مدیر حوزههای علمیه گفت: یکی از امتیازات مرحوم آیتالله میرزای نائینی، داشتن رویکرد اجتماعی و سیاسی در کنار جامعیت علمی و اخلاقی است، میرزای نائینی در مکتب آیتالله میرزای شیرازی بزرگ شده که با دو خط فتوای خود لرزه بر اندام انگلیس خبیث انداخت و امروز اگر کسی بگوید حوزه علمیه از سیاست جدا است، در حقیقت با الفبای تاریخ …
Read More »Tag Archives: محمدحسین نائینی
چهارچوب بندی مبانی فقه سیاسی، یک ضرورت راهبردی است/ علامه نائینی، مظهر مجسم یک فقیه نواندیش
عضو شورای عالی حوزه علمیه خراسان گفت: در شرایط فعلی، به همان میزان که اندیشه اسلامی در حال بسط و توسعه است، اندیشههای متقابل با آن هم دامنه نفوذ خود را گسترش میدهند و همواره نیم نگاهی هم به تخریب ارزشهای اسلامی و مبانی نظری و عملی ولایتفقیه دارند لذا باید اندیشههای مرحوم نائینی در مصداق خاص و اندیشه اسلامی …
Read More »نائینی از قائلین به گفتمان فقه حکومتی و فقه نظام ساز است/ چپ و راست تلاش کردهاند نائینی را بهنفع خود تفسیر و قرائت کنند/ نائینی؛ عالمی معتقد به گستره حداکثری دین، شریعت و فقه
مشکانی سبزواری با اشاره به تلاشهای نائینی در زمینه ارائه نظریه و نظام مشروطه گفت: نائینی در زمره نخستین فقیهانی است که در وادی نظام سازی فقهی وارد شده و مبتنی بر فقه و متناسب با شرایط زمانی و مکانی، به ارائه الگویی برای نظام سیاسی پرداخته است. بهطور قطع میتوان گفت نائینی از جمله فقیهانی است که به مناسبات …
Read More »مشروطه به روایت نائینی
اولین بحث در اندیشه سیاسی علامه فقیه، شیخمحمدحسین نائینی حکومت آرمانی است. از آنجا که بعضی نویسندگان و تحلیلگران اندیشه سیاسی نائینی از این نکته غفلت یا تغافل کرده و (مشروطه سلطنتی) را تنها حکومت مطلوب او دانستهاند، بررسی این مساله لازم و ضروری است، بهویژه که در تبیین اندیشه شخصیتی چون نائینی که هم دارای مبنای فکری در علوم …
Read More »اندیشههای تمدنی میرزای نائینی
مدرس حوزه و دانشگاه با بیان اینکه میرزای نائینی درصدد پیریزی عقلانیت دینی در نظام سیاسی اسلامی بوده است، گفت: امثال اعضای نهضت آزادی در ابتدای پیروزی انقلاب و در مجلس تدوین قانون اساسی، درصدد سکولاریزه کردن مرحوم نائینی بودند، ولی آن عالم بزرگ درصدد پیریزی عقلانیت دینی در نظام سیاسی بوده است. او فرهنگ سیاسی را به سه دسته …
Read More »تمایز دیدگاه امام خمینی و محقق نائینی در مسئله اعتبارات عقلاء
استاد احمد مبلغی ضمن اشاره به سه سنخ نقدهای امام خمینی(ره) بر محقق نائینی تصریح کرد: شما با سنخشناسی هم شخصی که مورد نقد قرار گرفته را بهتر میشناسید و مکتب و مدرسه او را میفهمید و هم ناقد و مدرسه ناقد را میشناسید. به گزارش شبکه اجتهاد، نشست علمی «سنخشناسی نقدهای امام خمینی(ره) به محقق نائینی» چندی قبل با …
Read More »مساوات در اندیشه سیاسی میرزای نائینی
مساوات از نظر میرزای نائینی، اساس سعادت امت است یعنی هیچ تفاوتی بین مردم و والیان وجود ندارد. تمام غرض عدالت و مساوات اینست که کسانی که به قدرت میرسند، از قدرت به نفع اقوام، آشنایان، بستگان خودشان سوءاستفاده نکنند. به گزارش شبکه اجتهاد، پیش نشست کنگره بین المللی میرزای نائینی با عنوان «مساوات در اندیشه سیاسی میرزای نائینی» با …
Read More »آیا نائینی از مبانی خود در مشروطه فاصله گرفت؟/ گزارشی از دیدار استاد فاضل لنکرانی با آیتالله سیستانی در نجف
استاد فاضل لنکرانی در خصوص جزئیات سفرش به نجف، گفت: از آیتالله سیستانی سؤال کردم که شما از این عدول خبری دارید و مستندی دارد؟ ایشان فرمودند، من چنین چیزی را نشنیدهام. ولی بعد هم فرمودند که من تمام اسناد نائینی را دارم و چنین چیزی در آنها نیست؛ و این عجیب است که امروز در بعضی فضاهای مجازی میخواهند …
Read More »ورعی: نائینی معتقد به حق نقد و نظارت مردم در هر نوع حکومتی است/ مهاجرنیا: اصول نائینی قابل تعمیم به حکومت ولائی نیست
