قالب وردپرس افزونه وردپرس
خانه / بایگانی برچسب: تمدن اسلامی

بایگانی برچسب: تمدن اسلامی

پیام امام کاظم (ع)، تمدن‌سازی روشمند است / سید مصطفی احمدزاده

شبکه اجتهاد: به بار نشستن نگاه تمدنی به اسلام در میان شیعیان، میوه تلاش‌ها و کوشش‌های چند صدساله امامان معصوم (ع) در جامعه اسلامی است که هر یک به سهم خویش، پرتویی از اسلام ناب محمدی (ص) را با سیره علمی و عملی خود نمایان کرده‌اند. در میان امامان معصوم (ع)، جایگاه امام کاظم (ع) به لحاظ نقش‌آفرینی تمدنی، برجستگی ویژه‌ای دارد زیرا در آن دوران، بنی‌امیه منقرض شده و بنی‌عباس روی کارآمده بودند. از سوی دیگر، دو تن از سلاطین مقتدر بنی‌عباس (منصور و هارون) و دو تن از جبارترین آنان (مهدی و هادی) در آن عصر حکومت می‌کردند. …

توضیحات بیشتر »

ارزیابی نادرست گفتمان روشنفکری دینی از جایگاه فقه در اسلام/ حسن انصاری

i j t i h a d n e t . i r

شبکه اجتهاد: برخی روشنفکران عرب تمدن اسلامی را «تمدن فقه» توصیف کرده‌اند. این سخن از جنبه‌های مختلف سخن درستی است. از فقه در این تعبیر طبیعی است که تعبد شخصی به فروع فقهی مراد نیست. بلکه جنبه تمدنی فقه در اسلام است که مقصود است. روشنفکری دینی در ایران چند دهه‌ای است که در برابر توجه به جنبه‌های معنوی دین اهمیت فقه را کم جلوه‌ می‌دهد. البته آنچه از گفتمان روشنفکری دینی در ایران بر‌ می‌آید این است که منظورشان از فقه، فقه بمثابه دانش است. به نظرم این باور ناشی از دو فهم نادرست است: یکی از خود اسلام …

توضیحات بیشتر »

حدیث نامکرر اختلاف دیدگاه درباره حوزه و تمدن‌سازی

حدیث نامکرر اختلاف دیدگاه درباره حوزه و تمدن‌سازی

شبکه اجتهاد: چندی پیش حجت‌الاسلام رسول جعفریان در دو متن کوتاه (توئیت) نکاتی پیرامون بحث تمدن‌سازی و نقش حوزه علمیه بیان کرد که در پی بازنشر یادداشت ایشان در یکی از گروه‌های واتساپی و درخواست یکی از اعضای گروه از حجت‌الاسلام محسن الویری برای بیان دیدگاه خود در این زمینه، ایشان هم دیدگاه خود را در قالب یادداشت زیر در همان گروه منتشر ساخت. اکنون با توجه به اهمیت موضوع، متن کوتاه دکتر جعفریان و پاسخ دکتر الویری از سوی «مباحثات» به صورت عمومی بازنشر می‌شود. جعفریان: «با تشکیل گروه تمدن اسلامی در این جا و آنجا و از جمله …

توضیحات بیشتر »

نظام اسلامی با فقه می‌ماند نه با تاریخ/ استناد به نقل‌های تاریخی، فقه را از دایره عمل خارج می‌کند/ تاریخ را با معیارهای اصولی در مسیر استنباط فقهی قرار دهیم

نظام اسلامی با فقه می‌ماند نه با تاریخ/ استناد به نقل‌های تاریخی، فقه را از دایره عمل خارج می‌کند/ تاریخ را با معیارهای اصولی در مسیر استنباط فقهی قرار دهیم

استاد رسول جعفریان معتقد است ما برای استقرار نظام‌ اسلامی در دراز مدت به فقه و حقوق نیاز داریم نه به تاریخ. این که ما اراده کرده‌ایم برای شرعی نشان دادن کارها به نقل‌های تاریخی استناد کنیم، یک ضرر مهمش آن است که به ازای آن، فقه را از دایره عمل بیرون کرده‌ایم. فقه اهل احتیاط و دقت است، اما سپردن این کارها به دست برخی منبری‌ها و قصه خوان‌ها، سبب می‌شود تا فقه عقب نشینی کند. وقتی فقه عقب نشینی کرد، جامعه از داشتن یک نظام استوار بی‌بهره می‌ماند، از داشتن یک علم حقوق ثابت و استوار که می‌تواند …

