خانه / بایگانی برچسب: فقه و سیاست

بایگانی برچسب: فقه و سیاست

نسبت فقه و سیاست/ داود فیرحی

نسبت فقه و سیاست/ داود فیرحی

شبکه اجتهاد: حجت‌الاسلام والمسلمین داود فیرحی از اساتید مطرح اندیشه سیاسی و مولف کتاب‌هایی از جمله قدرت، دانش و مشروعیت در اسلام، نظام سیاسی و دولت در اسلام، دین و دولت در عصر مدرن، فقه و سیاست در ایران معاصر، آستانه تجدد، فقه و حکمرانی حزبی است. متن پیش رو حاصل گفتاری از وی در مورد «نسبت فقه و سیاست» است. نسبت فقه و سیاست بیش از هر مقوله فقاهتی دیگری، قابل تقسیم به دوران قدیم و جدید است. به همین دلیل برخلاف فقه عبادات در حوزه سیاست کمتر بتوان به ادبیات و منابع تولیدی دوره‌‌های پیشین ارجاع و استناد …

توضیحات بیشتر »

الحاق به کنوانسیون پالرمو و CFT از منظر فقهی

الحاق به کنوانسیون پالرمو و CFT از منظر فقهی

شبکه اجتهاد: ایران برای خارج شدن از لیست سیاه گروه ویژه اقدام مالی FATF و تبادل با نظام بانکی و مالی دنیا، ابتدا قانون داخلی مبارزه با تامین مالی تروریسم را به صورت لایحه در تاریخ ۲۶ تیر ۱۳۸۹ تقدیم مجلس کرد. این لایحه بعد از گذشت حدود سه سال و نیم در تاریخ ۱۳ دی ماه ۱۳۹۴ به تصویب مجلس رسید و رئیس جمهور در تاریخ ۲۲ اسفند ۱۳۹۴ آن را جهت اجرا ابلاغ نمود. قانون مبارزه با پولشویی نیز در تاریخ ۲ بهمن ۱۳۸۶ به تصویب مجلس رسیده بود و شورای نگهبان نیز ۱۷ بهمن همان سال آن …

توضیحات بیشتر »

ابزارهای فقهی برای گسترش مشارکت سیاسی

مشارکت سیاسی پدیده و رفتاری است که بیشتر نظام‌های سیاسی در مقام عمل به آن اعتنایی نداشته اند و فقط در مقام تئوری از آن سخن گفته اند؛ اما امروزه شرایط به گونه‌‌ای است که صاحبان قدرت سیاسی نمی‌توانند بدون در نظر گرفتن خواسته‌ها و مشارکت سیاسی مردم در فرآیند تصمیم گیری، قدرت شان را حفظ کنند. به گزارش شبکه اجتهاد، مشارکت سیاسی اگر چه به لحاظ مفهومی مربوط به دوران مدرن است، اما به لحاظ مصداقی می‌توان نمودهای آن را در گذشته‌های دور و دولت‌های کهن شناسایی کرد. مشارکت سیاسی پدیده ورفتاری است که بیشتر نظامهای سیاسی در مقام عمل به آن اعتنایی نداشته اند و فقط در مقام تئوری از آن سخن گفته اند؛ اما امروزه شرایط به گونه‌‌ای است که صاحبان قدرت سیاسی نمی‌توانند بدون در نظر گرفتن خواسته‌ها و مشارکت سیاسی مردم در فرآیند تصمیم گیری، قدرت شان را حفظ کنند. مشارکت سیاسی امروزه به عنوان یک رفتار سیاسی از اهمیت خاصی برخوردار است؛ چرا که مشارکت سیاسی از سویی، رابطه تنگاتنگی با مشروعیت، اقتدار و کارآمدی نظام سیاسی و امنیت ملی دارد و از سوی دیگر، مشارکت سیاسی به عنوان یک شاخصه مهم در سه حوزه مفهومی؛ یعنی جمهوریت نظام، توسعه سیاسی و جامعه مدنی مطرح می‌شود که البته تمامی این حوزه‌ها به نوعی با همدیگر مرتبط هستند. در فقه و کلام سیاسی، مشارکت سیاسی با این پرسش مطرح می‌شود: تأثیر و نقش مردم بر ساختار حکومتی و رفتارهای دولت مردان و همه امور سیاسی، در جامعه و حکومت اسلامی، تا چه حد مشروع و موجه است و اهمیت دارد؟ در نگاه دینی و با مراجعه به نصوص و مبانی اسلامی، مشارکت سیاسی از اهمیت بالایی برخوردار و بیشتر مورد ترغیب و تأکید قرار گرفته است؛ زیرا در فرهنگ سیاسی اسلام، اهتمام مردم نسبت به سرنوشتشان، بیش از هر نظام فرهنگی و دینی دیگری مورد توجه است. با توجه به اهمیت و نقش اساسی مشارکت سیاسی در کارآمدی و میزان مشروعیت نظام‌های سیاسی در نظام بین الملل و پویایی فقه سیاسی شیعه، کتاب راهکارهای فقه سیاسی شیعه برای گسترش مشارکت سیاسی، با هدف توصیف و تحلیل راهکارهای مطرح در فقه سیاسی شیعه برای توسعه ی مشارکت سیاسی در راستای اثبات کارآمدی و پاسخگو بودن فقه سیاسی شیعه نسبت به مسائل مستحدثه تنظیم و به چاپ رسیده است. این نوشتار با بیان چارچوب نظری بحث، در قالب پنج فصل تدوین شده است. در فصل اول یعنی فصل مفاهیم و کلیات، مفاهیم اساسی فقه سیاسی از جمله مشارکت سیاسی و مولفه‌ها و انواع و شیوه‌ها و عوامل موثر بر مشارکت سیاسی مورد توجه قرار گرفته است و نیز ابعاد فقه شیعه، ساختار فقه شیعه، و عوامل پویایی فقه شیعه نیز مورد بحث قرار گرفته است. در فصل دوم این کتاب شورا و مشارکت سیاسی و سطوح شورا و کاربرد آن در سازو کار نظام سازی مورد توجه نویسنده قرار گرفته است. در فصل سوم مفهوم بیعت در فرهنگ اسلامی و منابع اسلامی از جمله قرآن و سنت مورد مداقه قرار گرفته است و در ادامه ماهیت بیعت همراه با شرایط لازم در بیعت با توجه به دیدگاههای متفاوت مورد بررسی قرار گرفته است. در فصل چهارم کتاب، نویسنده مفهوم نصیحت در فرهنگ اسلامی و در منابع اسلامی و اهمیت و ضرورت نصیحت حاکمان را مورد توجه قرار داده است. و در نهایت در فصل پنجم امر به معروف و نهی از منکر مورد مفهوم شناسی قرار گرفته است و جایگاه و اهمیت، راه‌های شناخت معروف و منکر، آثار و کارکردهای آن و روش‌های اجرای آن بیان شده است و در نهایت در مبحث نتیجه گیری پیشنهاداتی توسط نویسنده برای افزایش مشارکت سیاسی مطرح می‌شود. کتاب "راهکارهای فقه سیاسی شیعه برای گسترش مشارکت سیاسی" به قلم ناصر علی رحمانی توسط انتشارات مرکز بین المللی ترجمه ونشر المصطفی در 288 صفحه تنظیم شده است.وسائل