حجتالاسلام سیدجواد ورعی، در نشست علمی «اصول بنیادین حکومت در اسلام از دیدگاه علامه نائینی» گفت که اصل مهمی که نائینی از آن یاد کرده است حق نظارت مردم بر زمامداران و حق انتقاد است ولی حجتالاسلام محسن مهاجرنیا معتقد است که باید بین حقوق و تکالیف مردم در نظام ولائی با غیر آن تمایز قائل شویم. به گزارش شبکه …
Read More »جزئیات برگزاری کنگره میرزای نائینی در سال ۱۴۰۱/ نائینی به انحصار افراد خاصی درآمده و مصادره شده است/ جریان فقاهت، ثابت و بسته نیست/ فقه ظرفیت مواجه با مسائل نوپیدا را دارد
نشست خبری «کنگره بینالمللی میرزای نائینی» با حضور اساتید ابوالقاسم علیدوست، احمد فرخفال و ناصر رفیعی در بنیاد فرهنگی امامت برگزار شد. این در نیمه دوم سال ۱۴۰۱ در ایران و عراق و با پیام مراجع تقلید و حضور شخصیتهای علمی به فارسی و عربی برگزار خواهد شد. به گزارش شبکه اجتهاد، استاد ابوالقاسم علیدوست، رئیس کمیتههای علمی کنگره بینالمللی …
Read More »میرزای نائینی، رهیافتی نیرومند در فقه سیاسی/ نائینی ولایت فقیه را به عنوان منصب مطرح میکند
حجتالاسلام عباس حیدری معتقد است، میرزای نائینی توانسته است بین ذهن شیخ انصاری و زبان آخوند خراسانی که ویژگیهای خاصی داشتهاند، پلی را برقرار کند و رهیافت نیرومندی را در فقه سیاسی به جریان بیاندازد. به گزارش شبکه اجتهاد، آیتالله میرزا محمدحسین نائینی مشهور به میرزای نائینی، از فقهای بزرگ قرن سیزدهم و از علمای طرفدار نهضت مشروطه بود. او …
Read More »نقطه مشترک تمام فقهای مشروطه اعتقاد به ولایت فقیه بود
آیتالله علم الهدی با اشاره به اینکه مخالفتها و موافقتهای فقهاء با مشروطه، بر اساس مبنای فقهی بود گفت: البتّه نقطهی مشترک تمام فقهای این دو گروه، اعتقاد به ولایت فقیه بود. تمام مباحث دیروز و امروز بر سر همین کلمه است که ولایت فقیه اصل مشترکی بود که همه به آن اعتقاد داشتند و اینطور نیست که بگوییم کسانی …
Read More »ابداع مهم نائینی، دفاع از مکتب شیخ انصاری است!
اختصاصی شبکه اجتهاد: درباره مرحوم شیخ محمدحسینی نائینی، سخن بسیار گفته شده است. مردم اگرچه او را بیشتر به جهت حمایت از جنبش مشروطه خواهی و حمایت از آخوند خراسانی میشناسند، اما در حوزههای علمیه، او بیش از اینها به «مجدد نائینی» شهره است. کسی که در مبانی اصولیون پیش از خود تجدیدنظر کرد و طرحی جدید برای دانش اصول …
Read More »مشروطه؛ نظریهای برای عصر عُزلت فقیهان/ عباسعلی مشکانی سبزواری
اختصاصی شبکه اجتهاد: میرزا محمدحسین نائینی معروف به میرزای نائینی(ره) فقیه و اصولی نامدار شیعه در اواخر دولت قاجار است که همزمان با جنبش مشروطه، پای به عرصه مبارزه گذاشت و تلاش بسیاری، در جهت اقامه حکومت اسلامی و از بین بردن سلطنت مطلقه و نظام شاهنشاهی قاجار نمود. مهمترین تلاش نائینی در نقد نظام سلطنت مطلقه و تبیین سلطنت …
Read More »«منطقه الفراغ» در نظام فکری شهید صدر و چند نکته/ محمدتقی فاضل میبدی
شبکه اجتهاد: اصطلاح «منطقه الفراغ» مفهومی است که مرحوم شهید سید محمدباقر صدر بخش آخر کتاب اقتصادنا به کار برد. برای این اصطلاح سابقهای پیش از آن نیافتم. آیا شهید صدر با ابتکار خود مفهومسازی کرده و یا از جایی اقتباس کرده است؟ نمیدانیم. احتمال این را دارد که این مفهوم با اصطلاح “مالانص فیه” یعنی جایی که نصی برای …
Read More »میرزا مهدی اصفهانی و مکتب اصولی محقق نائینی/ حسن طالبیان شریف
اختصاصی شبکه اجتهاد: آیتالله میرزا مهدی غروی اصفهانی در ماه محرم سال ۱۳۰۳ هق در محله بیدآباد اصفهان در بیت علم و معنویت متولد شد. میرزا ابتدا تحصیل را در مکتب آغاز کرد و سپس به حوزه اصفهان راه یافت و زیر نظر حجتالاسلام والمسلمین آقا اسماعیل غروی به فراگیری علوم اسلامی پرداخت. بعد از فوت پدر، حاج آقا رحیم …
Read More »«تنبیه الامه»؛ روایتگر سیمای حکومت اسلامی در اندیشه نائینی