توضیحات بیشتر »

ولایت فقیه تنها با رویکرد تمدنی قابلیت ارائه جهانی دارد

ولایت فقیه تنها با رویکرد تمدنی قابلیت ارائه جهانی دارد

عضو هیئت علمی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی با بیان اینکه مردم‌سالاری تنها راه پایایی نظام و انقلاب است، گفت: نظریه ولایت فقیه با اقتضائات بومی نمی‌تواند در سطح جهانی ارائه شود؛ بنابراین باید با رویکرد تمدنی یعنی در قالب «مردم‌سالاری دینی» و حاکمیت شایستگان به ترویج آن بپردازیم. به گزارش شبکه اجتهاد، حجت‌الاسلام والمسلمین سیدسجاد ایزدهی، عضو هیئت علمی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی، در نشست علمی «نظریه سیاسی رهبر معظم انقلاب»، گفت: فرض کنید اگر در قرن چهارم حضور داشتیم و با مسئله غیبت مواجه بودیم، جامعه شیعه با بحرانی مواجه می‌شد، این قضیه دو مشکل را بر …

توضیحات بیشتر »

نگاهی تاریخی به رابطه حکومت و تمدن/ محسن الویری

گونه‌شناسی شبهات عاشورایی و رهیافتی برای پاسخ به آنها/ محسن الویری

شبکه اجتهاد: شاید هیچ تمدن‌پژوهی را نتوان یافت که به نقش محوری حکومتها در پیدایش و پایایی تمدنها باور نداشته باشد. در نگاهی تاریخی نیز، بخشی چشمگیر از گزارش تمدنها به معرفی حکومتها در قلمرو آن تمدن اختصاص می‌یابد. انکار نمی‌توان کرد که حکومت یکی از مؤلفه‌های بنیادین در هر تمدنی است، اما یکسان‌انگاری حکومت و تمدن هم پنداره‌ای ناصواب است که محروم شدن بشر امروز به ویژه مسلمانان امروز را از تجربه‌های گرانقدر تمدنهای دیگر به ویژه تمدن پیشین اسلامی به دنبال دارد. حکومت تنها یکی از دستاوردهای نرم یک تمدن است و جوهره مولد در یک تمدن همان …

توضیحات بیشتر »

تا فقه در فرآیند تصمیم‌گیری نباشد، مجلس نمی‌تواند به سمت تمدن اسلامی حرکت کند

تا فقه در فرآیند تصمیم‌گیری نباشد، مجلس نمی‌تواند به سمت تمدن اسلامی حرکت کند

استاد میرباقری تأکید کرد: اگر مجلس بخواهد به سمت تمدن اسلامی حرکت کند باید کار به گونه‌ای باشد که فقه در فرآیند تصمیم گیری حضور داشته باشد، نه این‌که صرفاً در خروجی اثر بگذارد. به گزارش شبکه اجتهاد، حجت‌الاسلام والمسلمین سید محمدمهدی میرباقری، رئیس فرهنگستان علوم اسلامی در دیدار با دکتر محسن زنگنه نماینده مجلس و رئیس فراکسیون «بیانیه گام دوم» در مورد جایگاه مجلس در نظام اسلامی و لزوم نگاه این نهاد به نیروی های کارآمد جوان بیان داشت: ظرفیتی در انقلاب ایجاد شده که با آن می‌توان انقلاب را ادامه داد. جوان نخبه انقلابی با روحیه و تخصص …

توضیحات بیشتر »

فقه در تمدن اسلامی و گفتمان روشنفکری دینی در ایران/ حسن انصاری

حدیث گرایی، اتوریته مذهبی و مشکل اسلام معاصر/ حسن انصاری

شبکه اجتهاد: برخی روشنفکران عرب تمدن اسلامی را «تمدن فقه» توصیف کرده‌اند. این سخن از جنبه‌های مختلف سخن درستی است. از فقه در این تعبیر طبیعی است که تعبد شخصی به فروع فقهی مراد نیست. بلکه جنبه تمدنی فقه در اسلام است که مقصود است. روشنفکری دینی در ایران چند دهه‌‌ای است که در برابر توجه به جنبه‌های معنوی دین اهمیت فقه را کم جلوه‌‌ می‌دهد. البته آنچه از گفتمان روشنفکری دینی در ایران بر‌‌ می‌آید این است که منظورشان از فقه، فقه به‌مثابه دانش است. به نظرم این باور ناشی از دو فهم نادرست است: یکی از خود اسلام …

