اختصاصی شبکه اجتهاد: هر چند در آثار و نوشته های صد ساله اخیر بیشتر به ابعاد حماسی ، انقلابی ، تاریخی و سیاسی نهضت حسینی تاکید شده اما عنایت و رویکرد به شعار «کل یوم عاشورا و کل ارض کربلا» هر روز روز عاشوراست و هر سرزمین کربلاست و پیوستن آن به مقام عصمت اهلبیت و الگوی برتر بودن امامان ما و انسان کامل بودن ایشان ما را به بهره گیری بیشتر از سیره آن بزرگواران در تمام ابعاد زندگی فرا می خواند چه اینکه در بینش اسلامی پیامبران و ائمه اطهار (ع) مصادیق عالی انسان کاملند که سنت و سیره ایشان حجت بوده و برای پیروانشان لازم الاطاعه است.
توضیحات بیشتر »حجیّت سیره ائمه در فقه اهل بیت (ع)
اختصاصی شبکه اجتهاد: یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا أَطِیعُوا اللَّـهَ وَأَطِیعُوا الرَّسُولَ وَأُولِی الْأَمْرِ مِنکُمْ فَإِن تَنَازَعْتُمْ فِی شَیْءٍ فَرُدُّوهُ إِلَى اللَّـهِ وَالرَّسُولِ إِن کُنتُمْ تُؤْمِنُونَ بِاللَّـهِ وَالْیَوْمِ الْآخِرِ ذَلِکَ خَیْرٌ وَأَحْسَنُ تَأْوِیلًا ﴿ نساء-۵۹﴾
توضیحات بیشتر »با همه انتقادها، کارنامه ۴۰ ساله روحانیت مثبت است/ در بسیاری از مباحث فقهی دچار کمکاری مفرط هستیم
شبکه اجتهاد: نویسنده کتاب ۱۲ جلدی سلسله مباحث ولایت فقیه که کتاب دیگری با عنوان «فلسفه سیاست» در نقد نظریههای ولایت فقیه دارد، بر این باور است که سه ویژگی «نقد قدرت و تقابل با آن»، «نخبگی همراه با بدنه اجتماعی» و «سخنگویی دین» نهاد روحانیت را تبدیل به نهاد بیرقیبی کرده بود. روحانیتی که بنا بر ضروریات پس از پیروزی انقلاب اسلامی و مطالبه مردم، وارد کار اجرایی شد و این «اضطرار» را تبدیل به «عادت» کرد.
توضیحات بیشتر »در اجتهاد مصطلح دچار تقلید هستیم/ فقه در نسبت با تحولات اجتماعی عقب مانده است
شبکه اجتهاد: حجتالاسلام دکتر محمدرضا زائری روحانی نام آشنایی است که اتفاقات جامعه حتی سادهترین آنها از نگاهش پنهان نمیماند و سعی دارد برای هر یک انتقادی سازنده ارایه دهد، از انتقاد به برنامههای تلویزیونی گرفته تا اظهار نظرهای صریح در مورد حجاب و دینداری.
توضیحات بیشتر »«گزیده سیره پیامبر خاتم (ص)» در ۷ مجلد منتشر شد
در ایام رحلت جانسوز پیامبر خاتم صلى الله علیه و آله و سلم، کتاب «گزیده سیره پیامبر خاتم صلى الله علیه و آله و سلم»، با ۸۶۸ صفحه، در بردارنده ۱۸۸۵ حدیث و متن تاریخى و ۵۱ بیان و تحلیل منتشر شد.
توضیحات بیشتر »چشمههای اخبار رضوی؛ نگاهی به عیون اخبارالرضا، تألیف شیخ صدوق(ره)
اختصاصی شبکه اجتهاد: محمد بن علی بن حسین بن موسی بن بابویه قمی مشهور به شیخ صدوق (پس از ۳۰۵ق ـ ۳۸۱ق) که مدفون در ری است، بزرگترین محدّث و فقیه مکتب حدیثی قم به شمار میرود و حدود ۳۰۰ اثر علمی منسوب بدوست که بسیاری از آنها مفقود شده است. کتاب من لایحضره الفقیه از کتب اربعه شیعه نیز اثر هموست.