مشارکت سیاسی پدیده و رفتاری است که بیشتر نظام‌های سیاسی در مقام عمل به آن اعتنایی نداشته اند و فقط در مقام تئوری از آن سخن گفته اند؛ اما امروزه شرایط به گونه‌‌ای است که صاحبان قدرت سیاسی نمی‌توانند بدون در نظر گرفتن خواسته‌ها و مشارکت سیاسی مردم در فرآیند تصمیم گیری، قدرت شان را حفظ کنند. به گزارش شبکه اجتهاد، مشارکت سیاسی اگر چه به لحاظ مفهومی مربوط به دوران مدرن است، اما به لحاظ مصداقی می‌توان نمودهای آن را در گذشته‌های دور و دولت‌های کهن شناسایی کرد. مشارکت سیاسی پدیده ورفتاری است که بیشتر نظامهای سیاسی در مقام …

توضیحات بیشتر »

استخراج مبانی و اصول فقهی ۶ فقیه شیعی در حوزه روابط بین‌الملل

استخراج مبانی و اصول فقهی مورد نظر 6 فقیه شیعی در حوزه روابط بین‌الملل

در این اثر تلاش شده است تا شناخت هر فقیه به روابط بین الملل زمان خود، تبیین و سپس نگاه فقهی او به حوزه روابط بین الملل با روش شناسی هرمنوتیک اسلامی استخراج گردد. به گزارش شبکه اجتهاد، کتاب فقه روابط بین الملل به قلم دکتر سید محمد ساداتی نژاد توسط انتشارات مجلس افروز روانه بازار شد. کتاب فقه روابط بین الملل در تلاش است تا به استخراج نگاه فقهی فقهای شیعه به روابط بین الملل بپردازد و بر این اساس، ۶ تن از فقهای بزرگ شیعه در سه دوره، انتخاب و نگاه فقهی آنها به روابط بین الملل استخراج …

توضیحات بیشتر »

«انسان سیاسی از منظر فقهی» راهی بازار نشر شد

انسان سیاسی از منظر فقهی

یکی از موضوعات مهم فقهی که پژوهش اجتهادی درباره آن ارزشمند است؛ انسان سیاسی است. این پژوهش، انسان سیاسی را از سه جهت مورد مطالعه قرار می‌دهد: انسان سیاسی به عنوان موضوع خطابات شرعی، انسان سیاسی به عنوان مفسر خطابات شرعی، انسان سیاسی در مفاد خطابات شرعی.

