خانه / همه مطالب / حکومت و قانون

حکومت و قانون

گذار از مشروطیت به جمهوریت/ محمود شفیعی

گذار از مشروطیت به جمهوریت/ محمود شفیعی

شبکه اجتهاد: فقه سیاسی به مثابه شاخه‌‌ای از دانش فقه در کنار دانش‌های دیگر بالندگی، رشد، گسترش و فراز و فرودش بر شرایط تاریخی-محیطی و تاریخی-بین‌الاذهانی استوار شده است. شرایط متغیر محیطی و بین‌الاذهانی حاکم بر دوره غیبت در جهان تشیع به عنوان بستری محدودکننده و ظرفیت‌ساز برای فقه سیاسی عمل کرده است و در نتیجه سه نظریه در سه مقطع مختلف تاریخی بروز یافته و برای مدتی در شرایط مشابه گسترش پیدا کرده است. هر یک از این سه نظریه در این سه دوره مقبولیتی فراگیر داشته و به تدریج به گفتمان مسلط آن زمان تبدیل شده است. آنچه …

توضیحات بیشتر »

بیانیه گام دوم؛ سند فقه سیاسی/ محسن اسماعیلی

بیانیه گام دوم؛ سند فقه سیاسی/ محسن اسماعیلی

بیانیه گام دوم انقلاب اسلامی بیانیه‌ مهمی است که به نظر من می‌تواند یکی از اسناد فقه سیاسی در آینده به شمار رود و در صورتی که اهتمام لازم به آن صورت گیرد. به گزارش شبکه اجتهاد، رهبر انقلاب اسلامی در بیانیه‌ی «گام دوم انقلاب» با مرور تجربه‌ی ۴۰ ساله‌ی انقلاب اسلامی اعلام کردند: انقلاب «وارد دوّمین مرحله‌ی خودسازی و جامعه‌پردازی و تمدّن‌سازی شده ‌است». گام دومی که باید در چارچوب «نظریه‌ی نظام انقلابی» و با «تلاش و مجاهدت جوانان ایران اسلامی» به‌سوی تحقق آرمانِ «ایجاد تمدّن نوین اسلامی و آمادگی برای طلوع خورشید ولایت عظمی (ارواحنافداه)» برداشته شود. دکتر …

توضیحات بیشتر »

«تحول در قوه قضاییه» و «احیاء حقوق عامه»

«تحول در قوه قضاییه» و «احیاء حقوق عامه»

حضرت آیت‌الله خامنه‌ای رهبر انقلاب اسلامی در حکم انتصاب حجت‌الاسلام‌والمسلمین سیدابراهیم رئیسی به ریاست قوه قضائیه خواستار آن شدند که «گسترش عدل و احیاء حقوق عامه و آزادیهای مشروع و نظارت بر اِعمال قانون» در «رأس برنامه‌ها» قرار گیرد. موضوعی که پیش از این نیز به‌عنوان یک مطالبه‌ی مهم حضرت آیت‌الله خامنه‌ای از قوه‌ی قضاییه مطرح شده بود. به گزارش شبکه اجتهاد، پایگاه اطلاع‌رسانی KHAMENEI.IR در پرونده‌ای با نام «تحول در قوه قضائیه» به تبیین و تحلیل بندهای حکم انتصاب رئیس جدید دستگاه قضا می‌پردازد. در اولین مطلب از این پرونده، در یادداشتی به قلم دکتر سیدمحمد مهدی غمامی عضو …

توضیحات بیشتر »