توضیحات بیشتر »فصلی که دوباره باید خواند/ نجمالدین طبسی
شبکه اجتهاد: زندگی امامرضا(ع) را باید در چند دوره، مورد ارزیابی قرار داد. دوران زندگی امامرضا(ع) در دوران امامت امامکاظم(ع) تا قبل از زندان. دوم، دوران زندگی امامرضا(ع) در زمان زندانی شدن کاظم(ع). سوم، دوران امامت ایشان پس از شهادت امامکاظم(ع) تا قبل از احضار اجباری به مرو و دوره چهارم، دوران ولایتعهدی حضرت(ع)؛ یعنی از لحظه خروج امامرضا(ع) از مدینه تا رسیدن ایشان به مرو و پذیرش ولایتعهدی تا شهادت.
توضیحات بیشتر »مناظرات امام رضا(ع) ضابطهمند و عقلایی بود/ با تعصب، راه به جایی نخواهیم برد
رویه امامرضا(ع) در مناظراتش این نیست که اعتقادات اسلام را برای طرف مقابل حق بالقوه فرض کند، بلکه از طریق استدلال عقلی و براساس مشترکات اعتقادی و دینی به رفع اشکالات میپرداختند و به اثبات حقانیت اسلام میپرداختند، زیرا بدون تعقل نمیتوان تناقضات بین ادیان را رفع نمود. این شیوه، یک روش ضابطه مند در مناظرات است و غیر از این، مناظرات راه به جایی نخواهد برد.
توضیحات بیشتر »هدایت موحدانه/ سیده مژگان سخایی
اختصاصی شبکه اجتهاد: عقل از منظر پیامبر اسلام (ص) این گونه تعریف میشود این حضرت میفرمایند: یا علی، عقل چیزی است که با آن به خشنودی خداوند رحمان دست پیدا میکنید و به رضایت خداوند رهنمون میشوید.
توضیحات بیشتر »افق گشاییهای فقهی_کلامی عالم آل محمد/ اکبر مرادخانی
اختصاصی شبکه اجتهاد: دوران حیات امام هشتم شیعیان، حضرت رضا(ع) دورانی است که افکار و اندیشههای مختلف فلسفی و کلامی بسیاری در معرض برخورد و تعاطی با یکدیگر قرار داشتند و خلیفه وقت مامون نیز به ظاهر به ترجمه و بحث و گفت وگو میان این اندیشه رغبت نشان میداد.
توضیحات بیشتر »پیامبر اعظم منتهای کمال بود/ آیتالله حسین مظاهری
اختصاصی شبکه اجتهاد: اگر انسان، راه زهد و عبادت و ریاضت و به اصطلاح فلسفی، جنبۀ یلی الرجی را گرفت، رفتارش با مردم خوب نیست و نمیتواند در میان جامعه راه یابد، نمیتواند بر دلها حکومت کند و سرانجام جنبۀ یلی الخلقی او قوی نخواهد بود. پیامبر گرامی، جنبۀ «یلی الرجی» بسیار قوی داشت.
توضیحات بیشتر »نظام نبوی؛ نظام ایمانی
اختصاصی شبکه اجتهاد: نظامی که پیغمبر ساخت، شاخصهای گوناگونی دارد که در بین آنها هفت شاخص از همه مهمتر و برجسته تر است:
توضیحات بیشتر »کتاب حدیث فقهی مشترک منتشر میشود
مدیر انتشارات دانشگاه ادیان و مذاهب از انتشار کتاب حدیث فقهی مشترک با زیر عنوان «واکاوی مبانی و پیش فرضهای حجیت احادیث فقهی مشترک میان فریقین» در آیندهای نزدیک خبر داد.
