروحه پرداخت و در انتها استاد محمد قائینی در تکمیل …
Read More »نظریههای ولایتفقیه و مرجعیت – امت یک مسیر را طی میکنند/ برخی جملات شهید صدر بدون تغییر در قانون اساسی آمده است/ نقصان اسلامی بودن بعضی قوانین، ناشی از کمکاری شورای نگهبان است!
دکتر غمامی نظریه مرجعیت شهید صدر و ولایتفقیه امام خمینی را همسان دانست و گفت: نه تنها از اندیشه شهید صدر در قانون اساسی جمهوری اسلامی استفاده شده است بلکه در برخی موارد عبارات به کار برده شده بهطور دقیق همان عبارات شهید صدر است. شبکه اجتهاد: نخستین جلسه از سلسله نشستهای علمی «اندیشۀ صدر» به مناسبت چهلویکمین سالگرد شهادت …
Read More »«معیشت مردم و حل مشکلات اقتصادی»، محور سخنان مراجع با وزیر کشور
آیتالله مکارم شیرازی گفت: امروز نابسامانیهای اقتصادی و مشکلات معیشتی بهشدت مردم را رنج میدهد؛ یکی از این مشکلات که همه از آن دم میزنند مساله دلالها است؛ داد همه از دست این دلالان بلند است؛ اما در عین حال کسی نمیتواند جلوی شان را بگیرد. به گزارش خبرنگار اجتهاد، دکتر عبدالرضا رحمانی فضلی، وزیر کشور با سفر به شهر …
Read More »پیشبینی رؤیتپذیری هلال ماه شعبان ۱۴۴۲ قمری در ایران
اختصاصی شبکه اجتهاد: برای رؤیت هلال در شب اوّل ماه، عواملی چون «زمان غروب خورشید و ماه» و «اختلاف زمان غروب آن دو» و «مختصّات خورشید و ماه و جدایی زاویهای ماه و خورشید که از اختلاف ارتفاع ماه و خورشید، و نیز اختلاف سمت آن دو نشئت میگیرد» و «درصد روشنایی هلال و به اصطلاح فاز ماه» و … …
Read More »چهار بحث اصولی و دو قاعده فقهی درباره تلقیح مصنوعی
شبکه اجتهاد: نشست علمی «تلقیح مصنوعی» با حضور جمعی از طلاب، فضلا، محققین و اساتید حوزه به صورت حضوری و مجازی در مرکز فقهی ائمه اطهار (ع) برگزار شد. در این نشست علمی استاد محمدجواد فاضل لنکرانی، رئیس مرکز فقهی ائمه اطهار(ع) به تفصیل به یکی از فروعات فقه پزشکی یعنی بحث «تلقیح مصنوعی» پرداخت که مشروح سخنان این استاد خارج …
Read More »رحمانی: اگر عمر شهید صدر بیشتر بود، تطبیقات معنای حرفی را هم بیان میکرد/ الهیخراسانی: پرداختن به روش شناسی «فقه»، هنوز زود است/ علی اکبریان: با مبنای اصولی، روششناسی فقهی تبیین نمیشود
بهرهگیری از مواقف عقلائی، حساب احتمالات، حق الطاعه، نمونههایی از عناصر مشترک دخیل در استنباط فقهی شهید صدر به شمار میرود. در حوزه عناصر خاص، اصالت نص، فهم اجتماعی آن، تعویض اسناد، ادوار فقه و جایگاه فقیهان مورد توجه قرار گرفته است. شهید صدر از روش اجتهادی، استقراء، استنطاق، تفریع و تاریخینگری در تحلیل و استنتاج فقهی بهره برده است. …
Read More »نظریه فقهی نفی ظلم در بوته نقد
پیش اجلاسیه دوم کرسی تخصصی «نظریه فقهی نفی ظلم» جهاردهم اسفندماه ۹۹ به همت پژوهشکده فقه و حقوق و مشارکت مرکز همکاریهای علمی و بینالمللی پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی در تالار علامه طباطبایی سالن همایشهای غدیر برگزار شد. به گزارش شبکه اجتهاد، در این نشست حجتالاسلام والمسلمین سیف الله صرامی به عنوان ارائه دهنده و اساتید: ابوالقاسم علیدوست، سید …
Read More »دیدار پاپ و آیتالله سیستانی، حمایت مرجعیت از گفتگو با ادیان بود/ امکان تأسیس قواعد برپایه مشترکات در روابط با ادیان
مشترکات فراوانی میان مسیحیت کاتولیک و اسلام اهلبیت(ع) وجود دارد که میتوان بر اساس آنها دست به تأسیس قواعدی برای استمرار تعامل با ادیان زد. با بهرهمندی از گستره معارف و سیره نبی اکرم اسلام(ص) و اهلبیت مکرم ایشان(ع) میتوان راهبردهای جدید تعریف کرد. مبدأ و بنیان روابط ما با ادیان را تعالیم رسول اکرم(ص) و اهلبیت(ع) شکل میدهد. اختصاصی …