ولایت تکثرپذیر مراجع و ولایت تکثرناپذیر فقیه

ولایت تکثرپذیر مراجع و ولایت تکثرناپذیر فقیه

فراتی با بیان اینکه نظریه‌های مختلف در باب زعامت فقیهان تأثیر بسزایی در نوع تعامل نهاد ولایت‌فقیه با سایر مجتهدین و مراجع تقلید دارد، گفت: درواقع، الگوهای تعامل میان این دو نهاد، بازتابی از نظریه‌های مذکورند که کمتر مورد توجه قرار گرفته‌اند. به گزارش شبکه اجتهاد، کرسی علمی-ترویجی «تعامل مرجعیت دینی با نهاد ولایت فقیه» هفته گذشته با ارائه دکتر عبدالوهاب فراتی، عضو هیأت علمی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی در این پژوهشگاه برگزار شد. فراتی ابتدا مسأله بحث را طرح کرد و گفت: مروری بر ادبیات مطالعات فقهی نشان می‌دهد که نسبت مراجع تقلید و فقهای خارج از حکومت …

توضیحات بیشتر »

دولت یکی از مصادیق مکلف در فقه است/ حس حضور معصوم لازمه تحول در فقه سیاسی/ مهدی حائری یزدی در بحث وکالت واقعه غدیر را نادیده می‌گیرد

استاد مطهری و بازخوانی هویت ملی محذوف/ داود مهدوی‌زادگان

برای امام خمینی(ره) حس حضور معصوم اتفاق افتاد؛ یعنی همواره خود را در بحث‌های فقهی، در این مقام نگاه می‌کرد که اگر پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله الآن بودند؛ چگونه با مسائل برخورد می‌کردند، اگر معصوم و ائمه(علیهم السلام) بودند با مسائل فقهی چگونه برخورد می‌کردند، این حس باید در ما ایجاد شود، متأسفانه این حس در خیلی از فقها نیست؛ تصور فقهای ما این بوده که ما احکام تکلیفی و وضعی افراد را مشخص ‌کنیم، ولی اصلا دلیلی وجود ندارد که بگوییم مکلف فقط فرد است،دولت هم یکی از مصادیق مکلف است و در فقه سیاسی بحث …

توضیحات بیشتر »

آیت‌الله سیستانی، فقیهی که از مردم سالاری دفاع می‌کند

آیت‌الله سیستانی، فقیهی که از مردم سالاری دفاع می‌کند

شبکه اجتهاد: دیدار حسن روحانی با آیت‌الله سیستانی، بار دیگر نقش ویژه این مرجع تقلید شیعه را در تحولات جهان اسلام و منطقه برجسته ساخت. کنش هر فعال یا اندیشمند بزرگ سیاسی و رهبر معنوی، به مبانی معرفتی و دستگاه فکری او بازمی‏گردد. به همین منظور، برای فهم بهتر آراء فکری آیت‌الله سیستانی روزنامه سازندگی با حجت‌الاسلام والمسلمین محمد سروش محلاتی به گفت وگو نشسته است. ‌با توجه به دیدار آقای روحانی با آیت‌الله سیستانی، بار دیگر جایگاه ویژه مرجعیت شیعه و شخصیت ممتاز آیت‌الله سیستانی در کانون توجهات قرار گرفته است. کنش سیاسی ایشان، ویژگی‌‌های خاصی دارد. آیت‌الله سیستانی …

توضیحات بیشتر »

توصیه‌‌هایی مهم آیت‌الله مکارم به رئیس دستگاه عدالت/ قوه قضاییه به تحول اساسی نیاز دارد

توصیه‌‌هایی مهم آیت‌الله مکارم به رئیس دستگاه عدالت/ قوه قضاییه به تحول اساسی نیاز دارد

مردم دغدغه‌‌ها و نارضایتی‌‌هایی از دستگاه قضایی دارند؛ تاکید ما این است که باید با برنامه ریزی مناسب مشکلات حل شود و رضایت مردم جلب شود. به گزارش شبکه اجتهاد، آیت‌الله ناصر مکارم شیرازی در ابتدای درس خارج فقه خود در مسجد اعظم قم، با اظهار خوشبختی از انتصاب ‌حجت‌الاسلام والمسلمین رئیسی به عنوان رییس جدید دستگاه قضا، توصیه‌‌هایی مهم خطاب به ایشان و دیگر دست اندرکاران قوه قضاییه ارائه کرد. ایشان با بیان این که امیدواریم با آمدن ایشان تحولی در قوه قضاییه پیدا شود، فرمود: مردم دغدغه‌‌ها و نارضایتی‌‌هایی از دستگاه قضایی دارند؛ تاکید ما این است که …