محقق نائینی در اثر مهم «تنبیه الامه و تنزیه المله» ضمن اشاره به علل عقبماندگی مسلمانان، به تعریف دو نوع نظام سیاسی میپردازد و تعریف خود از مبانی حکومت اسلامی را تبیین میکند. به گزارش شبکه اجتهاد، کتاب «تنبیه الامه و تنزیه المله» اثری است که به قلم میرزا محمدحسین نائینی از مراجع تقلید شیعه قرن چهاردهم هجری در نجف …
Read More »نائینی نمایندهی جریان نواندیشی دینی در گفتمان مشروطیت است/ اگر رویکرد نائینی ادامه مییافت در گذار به تجدد ایرانی بسیار مؤثر بود
شبکه اجتهاد: میرزا محمدحسین نائینی، در بیستوششم خرداد سال ۱۲۳۹ در نائین بهدنیا آمد و در بیستوسوم مرداد ۱۳۱۵ در نجف، چشم از جهان فروبست. نائینی، از حیث گرایشات سیاسی به آخوند خراسانی و سید جمالالدین اسدآبادی نزدیک بود و البته برخلاف برخی از همفکرانش به ولایت فقیه معتقد بود و در کنار این اعتقادش، از نخستیناندیشمندانی هم به شمار …
Read More »تأثیر میرزای نائینی در زیست سیاسی ما
شبکه اجتهاد: نوشتن ستایشآمیز درباره میرزا محمدحسین نائینی (۱۳۱۵-۱۲۳۹) سهل است؛ خیل پژوهشگرانی که از وی ستایش میکنند، و درباره نوآوریهای وی مینویسند، به حد کافی حجت و امکان برای نویسندگان فراهم میکند، که بیهیچ نگرانی درباره وی قلمفرسایی کنند. اما، من قصد دارم نوشته خود را با عنوان «بحران بیبنیادی» در اثر نائینی یعنی “تنبیه الامه و تنزیه المله” …
Read More »بررسی مفهوم ملت در اندیشه سیاسی نائینی
شبکه اجتهاد: با طلوع مدرنیته در ایران و در خلال عصر مشروطه، مفاهیم و نظریههای سنتی و سیاسی ما، با چالش مواجه شد. برای حل این چالشها، متفکران مختلف تلاشهایی را صورت دادند. یکی از مهمترین ایناندیشمندان نائینی بود که سعی داشت از دل سنت راهی به تجدد بگشاید. در این مقاله، نحوه مواجهه او با مفهوم ملت دراندیشه سیاسیاش …
Read More »لزوم بازخوانی اندیشههای نائینی در بحث دوام و سقوط تمدن اسلامی/ نائینی معتقد بود آموزههای دینی ظرفیت همراهی حداقلی با مدرنیسم را دارد
عضو هیئت علمی پژوهشکده اسلام تمدنی معتقد است نائینی لوازم استقرار و بقاء تمدن اسلامی را مشروط به امور مهمی هم چون: عدالت، شورا، آزادی و مساوات آحاد مسلمین با اشخاص خلفاء و بطانه (نزدیکان) ایشان در حقوق میداند که از این میان از نقش اساسی استبداد و مقومات آن به عنوان عامل مهم و بنیادین در سقوط تمدن یاد …
Read More »مشروطه در ذات خود غیر مشروع بود/ مرحوم نائینی و دفع افسد به فاسد
مراد برخی مراجع این بود که مشروطه یک نظام در حد ذات خود غیر مشروعی است که در شرایط فعلی همراهی و مشارکت با آن مشروع بوده و مطابق با دیانت است. شبکه اجتهاد: شیعیان بر اساس اندیشه سیاسی خود در مقاطعی از تاریخ گذشته در بخشهای وسیعی از دنیای اسلام با گریز از مراکز قدرت، سیاستی منفی را در …
Read More »روایت عبدالوهاب فراتی از «روحانیت و دولت مدرن در ایران»
مرحوم نایینی و امام خمینی به این نتیجه رسیدند که احکام اسلامی اقتضای اجرا دارد و اجرای آن راهی جز اقامه دولت ندارد؛ اما دیگر با اقامه دولت سنتی نمیشود دین را در این دوره نگهداشت و حتماً باید راهی فراهم کرد تا مردم، در زندگیشان مشارکت کنند و برای اجرای شریعت، راهی که جز احترام گذاشتن به حقوق مردم …
Read More »امام خمینی معتقد به اعمال ولایت توسط فقها در هر سطحی هستند
امام خمینی معتقد بودند اگر یک فقیه نمیتواند حکومت تشکیل دهد باید همه فقها باهم اقدام کنند، اگر همه هم اقدام کردند و نتوانستند منصب آنها ساقط نمیشود و از ولایت سقوط نمیکنند هرچند معذور از تشکیل حکومت هستند و باید به هر مقدار که میتوانند اعمال ولایت کنند. به گزارش شبکه اجتهاد، حجتالاسلام والمسلمین دکتر نجف لک زایی، رییس …
Read More »تاریخچه حضور علما در راهپیمائی اربعین
مراسم پیاده روی در عصر مرجعیت شیخ مرتضی انصاری با شکوه تمام رواج داشته است. در حالی که پس از وی، این عمل٬ متعلق به طبقه فقرا و نیازمندان معرفی شد ولی محدث نوری آن را احیا کرد.