توضیحات بیشتر »شرط ورود به مسائل مستحدثه، تعمق در اصول است/ عدهای از بزرگان به مسائل مستحدثه تن نمیدهند/ ثمره نظرات برخی نااهلان بازی با «فقه تشیع» است
دست اهل فضل را میبوسم که بیایند و در مسائل ورود پیدا کنند و صحنه را خالی قرار ندهند تا دیگرانی که اهل مایه و اهلیت این مسائل نیستند ورود پیدا کنند که تبعات آن قابل پیشبینی نیست. در حقیقت ثمره نظراتی که در برخی از مسائل مستحدثه از نااهلان اظهار میشود احیانا بازی با فقه تشیع خواهد بود.
توضیحات بیشتر »انتقاد امام(ره) از رسالههای موجود/ ایشان عنایت فراوانی به موضوع شناسی داشت و مطالب را توأم با اخلاق مطرح میکرد
برخیها طعنه به مرحوم فیض و دیگران طعنه میزنند که چرا موسیقی را جایز میدانند. ایشان میفرمودند به جای اینکه به اینها طعنه بزنیم بهتر است که ما دلایل آنها را بنگریم که اینها به چه دلیل جایز میدانند. بیان میکردند که مواظب کلماتتان باشید مبادا به آراء و نظریات دیگر مجتهدین توهین کنید.
توضیحات بیشتر »اجتهاد و فقاهت حافظ استمرار خاتمیت است/ دوری جامعه از اهلبیت(ع)، ضربه محکمی بر خاتمیت زد
بدون هر گونه جزاف و گزاف باید گفت که اجتهاد به معنای دقیق و فقاهت به معنای دقیق حافظ استمرار خاتمیت است. یعنی شما اگر اجتهاد شیعه و فقهای شیعه را از دین بگیرید، باب وحی با رفتن پیامبر منسد شد و تفسیر وحی با رفتن ائمه اطهار به پایان رسید. بعد از آن کیست که میتواند از یک «لیس ینبغی ینقض الیقین بالشکّ» یا در صُحاح زراره و برخیش را «لا تنقض الیقین بالشکّ» قاعده ارجمند استصحاب را استخراج کند و دهها و صدها حکم را با این استنباط کند.
توضیحات بیشتر »فقیه باید در هنگام افتاء مشخص کند چه کسی مرجع تعیین مصداق است
وقتی میگوید وضو گرفتن با آب مضاف صحیح نیست، باید مشخص کند که آب مضاف به نظر عرف یا به نظر کارشناس؟ این مسأله قسمتی از موضوع حکم شرعی است و ما باید برای تعیین این مسأله هم به شارع مراجعه کنیم.
توضیحات بیشتر »چرا سلفیت در جهان اسلام در حال رشد است؟
ابن تیمیه به عنوان شاخص کسی که مکتب سلفیه را تاسیس کرد، گفت صحابه خودشان میرفتند سراغ کتاب و سنت و با فهم خودشان مطالب را میفهمیدند. تقلید از مظاهر اربعه حرام است. تقلید شافعی و از احمدبن حنبل حرام است. امروز یک اتفاقی که در حال رخ دادن است اینکه خیلی از متفکران جهان اسلام از این حرف خوششان میآید؟ چرا چون دیگر نباید در پیله شافعی باقی بمانند.
توضیحات بیشتر »برخی شعار میدهند اما اعتقادی به ولایت فقیه ندارند
آیتالله فاضل لنکرانی با هشدار نسبت به دشمنی منسجم دنیای کفر نسبت به اسلام و تشیع، ضمن انتقاد از شعارهای توخالی و اجتهاد شخصی در مسائل دین، خواستار عرضه جامع و کامل اسلام شد.
توضیحات بیشتر »جنبشهای فکری و دینی در جهان اسلامی معاصر
کتاب «جنبشهای فکری و دینی در جهان اسلامی معاصر» به قلم محمدجواد صاحبی منتشر شد. نویسنده در این کتاب به بررسی بن مایههای اعتقادی، زمینههای اجتماعی و سیاسی و نیز سیر تحولات جنبشهای بیداری از آغاز شکلگیری تا امروز پرداخته است.