توضیحات بیشتر »

نقش علوم انسانی اسلامی در گام دوم انقلاب/ مسأله علوم انسانی حکایت حکمیت است

نهضت تولید علم در زندگانی امام صادق(ع)/ تلاش امام در سه محور

مرحوم حائری شیرازی در بحث اهمیت علوم انسانی می‌گفت: حواستان باشد مسأله علوم انسانی حکایت بحث حکمیت است؛ به ما گفتند هر دو کنار بگذاریم، شما علی را کنار بگذارید و ما هم معاویه را؛ آن وقت چه کار کردند؟ آن‌ها بایدها و مطالب سکولار خود را در جامعه جهانی نهادینه می‌کنند و از ارزش‌هایشان براساس علوم انسانی دفاع می‌کنند. به گزارش خبرنگار شبکه اجتهاد، بیست و دوم اسفند ماه، نشست علمی «نقش علوم انسانی اسلامی در گام دوم انقلاب» با ارائه حجت الاسلام والمسلمین دکتر قاسم ترخان، عضو هیأت علمی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه و به همت مؤسسه حیات …

توضیحات بیشتر »

تأثیر دیدگاه‌‌های فقهی بر قوانین کیفری در جرایم علیه تمامیت جسمانی اشخاص

تأثیر دیدگاه‌‌های فقهی بر قوانین کیفری در جرایم علیه تمامیت جسمانی اشخاص

کتاب «تأثیر دیدگاه‌‌های فقهی بر قوانین کیفری در جرایم علیه تمامیت جسمانی اشخاص» توسط دکتر اسماعیل آقابابائی بنی در گروه مسایل فقهی و حقوقی پژوهشکده فقه و حقوق تهیه گردیده است. به گزارش شبکه اجتهاد، در پشت جلد این کتاب آمده است: از جمله دغدغه‌ها در قانونگذاری، تدوین قانون بر اساس مبانی شرعی است که اصول متعدد قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران از جمله اصول‌۴ و ۹۴ بر آن تأکید دارد. قانونگذاری گر چه دامنه گسترده‌ای را در بر می‌گیرد، کتاب حاضر به تأثیر پذیری قوانین از آرای فقهی در جرایم علیه تمامیت جسمانی اشخاص پرداخته و پس از بیان …

توضیحات بیشتر »

سه راه حل موجود برای تعریف مناسبات قوانین مدرن و احکام شریعت

سه راه حل موجود برای تعریف مناسبات قوانین مدرن و احکام شریعت

یک پژوهشگر حوزه مطالعات اسلامی معتقد است که جامعه ایران از دیدگاه آشتی بین قوانین مدرن و احکام شریعت و تعریف مناسبات میان این دو، هنوز به پایان راه نرسیده و سه راه حل پیش روی خود دارد. به گزارش شبکه اجتهاد، حجت‌الاسلام والمسلمین دکتر داود فیرحی در «همایش تحولات حقوق کیفری در کشورهای اسلامی» که شنبه گذشته در دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران برگزار شد، گفت: به نظر من مثلثی وجود دارد که یکی از اضلاع آن ایران، ضلع دیگرش شریعت و ضلع سوم آن دولت مدرن است. وقتی به این مباحث نگاه می‌کنیم، به نظر می‌رسد …

توضیحات بیشتر »