توضیحات بیشتر »

صلح ابتدایی زمینه ساز کاهش اختلاف و درگیری است

حکمرانی حزبی بدون فقه بی معناست

امروز صلح ابتدایی یا سازنده یکی از تکنیک‌های فن مذاکره و دیپلماسی در حوزه سیاست داخلی و خارجی است. بعضی حقوقدانان ما مثل مرحوم ناصر کاتوزیان مخالف صلح ابتدایی بود. ایشان معتقد بود صلح ابتدایی بقیه قراردادها را از بین می‌برد و نمی‌تواند کار جدیدی هم انجام دهد. اما صلح ابتدایی، اخیراً اهمیت زیادی پیدا کرده است.

توضیحات بیشتر »

«بیعت و قدرت»؛ کاوشی درباره حق مشارکت مردم در امور سیاسی

«بیعت و قدرت»؛ کاوشی درباره حق مشارکت مردم در امور سیاسی

تلاش برای کاوش و بررسی مبانی اندیشه سیاسی شیعی، به دلیل ضرورت‌های حکومت‌داری در نظام جمهوری اسلامی ایران همواره پس از انقلاب فزونی داشته است؛ در این راستا توضیح مفاهیم اصلی مسائل سیاسی و حوزه‌های مرتبط با قدرت، از جمله کارهای جدی می‌باشد؛ از آنجا که مفهوم بیعت با مسئله حق مشارکت مردم در امور سیاسی و جایگاه و نقش ایشان ارتباط دارد، ضروری است مورد توجه و پژوهش عالمانه قرار گیرد.

توضیحات بیشتر »

در انتخابات، از کدام نامزد حمایت کنیم؟/ مصطفی دُرّی

در انتخابات، از کدام نامزد حمایت کنیم؟/ مصطفی دُرّی

اختصاصی شبکه اجتهاد: با برگزاری اولین مناظره میان نامزدهای انتخاباتی مهم‌ترین انتخابات کشور، بازار بحث‌های سیاسی و حمایت از گزینه‌های مختلف در میان قشرهای مختلف مردم داغ شده است. روحانیون نیز همانند دیگر اقشار جامعه، تلاش‌های خود را برای تشخیص نامزد اصلح و حمایت و تبلیغ برای وی آغاز کرده‌اند.

توضیحات بیشتر »

فهم مشترک فقها از نسبت دین و سیاست

«فقه تغییر و فقه تسخیر» با ارائه احمد رهدار

فقه، علم اداره اجتماع است؛ نمی‌تواند سیاسی نباشد، این که امام(ره) می‌فرماید: والله اسلام همه‌اش سیاست است؛ چون اسلام یک مکتب اجتماعی است و مکتب اجتماعی نمی‌تواند سیاسی نباشد؛ از این‌رو عالمان دینی ما در طول تاریخ، فهمشان از نسبت دین و سیاست و به طور خاص‌‌تر فهمشان از فقه و سیاست، نسبتاً برابر و یکسان بوده است؛

توضیحات بیشتر »

فقه‌ سیاسی بعد از انقلاب دچار کم‌کاری شده‌‌است

افول نقش پدری روحانیت، عامل افول منزلت/ چهار گروه، مکان و زمان سابق روحانیت را اشغال کردند

فراتی به خدمات متقابل فقه و انقلاب اسلامی و توفیقات فقه کاربردی و پویا در این سال‌ها اشاره کرد و گفت: به نظرم حوزه، نسبت به فقه‌ سیاسی بعد از انقلاب دچار کم‌کاری شده‌‌است؛ به غیر از کارهای پراکنده‌‌ای که بعضی از طلبه‌‌های پژوهشگر انجام می‌‌دهند، شما درس خارج مستقل، پژوهش‌‌های گسترده‌ فقه سیاسی در فضای حوزه نمی‌بینید یا کم می‌بینید.

توضیحات بیشتر »

در پرتو پسااسلام‌گرایی، نوعی نایینی‌گرایی جدید در حال رخ‌دادن است

در پرتو پسااسلام‌گرایی، نوعی نایینی‌گرایی جدید در حال رخ‌دادن است

شبکه اجتهاد: حجت‌الاسلام والمسلمین سیدعلی میرموسوی دانشیار علوم سیاسی دانشگاه مفید و رئیس دانشکده علوم سیاسی این دانشگاه است. یادداشت حاضر که مکتوب سخنرانی ایشان است در دهمین همایش سالانه انجمن علوم سیاسی ایران با موضوع «وضعیت فکر سیاسی در ایران معاصر»، پس از ویرایش نهایی دکترمیرموسوی، برای انتشار در اختیار «مباحثات» قرار گرفت. پسااسلام‌گرایی گذار از برداشت ایدئولوژیک نسبت به دین و در حقیقت واکنشی است به دشواری‌هایی که در تجربه اسلام سیاسی در جوامع اسلامی پدیدار شد. اگر اسلام سیاسی ادعای اصلیش این بود که نظریه‌ای بر پایه آموزه‌ها و تعالیم دینی برای اداره جامعه و حکومت از …

توضیحات بیشتر »
Real Time Web Analytics Google Analytics Alternative