Read More »بررسی تطبیقی رابطه کتاب و سنت در منظر علامه طباطبایی و شاطبی/ نظریه طولی دانستن سنت در برابر قرآن، به تضعیف میراث روایی میانجامد
نظریه طولی دانستن سنت در برابر قرآن، چه قائلش به آن ملتزم باشد چه نباشد، به تضعیف میراث روایات میانجامد. وقتی میگویی فقط روایتی میپذیرم که موافق با قرآن است و از آن طرف، مضامینی که بیش از ۷۰ درصد آن در قرآن پیدا نمیشود، دیگر نمیتوانی به این روایات عمل کنید! جزئیات مبحث طهارت و نماز را در کجای …
Read More »ویدئو و تصاویر دیدار پاپ فرانسیس با آیتالله سیستانی + بیانیه دفتر مرجعیت و واتیکان
شبکه اجتهاد: پاپ فرانسیس که صبح امروز برای دیدار با آیت الله سیستانی وارد نجف اشرف شده بود، ساعتی پیش به دیدار یک ساعته خود با آیتلله سیستانی پایان داد و از بیت ایشان خارج شد. قرار است پاپ بعد از این دیدار راهی اور، زادگاه حضرت ابراهیم (ع) شود. پاپ فرانسیس دیروز جمعه سفر چهار روزه خود را به …
Read More »جناب پاپ به سرزمین سوخته خوش آمدید!
شبکه اجتهاد: استاد علیاکبر رشاد، رئیس شورای حوزههای علمیه استان و موسس پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی در آغاز درس خارج فقه القضاء در واکنش به سفر سه روزه پاپ فرانسیس، رهبر کاتولیک رم به کشور عراق در روز ۵ مارس (۱۵ اسفند)، نکاتی را بیان کرد که در ادامه میخوانید: آثار مثبت روابط اصحاب ادیان در ابتدای درس امروز …
Read More »جزئیاتی از کلان پروژه مبانی کلامی دانش اصول فقه/ کتاب «اصول فقه کاربردی» تألیف و مدرسه نخبگانی سطح ۴ در رشته «فقه و اصول» تأسیس میشود
مدیرعامل موسسه پژوهشی دانشوران، ضمن تشریح کلان پروژههای فقهی و اصولی این موسسه نظیر پروژه «اصول فقه کاربردی»، پروژه «اصول تفسیر قران»، پروژه «عرصه مبانی فلسفی دانش اصول» و پروژه «مبانی کلامی دانش اصول فقه»؛ از برگزاری سلسله نشستهای علمی «بررسی مبانی کلامی اصول فقه» خبر داد و گفت: این نشستها در جهت تدوین «موسوعه مبانی کلامی دانش اصول فقه» …
Read More »واکنش آیتالله مکارم به شگردهای برخی وکلا برای اطاله دادرسی/ شوراهای حل اختلاف صلاحیت کار فقهی ندارند/ قوه قضائیه باید با رفع مشکلات موجود، رضایت مردم را جلب کند
برخی وکلا با تمسک به یک سلسله بهانههایی که رنگ و بوی قانونی نیز دارد، دادرسیها را به تأخیر میاندازند؛ باید بر روند فعالیت این افراد نظارت دقیقی صورت گیرد و نباید اجازه داد این دسته از وکلا به صورت لجام گسیخته، هر کاری دلشان میخواهد انجام دهند؛ و یا در برخی روزنامهها مشاهده میکنیم که یک وکیل آگهی داده …
Read More »قانون برای مشروعیت و قابلیت الزام، نیازمند عنصر ولایت است/ فقیه شورای نگهبان، چه فتوایی را باید معیار کار خود قرار دهد؟
حجتالاسلام علیاکبریان گفت: قانون، از یک سو، باید دارای قابلیت الزام داشته باشد؛ از سوی دیگر، اگر فتوای یک شهروند، اجتهاداً یا تقلیداً مغایر قانون باشد، حکومت، حتی اگر قانون را مطابق شرع بداند، نه حق الزام او به قانون را دارد و نه در صورتی که آن شهروند قانون را بر اساس فتوای خود حرام بداند حق اطاعت از …
Read More »اگر به سنت تمسک نکنیم، آموزههای دینی نحیف خواهد شد/ قرائن به ما میرساند تقریر معصوم(ع) از چه بابی بوده است
اگر یک کتاب فقهی برای صلاه در نظر بگیریم، از هزار حکم و سه هزار مسئله مستحبی که در نماز بیان میشود چقدر آن در قرآن بیان میشود؟ از این رو عمده بحثی که میتواند آموزههای دینی در مرحله استنباط معارف دینی و اعتقادی از آن به دست بیاوریم «سنت» است. سنت ترجمان قرآن کریم است؛ نقشی که خداوند متعال …
Read More »