اولویت قوه قضائیه توجه به بستر ایفای جرم باشد

اولویت قوه قضائیه توجه به بستر ایفای جرم باشد

جرم صرفا فردی نیست و حبس هم مجازات اسلامی نیست. از این‌رو معتقدم اگر واقعا قوه قضائیه می‌خواهد کار اساسی کند، باید این نگاه فردگرا را تغییر دهد و مقداری نگاه اجتماعی به مساله وقوع جرم داشته باشد. به گزارش شبکه اجتهاد، دکتر عماد افروغ، جامعه‌شناس، استاد دانشگاه و نماینده سابق مجلس شورای اسلامی در گفت‌وگو با «فرهیختگان» به ضرورت‌های دوره آتی قوه قضائیه پرداخت و گفت: «من فکر می‌کنم نظام قضایی ما نیاز به یک تحول اساسی و نیاز به یک تحول در بینش دارد. دقت کنید چه در ایران و چه در سایر کشورها دستگاه قضائیه برای مقابله …

توضیحات بیشتر »

حفره‌های تئوریک را در گام دوم انقلاب پُر کنیم/ تمدن یک شبه ساخته نمی‌شود

گستره شریعت دراصول فقه آیت‌الله خوئی مطرح نیست

عضو جامعه مدرسین حوزه علمیه قم با اشاره به ملزومات تمدن سازی در گام دوم انقلاب، گفت: باید حفره‌های تئوریک را که در طول این سال‌ها وجود داشته، پُر کنیم. تمدن، شدنی است یعنی باید به تمدن رسید، این گونه نیست که با دستور، جلسه و شعار ساخته شود. به گزارش شبکه اجتهاد، حجت‌الاسلام والمسلمین ابوالقاسم علیدوست در مورد بحث خودسازی، جامعه پردازی و تمدن سازی که به عنوان یکی از فرازهای بیانیه «گام دوم» مقام معظم رهبری مطرح شده است، به شبستان گفت: فکر می‌کنم مهمترین بحثی که می‌تواند برای چله دوم انقلاب یا گام دوم که در خود …

توضیحات بیشتر »

مبانی حقوق عمومی با تاکید بر منظومه فکری آیت‌الله جوادی آملی

مبانی حقوق عمومی با تاکید بر منظومه فکری آیت‌الله جوادی آملی

کتاب «مبانی حقوق عمومی با تاکید بر منظومه فکری آیت‌الله جوادی آملی (مبانی تحلیلی نظام حقوقی- سیاسی اسلام)» در راستای همکاری‌‌های مشترک سازمان مطالعه و تدوین کتب علوم انسانی دانشگاه‌ها (سمت) و بنیاد بین المللی علوم وحیانی اسراء، آماده انتشار شد. به گزارش شبکه اجتهاد، کتاب «مبانی حقوق عمومی با تاکید بر منظومه فکری آیت‌الله جوادی آملی (مبانی تحلیلی نظام حقوقی- سیاسی اسلام)» ضمن تحلیل مبانی حقوق عمومی و ساماندهی تحلیلی مسائل کلان نظام حقوقی اسلام؛ ساحت‌های حقوق عمومی را به بوته بحث و تحلیل می‌‌گذارد و در حوزه شکل و ساختار حکومت، نظام ولایت امر و امامت امت را …

توضیحات بیشتر »

غرویان: حکومت اسلامی همراه با اراده و انتخاب است/ مهدوی‌زادگان: حکومت بدون الزام بی‌معناست

غرویان: حکومت اسلامی همراه با اراده و انتخاب است/ مهدوی‌زادگان: حکومت بدون الزام بی‌معناست

غرویان در مناظره زنده برنامه «زاویه» با موضوع «مأموریت حکومت دینی» بیان کرد که حکومت ایده آل اسلامی حکومتی اختیاری همراه با اراده و انتخاب خود افراد است. البته همیشه استثنائاتی هم وجود دارد. حجت‌الاسلام داود مهدوی زادگان نیر معتقد بود که تکیه حکومت بر الزام است و اگر الزام را از حکومت بگیرید حکومت بی‌معنا می‌شود. به گزارش شبکه اجتهاد، مناظره زنده برنامه «زاویه» با موضوع «مأموریت حکومت دینی» نیمه اسفندماه با حضور حجت‌الاسلام داود مهدوی‌زادگان و آیت‌الله محسن غرویان از شبکه ۴ سیما پخش شد. گزارش این برنامه به نقل از ایکنا پیش‌رویتان قرار می‌گیرد. حجت‌الاسلام والمسلمین محسن …