توضیحات بیشتر »

روش ولی فقیه برای تحقق کارآمدی، استفاده از کثرت مردمی است

روش ولی فقیه برای تحقق کارآمدی، استفاده از کثرت مردمی است

حضرت امام با عنایت به واقعیات پیش می‌رفتند، بنابراین به این نتیجه رسیدند برای پیشبرد و تجلی‌بخشی اسلام در شرایط کنونی باید وحدت در عین کثرت را که جمهوری اسلامی یا دموکراسی الهی یا مردم سالاری دینی می‌شود ارائه کرد. به عبارتی ولی فقیه در رأس جامعه قرار گرفته که مشروعیت خود را نه از رأی مردم بلکه از جانب الله می‌گیرد و آنگاه با پخش کردن مسئولیت‌ها و برگزار کردن انتخابات و جهت‌دهی به رأی مردم به سمت تعالی پیش می‌برد. شبکه اجتهاد: تشکیل دولت اسلامی به عنوان یکی از حلقه‌های اصلی زنجیره تمدن اسلامی در گفتمان رهبر معظم …

توضیحات بیشتر »

قبل از انقلاب به تمدن اسلامی فکر می‌‌کردم/ آنچه را شما نزدیک می‌بینید، من بسیار دور می‌بیینم/ اگر جامعه اسلامی ساختید، آنگاه علم اسلامی دارید/ نظرم نسبت به انقلاب تغییری نکرده است

قبل از انقلاب به تمدن اسلامی فکر می‌‌کردم/ آنچه را شما نزدیک می‌بینید، من بسیار دور می‌بیینم/ اگر جامعه اسلامی ساختید، آنگاه علم اسلامی دارید/ نظرم نسبت به انقلاب تغییری نکرده است

اختصاصی شبکه اجتهاد: در روزهای پایانی اسفند ۹۶ جمعی از پژوهشگران جوان حوزوی و دانشگاهی که در زمینه نسبت علم و دین و مساله علم‌دینی فعالیت می‌کردند در نشستی برای هم‌اندیشی گرد هم آمدند. تمامی این جوانان نمایندگانی بودند که از سوی اساتید صاحب ایده و نظریه در زمینه علم‌دینی معرفی شده بودند و در کنار آنها نیز نمایندگان موسسات پژوهشی، آموزشی و رسانه‌ای که در موضوع علم‌دینی فعالیت می‌کردند حضور داشتند. اما دکتر داوری، نماینده‌ای معرفی نکردند و نامه‌ای برای دبیرخانه هم‌اندیشی ارسال کردند که انتشار عمومی آن باعث بروز حواشی متعددی در طول دو هفته پس از انتشار …

توضیحات بیشتر »

آیا حمام، اسلامی می‌شود؟/ امکان و امتناع تمدن تراز دین

انفتاحی یا انسدادی برای یافتن راه حل‌های نو

اخیراً گفتگویی مکتوب میان حجت‌الاسلام رسول جعفریان و مهدی نصیری در مورد تمدن سازی شکل گرفت که در آن امکان و امتناع تمدن تراز دین مورد بررسی قرار گرفته است. به گزارش شبکه اجتهاد، متن زیر گفتگویی مکتوب میان حجت‌الاسلام رسول جعفریان و مهدی نصیری در مورد تمدن سازی است که در ادامه می‌خوانید؛ چطور می‌شود حمام را اسلامی کرد؟ حجت‌الاسلام رسول جعفریان نوشت: آیا می‌توان توصیه‌هایی را در باره حمام مطرح کرد که در این مورد مشخص، نوعی زیست متفاوت با آنچه که مثلاً در غرب یا شرق هست، تعریف شود؟ اگر عبادات را منها کنیم، در امری مثل …

توضیحات بیشتر »

