خانه / بایگانی برچسب: علم اصول فقه

بایگانی برچسب: علم اصول فقه

کتاب‌شناسی: الذَّریعَه الى اصول‌الشّریعه

کتاب‌شناسی: الذَّریعَه الى اصول‌الشّریعه

تألیف الذریعه نقطه عطفی در تاریخ فقه و اصول امامی به شمار می‌رود. از یک سو، تدوین این اثر آن هم به دستِ دانشمندی جامع الاطراف و متنفذ چون سید مرتضی، به خودی خود گامی مهم در شکل‌گیری و هویت‌یافتن اصول فقه امامیان بود. از این رو، الذریعه چه در ...

ادامه نوشته »

پاسخ استاد شهیدی به نقد شدن مباحثش، چه تفاوتی با سایرین داشت؟/ مصطفی دُرّی

پاسخ استاد شهیدی به نقد شدن مباحثش، چه تفاوتی با سایرین داشت؟

به همین سادگی! نه کسی را متّهم کرد، نه برافروخت، نه تکبّر ورزید و نه آشفته شد. اشکالی مطرح شد و او به سان همیشه، لختی درنگ کرد و پاسخ داد. نه مسجدی ضرار شد، نه کسی جنایتکار گردید، نه حوزه را ملتهب کرد و نه سؤالی بی‌پاسخ ماند. اختصاصی ...

ادامه نوشته »

ساختار فعلی اصول فقه، «نظام ساز» نیست

ساختار فعلی اصول فقه، «نظام ساز» نیست

اختصاصی شبکه اجتهاد: بحث از کارآمدی ساختار فعلی دانش اصول فقه، چندی است که به بحث روزانه حوزویان تبدیل شده است. برخی ساختار فعلی را کارآمدترین ساختار می‌دانند و پاره‌ای نیز چاره را در تحوّل می‌انگارند. گفتگوی «شبکه اجتهاد» با حجت‌الاسلام والمسلمین دکتر علیرضا پیروزمند، قائم مقام فرهنگستان علوم اسلامی ...

ادامه نوشته »

«علم اصول» راحت و ارزان به دست نیامده/ نباید «میراث علمی» را سبک بشماریم

محسن اراکی

ما اگر نتوانیم علم مربوط به استنباط و قوانین استنباط را محکم کنیم ضربه به استنباط می‌زند و اگر ضربه به استنباط بزند به دین ضربه وارد می‌شود. نقد کردن بسیار خوب و پسندیده است که باید به درستی صورت بگیرد ولی نباید نقد ما حالت هوچی گری به خود ...

ادامه نوشته »

همه مباحث اصول فقه ثمره دارند، چون اصولی اند!

همه مباحث اصول فقه ثمره دارند، چون اصولی اند!

شبکه اجتهاد: حجت‌الاسلام والمسلمین مرتضی اسکندری، استاد قدیمی سطوح عالی حوزه علمیه مشهد، چند سالی است به تدریس خارج فقه نیز می‏پردازد. سال‏ها حضور در درس اصول و فقه مرحوم آیت‌الله فلسفی و ارادت دیرینه به مرحوم سیّد محمود مجتهدی در کنار تبحّر در تاریخ و ادبیّات، وی را به ...

ادامه نوشته »

بررسی ساختارهای اصولی پیشین با تأکید بر ساختار شیخ انصاری

بررسی ساختارهای اصولی پیشین با تأکید بر ساختار شیخ انصاری

باید گفت پس از شیخ نوعی امتناع معرفتی و عقیم شدن در بعضی از ابواب اصول، رخ داده است؛ مانند همان اتفاقی که پس از صدرالمتألهین در فلسفه روی داد. اگرچه بزرگانی مانند آخوند خراسانی، محقق اصفهانی و شهید صدر طی عمر پربرکتشان در حوزه علم اصول منشأ آثار بسیار ...