توضیحات بیشتر »

جزئیات دیدار روحانی با آیت‌الله سیستانی

جزئیات دیدار روحانی با آیت‌الله سیستانی

مرجع عالی عراق تاکید کرد ضروری است که سیاست‌های منطقه‌ای و بین‌المللی در این منطقه حساس متوازن و متعادل باشد تا ملت‌ها از مصایب و زیان‌های بیشتر دور نگه داشته شوند. به گزارش شبکه اجتهاد، رئیس جمهور صبح چهارشنبه در نجف اشرف با حضور در بیت مرجعیت عالی عراق آیت‌الله سیدعلی سیستانی، با ایشان دیدار و گفتگو کرد. در همین راستا، دفتر آیت‌الله سیدعلی سیستانی بیانیه‌ای درباره دیدار رئیس جمهوری اسلامی ایران با این مرجع بزرگ منتشر کرد. در بیانیه دفتر آیت‌الله سیستانی آمده است: مرجع عالی دینی آیت‌الله علی سیستانی پیش از ظهر امروز چهارشنبه، ‌حسن روحانی رئیس جمهور …

توضیحات بیشتر »

کود‌ک ‌همسری با تغییر قانون و بدون روشنگری باز هم رخ می‌دهد/ ما نمی‌توانیم یک قانون برای تمام سنین و برای همه فرهنگ‌ها بنویسیم

کود‌ک ‌همسری با تغییر قانون و بدون روشنگری باز هم رخ می‌دهد/ ما نمی‌توانیم یک قانون برای تمام سنین و برای همه فرهنگ‌ها بنویسیم

معاون فرهنگی تبلیغی حوزه‌های علمیه خواهران با اشاره به کودک‌همسری در برخی از نقاط کشور گفت در بعضی از قبائل ازدواج‌هایی را داریم که ۱۰ سال از آن گذشته و شخص هم دارای چند فرزند است، اما ازدواج آن‌ها در هیچ جایی ثبت نشده است. به گزارش شبکه اجتهاد، معصومه ظهیری، معاون فرهنگی تبلیغی حوزه‌های علمیه خواهران، درباره حرام اعلام شدن ازدواج با کودکان و نظر حوزه علمیه در خصوص کودک‌همسری گفت: یکی از شرایط ازدواج این است که شخص باید عاقل و بالغ باشد و بدون اکراه ازدواج کند، بنابراین عملا ازدواج اجباری از بحث ما خارج می‌شود، حتی …

توضیحات بیشتر »

تدوین «فقه روابط بین‌الملل» فریضه‌ای واجب است/ اگر سیاست خارجه جمهوری اسلامی از فقه و ولایت‌فقیه دور باشد، طاغوت محسوب می‌شود

تدوین «فقه روابط بین‌الملل» فریضه‌ای واجب است/ اگر سیاست خارجه جمهوری اسلامی از فقه و ولایت‌فقیه دور باشد، طاغوت محسوب می‌شود