جایگاه علامه حلی در فرهنگ و تمدن اسلامی – ایرانی

جایگاه علامه حلی در فرهنگ و تمدن اسلامی - ایرانی

همایش ملی جایگاه علامه حلی در فرهنگ و تمدن اسلامی-ایرانی به همت انجمن ایرانی تاریخ و با مساعدت سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران، دانشگاه شهید بهشتی، مرکز العلامه الحلی و چند مرکز علمی دیگر، در سالن حکمت سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران برگزار شد. به گزارش شبکه اجتهاد، در آغاز این همایش که با استقبال فراوان فضلای حوزوی، اساتید دانشگاه و دانشجویان مواجه شد، دکتر شهرام یوسفی فر رئیس انجمن ایرانی تاریخ به بیان کلیاتی درباره‌ی طرح همایش علامه حلی پرداخت و فعالیت این همایش را سرآغازی برای توسعه پژوهش‌ها درباره این شخصیت فرزانه …

توضیحات بیشتر »

از تزریق رویکردهای تمدنی به جهان اسلام تا گفتمان‌سازی به جای الگوهای سنتی تقریبی

مرزهای تسامح و سختگیری در برخورد با فساد و افساد/ محمدعلی میرزایی

امروز معضل جامعه جهانی اسلام عدم تفاهم در عرصه سیاست، اقتصاد، فرهنگ، تمدن و توسعه است؛ یعنی تقریب ما تاکنون با رویکرد تاریخی و اشتراک‌گیری از گزاره‌ها و اندیشه‌های تاریخی شکل گرفته است. در صورتی که تقریب و اخوت اسلامی که حضرت امام(ره) بیان کردند اخوت تمدنی است؛ یعنی در جامعه متکثرالمذاهب مسلمانان با جهت‌نما و غایات تمدن امروز و نوین ایجاد همگرایی کنیم. این مسئله فضا را بسیار تغییر خواهد داد. به گزارش شبکه اجتهاد، حجت‌الاسلام والمسلمین محمدعلی میرزایی، عضو هیئت علمی و مشاور عالی رئیس دانشگاه جامعهالمصطفی(ص) العالمیه، به ارائه توضیحاتی درباره وحدت در جوامع اسلامی پرداخت و …

توضیحات بیشتر »

تأسیس تمدن مهم، اما تداوم آن مهم‌تر است/ رسول جعفریان

اسدالله ممقانی و گزارش رساله دین و شؤون و طرز حکومت در شیعه

شبکه اجتهاد: برخی از دوستان ما که خود را تئوریسین تمدن نوین اسلامی می‌دانند، از تحقق طلیعه‌های آن تمدن سخن می‌گویند. خواستم عرض کنم، تغییر و تحول در جامعه برای رسیدن به نقطه اوج عزت قوانین خاص خود را دارد که اگر رعایت نشود، به جای اوج عزت، در حضیض ذلت فرو خواهد رفت. صد البته، اگر شناخت درست از مسیر باشد، اگر ابزار و وسیله درست برای انتقال و حرکت در این مسیر انتخاب شود، اگر اخلاق و رفتار لازم برای طی مسیر وجود داشته باشد، اگر هدف مشخص و معین باشد، اگر مشارکت همه نیروها و امکانات باشد، …

توضیحات بیشتر »

تقویت رویکرد تمدن‌محور در فقه سیاسی/ سیدسجاد ایزدهی

توجه به خواست مردم در جهت پایایی نظام است/ تمایزات وجه جمهوریت در نظام مردم‌سالاری دینی

شبکه اجتهاد: فقه از زمان امامان معصوم(ع) به صورت عام و فقه سیاسی به صورت خاص همواره متناسب با تحولات زمانی پیش رفته و به نیاز‌های جامعه پاسخ داده است. هر جامعه‌ای باید نظریاتش را بر اساس هنجار‌های بومی خویش تولید کند، بر این اساس فقه سیاسی، نرم‌افزار اداره جامعه است. در تمام زمان عصر غیبت، فقه سیاسی پاسخ‌گوی نیاز‌های فردی مومنان بود، ولی نمی‌توانست نظام را اداره کند و نیاز‌های نظامی و حکومتی را برآورده کند. کتاب‌های تخصصی فقه سیاسی و اندیشه سیاسی و هم چنین رشته‌های تحصیلی در این زمینه وجود نداشت و شعله اندکی از فقه سیاسی …