ادامه نوشته »

ساختار دانشی علم اصول، هم زوائد دارد و هم نواقص

ساختار دانشی علم اصول، هم زوائد دارد و هم نواقص

استاد حوزه علمیه قم عنوان کرد: ساختار دانشی علم اصول، هم دارای بسیاری از مسائل زائد است و هم خیلی نواقص دارد، بی ثمر بودن مسأله‌ای به این معنا نیست که باید اصول را کم کرد، بلکه باید مسائل دیگری به آن اضافه شود. به گزارش شبکه اجتهاد، هفتمین نشست ...

ادامه نوشته »

بسیاری از مباحث علم اصول، ثمره‌ی فقهی ندارند، اما دفع شبهات هستند

بسیاری از مباحث علم اصول، ثمره‌ی فقهی ندارند، اما دفع شبهات هستند

«جمع بین حکم واقعی و ظاهری» در هیچ کجای فقه ثمره ندارد؛ ولی اگر این اشکال وارد شود که جزء زوائد اصول است، نود و پنج درصد فقه استدلالی (نه نصوص متواتر) شیعه و سنی روی هواست. به گزارش شبکه اجتهاد، هفتمین نشست «بررسی زوائد علم اصول» با سخنرانی حجت‌الاسلام ...

ادامه نوشته »

بررسی نظریه تزاحم حفظی در نگاه «شهید صدر»

بررسی نظریه تزاحم حفظی در نگاه «شهید صدر»

 این نوشتار، تبیین و بررسی نظریه تزاحم حفظی و ثمرات مترتب بر آن از نگاه شهید صدر می‌باشد که از زوایای مختلفی مورد بحث قرار می‌گیرد. به گزارش شبکه اجتهاد، «نظریه تزاحم حفظی در نگاه شهید صدر» در قالب پایان نامه سطح ۴ حوزه، اثر محمد خادمی در جشنواره علامه ...

ادامه نوشته »

نشست‌های زوائد علم اصول، یک جنایت علمی است/ تمام مباحث اصولی اثر فقهی دارد

نشست‌های زوائد علم اصول، یک جنایت علمی است/ تمام مباحث اصولی اثر فقهی دارد

آیت‌الله اراکی برگزاری نشست‌های زوائد علم اصول را جنایتی علمی خواند و با تأکید براینکه نباید افراد غیر متخصص در این مباحث اظهار کنند تأکید کرد: ما با دلیل اثبات کرده‌ایم که تمام مباحث اصولی ثمره فقهی دارد. به گزارش شبکه اجتهاد، آیت‌الله محسن اراکی استاد خارج فقه و اصول ...

ادامه نوشته »

قواعد فلسفی شهید صدر پیرامون علم اصول

آیا کاربرد قواعد فلسفی در علم اصول ناشی از خلط میان ادراکات حقیقی و ادراکات اعتباری است یا می‏توان با پذیرش خلط‏ ناپذیری ادراکات حقیقی و ادراکات اعتباری، قواعد فلسفی را در علم اصول به کار برد؟ به گزارش شبکه اجتهاد، کاربرد قواعد فلسفی در مباحث الفاظ علم اصول با ...

ادامه نوشته »

دلایل زائد بودن «استصحاب شرایع سابقه» و نقد ثمرات ادعا شده

گزارشی از دومین جلسه «بررسی زوائد علم اصول»

اگر در وجوب، حرمت، حلیت و بطلان چیزی برای فقیه شک به وجود بیاید، در حالی که آیه و روایتی نداریم که به آن استناد کنیم و اتفاقا حکم مسأله در شرایع سابقه هم آمده، آیا می‌توانیم حکم شریعت سابق را به شریعت خاتم سرایت دهیم یا نه؟ به گزارش ...

ادامه نوشته »

تورم علم اصول فقه و زوائد آن، آوردگاه آراء و اندیشه/ استاد حیدر حب‌الله؛

تورم علم اصول فقه و زوائد آن، آوردگاه آراء و اندیشه

چندی است موضوع «زوائد علم اصول فقه» به مساله‌ی روز، بین فرهیختگان حوزه‌ی علمیه قم تبدیل شده و نشست‌ها و مصاحبه‌هایی که برخی از فضلای حوزه در رابطه با این موضوع ترتیب داده‌اند، واکنش‌هایی را در پی داشته است. شبکه اجتهاد: «زوائد علم اصول» اصطلاحی است که قائلین به (طرفداران) ...