توضیحات بیشتر »طلاب را متفکر بار میآوریم/ حوزه از شنیدن حرفهای جدید وحشت دارد!
اختصاصی شبکه اجتهاد: حجتالاسلام محمدتقی اکبرنژاد، مؤسس و مدیر مؤسسهای است که نام «تمدن» سازی را برای خود انتخاب کرده است. مدیر مؤسسه فقاهت و تمدنسازی اسلامی، در این گفتگو از تلاشهای خود و مؤسسه تحت مدیریتش، برای رسیدن به تمدن اسلامی با محوریت فقه سخن میگوید.
توضیحات بیشتر »خیلیها در اوّلیات فقه ماندهاند اما از آنها به عنوان مجتهد یاد میشود/ فقه اجتماعی در مقابل فقه فردی تصور نشود/ ورود طلاب به فعالیتهای سیاسی محبوبیت آنان را کم میکند
الان خیلی از چیزها شعار است اما شعار جای واقعیت را نمیگیرد. خیلیها در اوّلیات فقه ماندهاند اما از آنها به عنوان مجتهد یاد میشود. قم از نظر معلومات آن طور که باید باشد نیست.
توضیحات بیشتر »عقل شرط اول در دینداری علمای سلف شیعه
شبکه اجتهاد: با این که آگاهم مباحث علمی به گونهای نیست که برای آن یادداشت اینترنتی نوشت، اما این احتمال را میدهم با باز کردن باب این قبیل نوشتهها در وب، بتوان قدمی برای بازتبیین اندیشههای کهن شیعی که قرنهاست [و این این روزها هم] مورد حمله اخباریها و غالیها و افراطیها قرار گرفته، برداشت. بیشتر عالمانی که در قرن چهارم و پنجم هجری گرایش به عقلیات و حتی پژوهشهای جهانشناسانه مستقل در فرهنگ اسلامی داشتند، یا رسما در زمره شیعیان بودند یا گرایش به تشیع داشتند. افرادی چون ابوریحان بیرونی (م ۴۴۰)، ابن سینا (م ۴۲۸)، فارابی (م ۳۳۹)، …
توضیحات بیشتر »هنوز تلقی دقیقی از فقه حکومتی شکل نگرفته است/ فقه حکومتی علم بینارشتهای نیست
فقه حکومت هنوز یک علم مستقل نیست؛ برخی نیز با این تلقی بحث کرده و فلسفه فقه حکومت مینویسند؛ نکته دیگر اینکه این فقه یک علم بینا رشتهای نیست و دو رشته در آن دخیل باشند. بلکه این علم فقه است و تنها در موضوع، مضاف به حکومت شده است. حکومت تنها موضوع فقه واقع میشود و از لحاظ خصوصیات علمی، فقه حکومتی تنها ذیل دانش فقه تقسیم بندی میشود، بنابراین نباید بین دانشهای مضاف به دانش دیگر، با دانشهایی که ماهیتاً بینا رشتهای هستند نباید خلط شوند. به گزارش شبکه اجتهاد، دومین نشست «هماندیشی فقه حکومتی» با حضور اساتید …
توضیحات بیشتر »بازخوانی فقه برای زندگی در دنیای مدرن
فیرحی از میان مشربهای فقهی، فلسفی، اخلاقی و کلامی متوجه فقه است و با نگاهی همدلانه و درونفقهی پروژه خود را دنبال میکند. او در مورد دلایل مواجهه علمی خود با مسائل از درون فقه، دو دلیل سلبی و ایجابی را برمیشمارد: «دلیل ایجابی این است که اساسا این فقه بود که جامعه را اداره میکرد و وقتی از حقوق جدید سخن میگوییم، حقوق جدید چیزی جز دگردیسیهای آرام یا غیرآرام از درون فقه نیست». به گزارش شبکه اجتهاد، از میان متفکران حوزه علوم انسانی، حجتالاسلام داود فیرحی ازجمله اشخاص صاحبنظر در اندیشه و فقه سیاسی است و تا به …