توضیحات بیشتر »

حوزۀ تمدنی در چهار پرده/ سیدحسین حسینی

آثار اجتماعی فعلِ مُکلَّف؛ تحلیلی از منظر فقه الاجتماع/ سیدحسین حسینی

شبکه اجتهاد: کودک ما، هم‌اینک، فرصت چهل ساله دیگری در اختیار ندارد. به سرعت و با جدّیت، باید فکری کرد. هم‌اکنون هر یک ساعت بایستی به اندازۀ یک سال پیش رفت!؛ که: الفرصه تمّر مرّ السحاب. پرده اول: چهل ساله چهار ساله! انسان چهل ساله‌ای را تصور کنید که به اندازه سن تقویمی خود رشد نکرده و اگرچه چهل سال دارد اما به مانند یک کودک چهار ساله است یعنی درطول زمان چهل ساله، تنها به اندازه چهار سال رشد کرده؛ نه از جهات قوای فکری و ذهنی و نه قوای جسمی و رفتاری و نه قوای روحی و روانی …

توضیحات بیشتر »

آیا حرکت امام حسین(ع) در مقیاس احیای معیارهای تمدنی صورت پذیرفت؟

آیا حرکت امام حسین(ع) در مقیاس احیای معیارهای تمدنی صورت پذیرفت؟

درباره انگیزه مخالفت و اعتراض امام حسین(ع) چندین نظریه بیان شده است و همه نظریات در یک امر مشترک هستند که امام برای اثبات حقانیت شیعه وارد عمل شده است و تمام هویت و حرکت به این خاطر بوده است که امام می‌خواسته است که شیعه را سرافراز کند و حق شیعه را بگیرد اما حرکت امام حسین(ع) فراتر از این قضایا بوده است. به گزارش شبکه اجتهاد، علیرضا واسعی، دانشیار پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی در نشست «دمی با مکتب عاشورا» که به همت کانون بعثت اخلاق مشهد با حضور علاقه‌مندان برگزار شد، با اشاره به وجود واژه‌هایی مانند …

توضیحات بیشتر »

عصر حیرت؛ بحثی درباره امکان یا امتناع تحقق تمدن اسلامی در عصر غیبت و روزگار سیطره مدرنیته

اقتصاد اسلامی؛ داریم یا نداریم؟

شبکه اجتهاد: مهدی نصیری کتابی با عنوان «عصر حیرت» با عنوان فرعی «بحثی پیرامون امکان یا امتناع تحقق تمدن اسلامی در عصر غیبت و روزگار سیطره مدرنیته» در دست نگارش دارد. مباحثات از وی خواست چکیده‌ای از محتوا و فصول کتاب را در اختیار این سایت بگذارد. آن‌چه در زیر از نظر  می‌گذرانید، گزارشی مختصر از کتاب جدید مهدی نصیری است. الف: در شیعه سه دیدگاه درباره حکومت، جامعه‌سازی وتمدن‌سازی در عصر غیبت وجود دارد: ۱– قعود و پرهیز از تشکیل حکومت و طبعاً تمدن‌سازی؛ ۲– لزوم تلاش برای تشکیل حکومت و تمدن‌سازی و امکان تمدن‌سازی در حد عالی یا …

توضیحات بیشتر »

«تمدّن رضوی» اسلام حداقلی را رد می‌کند/ اشتراک تمدّن غرب با سلفی‌ها

«تمدّن رضوی» اسلام حداقلی را رد می‌کند/ اشتراک تمدّن غرب با سلفی‌ها

موسی نجفی گفت: اشتراک تمدن غرب با سلفی‌‌ها آن است که هر دو مخالف اسلام حداکثری هستند، این نگاهی است که شامل انجمن حجتیه هم‌‌ می‌شود اما بررسی مولفه‌‌های تمدن ساز در مکتب سیاسی امام رضا علیه السلام چنین نگاهی را رد‌‌ می‌کند و بر تمدن سازی و اسلام حداکثری تاکید دارد. به گزارش شبکه اجتهاد، نشست علمی نقد و بررسی کتاب «تمدن رضوی، مولفه‌‌های تمدن ساز در مکتب سیاسی امام رضا علیه السلام» با حضور سعید جلیلی، موسی نجفی (نویسنده کتاب)،‌‌ هادی همایون و جمعی از صاحب نظران و پژوهشگران تاریخ و تمدن در دفتر دکتر جلیلی برگزار شد. …