Read More »«سایۀ میرزا»، تأثیر فکر نائینی در نظام حقوقی جمهوری اسلامی
خلاصه رأی عمده علمای نجف که در کتاب «تنبیه الأمه و تنزیه المله» انعکاس پیدا کرده است، تحدید و محدود کردن قدرت مطلقه سلاطین است. در آن زمان علما با سلطنت مطلقه قاجار مواجه بودند که به میل خود و تشخیص خود کشور را اداره میکردند و به هیچ قاعده و قانونی هم مقید نبودند.
Read More »کتابشناسی «نوآوریهای اصولی و فقهی» اثر ابوالقاسم یعقوبی
ابوالقاسم یعقوبی در بخشی از این کتاب با اشاره به رویکرد انتقادی مرحوم سید مصطفی خمینی نسبت به علم اصول، آورده است: سید مصطفی خمینی شیوههای پالایش و پیرایش دانش اصول را در سه چیز میداند: ۱ـ مرزبندی مسائل کلامی و فلسفی با مسائل علم اصول، ۲ـ اهمیت دادن به سیر تاریخی مسائل اصولی ۳ـ بهره گیری از کارشناسان.
Read More »در پرتو پسااسلامگرایی، نوعی نایینیگرایی جدید در حال رخدادن است
شبکه اجتهاد: حجتالاسلام والمسلمین سیدعلی میرموسوی دانشیار علوم سیاسی دانشگاه مفید و رئیس دانشکده علوم سیاسی این دانشگاه است. یادداشت حاضر که مکتوب سخنرانی ایشان است در دهمین همایش سالانه انجمن علوم سیاسی ایران با موضوع «وضعیت فکر سیاسی در ایران معاصر»، پس از ویرایش نهایی دکترمیرموسوی، برای انتشار در اختیار «مباحثات» قرار گرفت. پسااسلامگرایی گذار از برداشت ایدئولوژیک نسبت …
Read More »نائینی مشروطه را نظام ایدهآل نمیدانست/ هنر امام(ره) بازخوانی فقه بدون افتادن در ورطه التقاط بود
عضو هیئت علمی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه با بیان اینکه هنر امام(ره) بازخوانی فقه بدون افتادن در ورطه التقاط بود، گفت: نظریه مردمسالاری دینی که هم مشروعیت و هم منشا قدرت نظام را تامین میکند با بازخوانی درست و گفتمان مطلوب، قابل عرضه به دنیاست. به گزارش شبکه اجتهاد، حجتالاسلام والمسلمین سیدسجاد ایزدهی، دانشیار پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی امروز …
Read More »«تقریرات گعده» آیتالله شبیری زنجانی
آقای نایینی در حاشیه عروه، مطلقاً تقلید از میت را حرام دانسته؛ ولو اعلم بوده باشد؛ ولی در استفتائات خود گفته اگر کسی به فتاوای ایشان دسترسی نداشت، به آثار برخی قدما مثل وحید بهبهانی و… مراجعه کند. ظاهراً ایشان هیچکدام از معاصرین خود را اعلم از خود نمیدانستهاند. به گزارش شبکه اجتهاد، «تقریرات گعده» عنوان صفحهی ثابتی است که …
Read More »
شبکه اجتهاد اجتهاد و اصول فقه, حکومت و قانون, اقتصاد و بازار, عبادات و مناسک, فرهنگ و ارتباطات, خانواده و سلامت