ادامه نوشته »

بررسی زوائد اصول، از اوامر و عام و خاص تا دوران الأمر بین تخصیص و نسخ

بررسی زوائی علم اصول

مرحوم آیت‌الله‌ بروجردی صریحاً می‌فرماید همه احکام ناسخ و منسوخ در عصر رسول اکرم(ص) به برکت احادیث ائمه (ع) برای ما روشن است و هیچ حکمی نیز پس از عصر رسول اکرم(ص) نسخ نخواهد شد. بنابر این ما به برکت بیانات کافی اهل‌بیت(ع) نسبت به احکام شرعی از این ناحیه ...

ادامه نوشته »

بررسی نظر موافقان و مخالفان در «زوائد علم اصول»

بررسی نظر موافقان و مخالفان در «زوائد علم اصول»

قدما در تدوین اولین کتاب‌ها‌ی اصولی ناظر به فضای اهل تسنن قلم زده‌اند که خود به خود سبب ورود برخی مباحث زائد به اصول شیعی شده است. چنانچه «العده فی اصول الفقه» نام مشترک کتاب شیخ طوسی و قاضی ابو یعلی از علمای اهل تسنن است. به گزارش شبکه اجتهاد، ...

ادامه نوشته »

رونمایی از ۴ عنوان کتاب جدید انجمن اصول فقه

همزمان با پنجمین مجمع عمومی انجمن علمی اصول فقه حوزه، از جدیدترین منشورات علمی این انجمن با حضور آیت‌الله حسینی بوشهری مدیر حوزه‌های علمیه و آیت‌الله علوی بروجردی رونمایی شد. به گزارش خبرنگار اجتهاد، همزمان با برگزاری انتخابات پنجمین مجمع عمومی انجمن اصول فقه حوزه علمیه قم، که اعضای جدید ...

ادامه نوشته »

سخنی با مؤلف کتاب سی و سه جلدی فلسفه علم اصول!

چرا به نام عمق بخشیدن، با افزودن بر قیل و قال‌ها و افزودن بر شرایط فهم دین، حوزه‌ را زمین‌گیرتر می‌کنید؟! مگر اصول فقه چیزی جز چند قاعده عقلایی است؟ اماراتی که اگر عقلا بدان پای‌بند نباشند، زندگی‌شان، هم دین و هم دنیایشان، برباد است. به گزارش شبکه اجتهاد، حجت‌الاسلام ...

ادامه نوشته »

گزارشی از رونمایی کتاب فلسفه علم اصول/ علم اصول فعلی نیازمند پالایش است

فلسفه علم اصول

مراسم رونمایی از کتاب «فلسفه علم اصول» تألیف آیت‌الله صادق آملی لاریجانی با حضور شخصیت‌های مطرح حوزوی در سالن همایش‌های پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی رونمایی شد. به گزارش شبکه اجتهاد، آیت‌الله صادق آملی لاریجانی ظهر پنجشنبه در آئین رونمایی از کتاب فلسفه علم اصول در سالن همایش پژوهشگاه علوم ...

ادامه نوشته »

رد پای زبان‌شناسی حقوقی در متون فقهی

اشاره ضمنی و غیر مستقیم به مفاهیم جدید و تخصصی زبان شناسی- البته نه با عناوین امروزی- همانند ابهام واژگانی، ابهام ساختاری، عبارت ارجاعی و تعیین مصداق آن، مشهود است. وجود چنین شواهدی در متون فقه اسلامی، تایید این فرضیه را قوت می بخشد که ردپایی از زبان شناسی حقوقی، در فقه اسلامی و تفاسیر فقها وجود دارد.

ادامه نوشته »
Web Analytics