توضیحات بیشتر »

فهم تمدنی سیره‌ی امام رضا علیه‌السلام/ محسن الویری

فهم تمدنی سیره‌ی امام رضا علیه‌السلام/ محسن الویری

شبکه اجتهاد: سیره‌پژوهی و سیره‌نگاری را می‌توان یکی از سه شکل پرداختن به تاریخ زندگی ائمه معصوم علیهم السلام دانست: گاه‌‌‌‌نگاری chronography / تراجم‌‌‌‌نگاری Prosopography / سیره‌‌‌‌نگاری Biography، اگر در گاه‌نگاری توالی رویدادهای زندگی فردی و اجتماعی معصوم ‌‌علیه‌السلام مد نظر باشد، در تراجم‌نگاری ارائه گزارشی یکپارچه از ابعاد مختلف زندگی و افکار و آثار محور قرار می‌گیرد ولی در سیره، هدف به دست آوردن قواعدی عام شبیه قواعد سبک زندگی مورد نظر است. اگر در دو مورد نخست ثبت تاریخ برای گزارش و حتی درس‌آموزی باشد، در اینجا ثبت تاریخ به منظور به دست دادن قواعدی عام و تعمیم‌پذیر …

توضیحات بیشتر »

گفتمان تمدن اسلامی؛ عامل اتحاد و انسجام

میان فقه، علم و نظامات عینی کشور پیوند درستی برقرار نیست/ ضرورت ایجاد شبکه علوم انسانی فقه‌محور

بنیان حرکت انبیاء (ع) که همان توحید است، بر اساس اتحاد و انسجام می‌باشد. توحید یعنی همه کثرات حول یک محور به وحدت برسد. شبکه اجتهاد: در باب اتحاد و انسجام اسلامی و اهمیت آن با حجت‌الاسلام ‌والمسلمین دکتر مصطفی جمالی از اعضای هیأت‌ علمی فرهنگستان علوم اسلامی قم، گفت‌وگویی صورت پذیرفته که در ادامه متن آن را به نقل از مفتاح ملاحظه می‌کنید؛ سوابق فقهی اتحاد و انسجام چیست؟ جمالی: بنیان حرکت انبیاء (ع) که همان توحید است، بر اساس اتحاد و انسجام می‌باشد. توحید یعنی همه کثرات حول یک محور به وحدت برسد. توحید علاوه بر نظری، عملی …

توضیحات بیشتر »

فقه موجود ناظر به نظام سازی نیست/ استلزامات فقه تمدن ساز

فقه مقاومت، برند تمدنی جمهوری اسلامی ایران است/ الگوی فقه امنیتی ولی فقیه را به تفصیل استخراج کنیم

حجت‌‌‌‌الاسلام رهدار گفت: یکی از استلزامات فقه تمدن ساز نظامات فقهی است. فقه موجود ما اساسا ناظر به نظام سازی نیست بلکه ناظر به احکام خرد است. به گزارش شبکه اجتهاد، کرسی ترویجی «شاخصه‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌های اجتهاد تمدن ساز» با ارائه احمد رهدار و نقادی محسن الویری و محمد حسین ملک زاده سه شنبه ۲۸ فروردین در دانشگاه باقرالعلوم(ع) قم برگزار شد. در ابتدای این نشست، حجت‌‌‌‌الاسلام رهدار با اشاره به جدید بودن مباحثی از این دست اظهار کرد: این موضوعات به دلیل جدید بودن و منقح نشدن و حتی تولید نشدن بسیاری از ابعاد خود مسئله، نباید انتظار داشت که بحث …

توضیحات بیشتر »

روش نظریه پردازی در علوم اجتماعی از دیدگاه «شهید صدر»

روش نظریه پردازی در علوم اجتماعی از دیدگاه «شهید صدر»