استاد باسابقه حوزه علمیه قم خطاب به گروه فقه بین‌الملل مؤسسه فتوح اندیشه گفت: «بنده نمونه‌ای مانند شما را تابه‌حال ندیده‌ام که این‌گونه وارد موضوع شده باشند و باید گفت كه هدف از مطالعه دروس حوزوی، چنین اقدامی است؛ تدوین فقه روابط بین‌الملل فریضه‌ای واجب است!» به گزارش شبکه اجتهاد، گروه فقه بین‌الملل موسسه فتوح اندیشه، چندی قبل در دیداری صمیمانه با آیت‌الله علی‌اکبر سیفی مازندرانی به بحث و گفت‌وگو پیرامون ظرفیت‌های فقه در تدوین نظریه اسلامی روابط بین‌الملل پرداختند. در این دیدار، ابتدا حجت‌الاسلام والمسلمین دکتر طاهری دبیر علمی گروه فقه بین‌الملل موسسه، ضمن گزارشی از فعالیت دوساله این …

توضیحات بیشتر »

اصل چهارم قانون اساسی اختیار مدیریت کشور را به حوزه علمیه داده است/ ظرفیت مکتب قم برای مدلسازی تمدنی

اصل چهارم قانون اساسی اختیار مدیریت کشور را به حوزه علمیه داده است/ ظرفیت مکتب قم برای مدلسازی تمدنی

رییس مؤسسه مطالعات تمدن اسلامی گفت: وقتی فقیه حاکمیت را در دست گرفته است نمی‌تواند بگوید ساختارهای اجتماعی و اقتصادی و فرهنگی به ما ربطی ندارد، به همین دلیل است که باید پس از ایجاد ساختار سیاسی کنونی به دنبال ایجاد دیگر ساختارها باشیم، اصل چهارم قانون اساسی امکانی به حوزه علمیه داده است که می‌تواند کشور را به خوبی مدیریت کند اما توانمندی و نرم افزار آن در حوزه علمیه وجود نداشته است، حتی حضور حوزه علمیه در عرصه سیاسی نیز چندان مطلوب نبوده است. به گزارش شبکه اجتهاد، یكی از مبانی اساسی در پرداختن به فقه حكومتی، ارتقای …

توضیحات بیشتر »

نهاد روحانیت و سده نوزدهم/ حسن انصاری

نهاد روحانیت و سده نوزدهم/ حسن انصاری

اختصاصی شبکه اجتهاد: برای شناخت تاریخ شکل‌گیری نهاد روحانیت شیعی باید به تحولات فکری و دینی و سیاسی سده نوزدهم ایران و عراق توجه کرد. قبل از هر چیز مطالعه شکل‌گیری جریان اصولی در عراق و ایران از دوران وحید بهبهانی به بعد. شکل‌گیری نهاد روحانیت در شکل کنونی آن به سده نوزدهم باز می‌‌گردد و در این میان مهمترین عامل پیروزی اصولیان بود بر اخباریان و قدرت گرفتن تدریجی علمای اصولی در عتبات و بعد در ایران. مناسبات آنان با قاجار خود در پیوند با این مسئله بود گرچه این مناسبات همیشه هموار نبود. تحولات سیاسی منطقه و از …

توضیحات بیشتر »

مخالفت مجلس مشورتی عربستان با لغو قیمومیت مرد بر زن

مخالفت مجلس مشورتی عربستان با لغو قیمومیت مرد بر زن

مجلس مشورتی عربستان سعودی پیشنهاد مربوط به تخفیف قیمومیت مردان بر زنان در زمینه دستیابی به خدمات و اقدامات را رد کرد. به گزارش شبکه اجتهاد به نقل از پایگاه اینترنتی روزنامه «رای الیوم»، این مجلش با صدور بیانیه‌‌ای اعلام کرد که اعضای مجلس با چنین اقدامی مخالفت کرده اند «یحیی بن عبدالله الصمعان» نایب رئیس مجلس مشورتی عربستان در بیانیه‌‌ای اعلام کرد: مجلس با پیشنهاد ارائه شده در این خصوص از سوی «اقبال درندری» از اعضای این مجلس موافقت نکرد. وی افزود: درندری در پیشنها خود از وزارت کشور عربستان خواسته است دلایل تاخیر فعال سازی دستور پادشاه این …

توضیحات بیشتر »
Real Time Web Analytics Google Analytics Alternative