توضیحات بیشتر »نباید برای تمام اهل سنت نسخهای واحد پیچید/ شیعه اعتدالی را به جهانیان عرضه کنیم
رئیس دانشکده مذاهب اسلامی قم تصریح کرد: نباید برای تمام اهل سنت نسخهای واحد پیچید، اهل سنتی که محب اهل بیت(ع) است را نباید در خط تکفیریها و سلفیها و وهابیها بدانیم؛ امروز وهابیت با اداره ۶۰ شبکه ماهوارهای در صدد این است که از شیعه چهرهای افراطی نشان دهد اما ما میتوانیم این تهدیدات را تبدیل به فرصت کنیم. به گزارش شبکه اجتهاد، همایش «افراطگرایی و تکفیر در جهان اسلام» به همت ادارهکل آموزش دفتر تبلیغات اسلامی خراسان رضوی، با حضور اساتید کشوری، ۱۱ آبانماه در سالن همایش مجتمع فرهنگی آفتاب ولایت مشهد برگزار شد. در این همایش که …
توضیحات بیشتر »نگاهی به کتاب «العوائد والفوائد» حاجآقا مصطفی خمینی
شبکه اجتهاد: خروش عزت خواهانه امام خمینی(ره) در قیام علیه سلطه بیگانگان و مشخصاً دولت مستکبر آمریکا برای پایمال کردن عزت ملت ایران در ماجرای تصویب لایحه کاپیتولاسیون؛ منجر به تبعید آن بزرگ مرد الهی گردید. در این شرایط به اعتراف دستگاه امنیتی رژیم وابسته پهلوی، آیتالله سید مصطفی خمینی فرزند و تربیت شده مکتب علمی و سیاسی پدر، میرفت که به خمینی دوم در ایران تبدیل شود و راه پدر را در مبارزه و قیام علیه طاغوت رهبری کند. از این روی، نخست زندانی شده و در ادامه به محل تبعید پدر، یعنی به کشور ترکیه و شهر بورسا …
توضیحات بیشتر »تصاویر دومین «نشست هماندیشی فقه حکومتی» با سخنرانی آیتالله رشاد
شبکه اجتهاد: دومین نشست هماندیشی فقه حکومتی یازدهم آبان ۱۳۹۶ با ارائه نظریه فقه حکومتی آیتالله علی اکبر رشاد، رئیس پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی و استاد خارج فقه و اصول حوزه علمیه تهران، با حضور جمعی از اساتید، فضلا، مقررین و شاگردان اساتید فقه حکومتی در شهر مقدس قم برگزار گردید.
توضیحات بیشتر »فرآیند اجتهاد منظومهای در نظامسازیِ شبکه موضوعات شهرسازی
رکن اساسی هر تمدنی، «شهر» است و در چشمانداز رسیدن به تمدن نوین اسلامی، داشتن «فقه شهر» و پرداختن بدان با رویکرد فقه اجتماعی ضروری است. از این رو پژوهشگر حوزه علمیه مشهد در نشستی به تبیین چیستی، ابعاد، ساختار «فقه شهر» و قواعد حاکم در این عرصه پرداخته است.
توضیحات بیشتر »نگوییم حد نهایی فقه، شیخ انصاری است/ سخن بزرگان فقه باید نقد شود/ حوزه انقلابی یعنی پیشران تمدنسازی اسلامی
فضلای حوزه باید به خودشان اجازه گفتن و شنیدن حرفهای متنوع را بدهند، نگوییم حد نهایی فقه، شیخ انصاری بوده است یا حالا در دوران معاصر حضرت آیتالله خویی است. این سیره خود علما هم نه بوده و نیست، البته علمای سلف ما نسبت به یک مطلب به درستی دغدغه دارند و آن، مساله قاعدهمند و روی حساب و کتاب حرف زدن است؛ منظور، حفظ آن بنیانها و استواریهای اجتهاد و فقاهت و به تعبیر جامعتر، فهم از دین است که این باید حفظ شود.
توضیحات بیشتر »