عضو هیأت علمی پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی با بیان روش نظریه پردازی در علوم اجتماعی برگرفته از دیدگاه شهید صدر گفت: در نخستین مرحله، مسئله شناسی حائز اهمیت است که مدل مفهومی مسئله شناسی، محورهای شناخت مسائل کلان، گزینش مسئله‌ای راهبردی، پیامدشناسی مسئله، احراز اهمیت راهبردی مسئله و تبیین مسئله است. به گزارش شبکه اجتهاد، حجت‌‌‌‌‌الاسلام والمسلمین سعید بهمنی، عضو هیأت علمی پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی در نشست «روش نظریه پردازی در علوم اجتماعی از دیدگاه شهید صدر» که در آمفی تئاتر دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه فردوسی مشهد برگزار شد، به مروری بر جریان اسلامی سازی …

توضیحات بیشتر »

فقه، عهده‌دار مدنیت تمدن اسلامی/ داود مهدوی‌زادگان

تدبیر حکمرانی ولی فقیه در غائله بنزین

شبکه اجتهاد: ‌تمدن عبارت از منظومه‌ای از معرفت بشری متکثر و تعین‌یافته‌ای است که در اثر بر قراری نسبتی خاص با هستی پدید می‌آید. جوهره تمدن بر مدنیت آن است. آغاز شکل‌گیری تمدن با بحث از مدنیت است و آغاز فرو‌پاشی تمدن با انحطاط مدنیت است. برای همین است که در نام‌گذاری منظومه بشری (‌تمدن) از میان جمیع مولفه‌های تمدن، عنصر مدنیت برجسته شده است و آن منظومه را تمدن نامیده‌اند. ‌مدنیت، سامان اجتماع بشری بر پایه نظم و قانون است.سازه‌های مادی و معنوی بشر در اثر حاکمیت نظم و قانون یا همان مدنیت‌، پدید می‌آید. اگر قانون بر حیات …

توضیحات بیشتر »

حوزه، علوم انسانی و نظام تحول/ قاسم ترخان

نهضت تولید علم در زندگانی امام صادق(ع)/ تلاش امام در سه محور

اختصاصی شبکه اجتهاد: حجت‌الاسلام دکتر قاسم ترخان، استاد حوزه و دانشگاه و عضو هیئت‌علمی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی، چندی پیش در همایش «حوزه‌ انقلابی، مسئولیت‌های ملی و فراملی» که در پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی برگزار شد، مقاله خود تحت عنوان «حوزه و علوم انسانی (ضرورت و گام‌های تحول)» را ارائه کرد. بخش‌هایی از ارائه ایشان از این مقاله، از نظر شما می‌گذرد. تعلیم کتاب و حکمت، تحقق‌بخش اخراج از ظلمات به نور موضوع سخن بنده راجع به حوزه‌ انقلابی و علوم انسانی، ضرورت‌ها و گام‌های تحول است. در مقاله‌ای که به همین نام ارائه کرده‌ام، یک بحث مفهوم‌شناسی …

توضیحات بیشتر »

از کی به‌دنبال تمدن اسلامی افتادیم/ گفتاری از رسول جعفریان

تحقق تمدن تراز اسلام در عصر غیبت؛ امکان یا امتناع؟

شبکه اجتهاد: این که ما تمدن اسلامی داشته باشیم، از کجا درآمد؟ گاهی مفروضاتی هست که چون فراوان تکرار شده و می‌شود، ما در باره اصل و نسبش صحبت نمی‌کنیم و آن را مسلم می‌گیریم. چیزی به نام تمدن اسلامی داشته باشیم، فکر تازه‌ای ‌است که خودش برخاسته از نگاه‌های تازه فرنگی‌ها به تمدن است. به متون خودمان برگردیم، عنوان «التمدن الاسلامی» از کی میان ما آمده است؟ ممکن است گفته شود، عنوان‌های مشابه هست. به نظرم ایرادی ندارد که سلسله نسب این ترکیب را با هر لفظ و کلامی درآوریم. فقط بدانیم که گاهی یک ترکیب می‌تواند تمام فکر …

توضیحات بیشتر »

از ملاقات پاپ با هابرماس تا شیوه مواجهه فقه با مدرنیسم!

از ملاقات پاپ با هابرماس تا شیوه مواجهه فقه با مدرنیسم!

ما امروز در یک مرحله‌ی سرگشتگی بین این دوگانه‌ها قرارگرفته‌ایم که برزخی بین نور و ظلمت یا خلأ و امتلاء هستیم و همه‌چیز در برزخ است و چهارچوب روشن واضحی ندارد و این ابهام معنایی و مفهومی در همه‌چیز وجود دارد. مفاهیم هم دچار این سرگشتگی شده‌اند. حال در این مرحله چه نقشی می‌توان ایفا کرد؟ به گزارش خبرنگار اجتهاد، نشست علمی با موضوع «دین و سیاست در تمدن غرب معاصر» از سلسله نشست‌های تخصصی کارآمدی فقه در عرصه‌ی نظام سازی، توسط گروه فقه سیاسی دانشگاه باقرالعلوم برگزار شد. در این نشست که در دانشگاه باقرالعلوم واقع در شهر مقدس …

توضیحات بیشتر »

دو مشکل عمده علوم انسانی؛ حوزه ساختارگرا و دانشگاه‌ غرب‌گرا و تجربه‌گرا!

دو مشکل عمده علوم انسانی؛ حوزه ساختارگرا و دانشگاه‌ غرب‌گرا و تجربه‌گرا!

جمالی، عضو هیئت‌علمی مرکز پژوهشی منیر، با اشاره به این‌که هنوز کارنامه‌ای منسجم از وضعیت علوم انسانی اسلامی در ایران دیده نشده است، گفت: وجود چنین کارنامه‌ای خیلی ضروری به نظر رسیده و عدم وجود کارنامه‌ای جامع از وضعیت علوم انسانی سبب شده است که در تحقیق مبانی و جوانب این علوم با مشکل مواجه شویم. به گزارش خبرنگار اجتهاد، نشست «نهادهای دانش در حرکت تمدنی جمهوری اسلامی» ایران روز سه‌شنبه در سالن همایش‌های غدیر قم برگزار شد. در ابتدای این نشست، حجت‌الاسلام‌ عباس حیدری‌پور، پژوهشگر موسسه فرهنگ و تمدن توحیدی به بیان نکاتی در خصوص وحدت حوزه و دانشگاه …

توضیحات بیشتر »

مشکل اصلی در فقه تمدنی، نبودِ نگاه همه‌جانبه است

مشکل اصلی در فقه تمدنی، نبودِ نگاه همه‌جانبه است

در فقه تمدنی، لازم است به همه مسائل توجه داشت، نه صرف یک مسئله خاص. مشکل اصلی ما، نداشتن یک نگاه جامع در عرصه فقه تمدنی می‌باشد.به‌علاوه،بسیاری از سندها،سیاسی بوده و به مسائل دیگر توجه نشده است. به گزارش خبرنگار اجتهاد، نشستی با عنوان «پیشرفت و عدالت در حرکت تمدنی جمهوری اسلامی ایران» در سالن همایش‌های غدیر قم برگزار شد. در این نشست، دکتر مهدی مولایی و دکتر سید سعید هاشمی نسب به ارائه مطالب خود پرداختند. در ابتدای نشست، دکتر مولایی، عضو هیئت‌علمی گروه مطالعات اجتماعی پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی گفت: جمهوری اسلامی ایران که مدعی ارائه الگوی …

توضیحات بیشتر »

احیای تمدن اسلامی و سنگ‌هایی که باید از پیش پا برداشت

احیای تمدن اسلامی و سنگ‌هایی كه باید از پیش پا برداشت

شبکه اجتهاد: برنامه «زاویه» هفته گذشته به امکان احیای تمدن اسلامی پرداخت. برنامه‌ای که رضا بابایی، دین پژوه و حجت‌الاسلام مهدی ابوطالبی عضو شورای علمی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلام مهمانان زاویه بودند. کارشناس و مجری برنامه، سؤال اول خود را از تعریف تمدن آغاز کرده و پرسید: تمدن یعنی چه؟ یعنی جاده، صنعت، فرهنگ یا مجموعه‌ای از اینها؟ تمدن چیست که ما نداریم یا به طور ناقص داریم و می‌خواهیم کامل کنیم یا قصد داریم طرحی نو دراندازیم؟ ‌ابوطالبی به عنوان اولین کارشناس گفت: تعاریف تمدن بسیار گسترده و متنوع است ولی جمع‌بندی و وجه اشتراک آنها عبارت از …

توضیحات بیشتر »
Real Time Web Analytics