به نظر میرسد فقه موجود، به تنهایی پایگاه خوبی برای دستیابی به فقه نظام و بررسی و ارزیابی موضوع فقه نظام نیست. البته این درست است که در فقه نظام، از دل فقه موجود رشد مییابد، اما به نظر میرسد سهگانه باورهای کلامی، نیازهای عینی اجتماعی و روشهای معتبر فقهی پایگاه شکلگیری فقه نظام میباشند. در واقع از پیوندی که میان باورهای کلامی ما و عینیت اجتماعی ما وجود دارد، موضوع فقه نظام، در بستر و خاک حاصلخیز فقه موجود متولد میشود. به گزارش شبکه اجتهاد، حجتالاسلام دکتر حسن شجاعی دبیر گروه فقه نظام حقوقی و قضایی پژوهشگاه فقه نظام …
توضیحات بیشتر »فاصلههایی که غرق ابهامند/ وحدت حوزه و دانشگاه، ۴۰ سال بعد از انقلاب، چقدر میسر شده است؟
شبکه اجتهاد: مسأله «وحدت حوزه و دانشگاه» با بهرهگیری از نظریات امام خمینی(ره) و تلاشهای شهید مفتح از سال ۱۳۵۹ و متعاقب «انقلاب فرهنگی» و تحتتأثیر آن در جامعه انقلابی مطرح شد. گویا هدف اصلی این وحدت در افقی مبهم و در پرتو طرحی کلی «گسترش و نزدیک کردن تعاملات علمی دانشگاهی و معارف اسلامی» بود. بدین ترتیب زمینه وحدت و همکاری دو نهاد حوزه و دانشگاه فراهم شد. روزنامه ایران برای ابهامزدایی از این وحدت با حجتالاسلام والمسلمین دکتر داود فیرحی عضو هیأت علمی دانشگاه تهران به گفتوگو نشسته است. جناب دکتر فیرحی، شما بهعنوان فردی که هم در …
توضیحات بیشتر »فقه نظام یا نظام فقهی!/ حسین الهی خراسانی
اختصاصی شبکه اجتهاد: بحث و گفتگو بر سر امکان یا تحقق فقه نظام هم چنان ادامه دارد. در این جا به تمام سخنانی که اساتید و اندیشمندان در این چند هفته اخیر در این باره گفته اند، نمیپردازم و تنها بر خلط دو تعبیر و سوء تفاهمهای زبانی تمرکز دارم. فقه و هر دانشی میتواند به موضوع مورد مطالعه خود اضافه شود؛ به عنوان نمونه، «فقه عبادات»، «فقه الإجاره»، «فقه الإجتماع»، «فقه پزشکی»، «فقه هنر»، «فلسفه ذهن»، «فلسفه اخلاق»، «جامعه شناسی دین» و … . دقت کنید که این ترکیبها اضافی است؛ نه وصفی. «فقه پزشکی» نیز یک ترکیب اضافی …
توضیحات بیشتر »حوزه و دانشگاه زبان یکدیگر را نمیدانند/ فقها میتوانند در اعلام فتاوا از جامعه شناس و روانشناس هم مشورت بگیرند
عضو هیئت علمی دانشگاه مفید میگوید: وحدت حوزه و دانشگاه به معنی ادغام شدن نیست بلکه به معنای تکمیل کنندگی و یاری رساندن به یکدیگر است که متاسفانه این اتحاد به صورت سیستماتیک آنطور که باید اتفاق نیفتاده و پس از گذشت سالها هنوز خروجی کمی دارد. به گزارش شبکه اجتهاد، با حجتالاسلام سید مهدی نریمانی زمان آبادی، عضو هیئت علمی دانشگاه مفید قم به مناسبت روز وحدت حوزه و دانشگاه به گفتگو پرداخته است و شفقنا از او درباره اهداف، موانع و ضعفهای بر سر راه وحدت حوزه و دانشگاه و همچنین تاثیر حضور دانشگاهیان در حوزه و حوزویان …
توضیحات بیشتر »مرشدی پیشرو در افق امت واحده اسلامی/ عبدالعزیز ساشادینا
اختصاصی شبکه اجتهاد: عبدالعزیز ساشادینا، اسلامشناس و استاد مطالعات مذهبی دانشگاه ویرجینیا است. زمینههای تحقیق و تدریس او اسلامشناسی بهویژه شیعه، اخلاق زیستی، اسلام در دوران معاصر، دموکراسی و حقوق بشر در اسلام است. برخی از آثار او عبارت است از: جاودانگی شهادت امام حسین(ع)؛ مبانی همزیستی اجتماعی در اسلام؛ (ترجمه محمدرضا هاشمی، نشر ادیان)؛ حقوق بشر و برخورد فرهنگها؛ دیدگاه اسلام و غرب در آزادی مذهبی؛ مقدمهای با قرآن: ترجمه البیان فی التفسیر القرآن (ابوالقاسم خویی)؛ تنها قانونگذار در شیعه دوازدهامامی؛ صلاحیت گسترده فقیه در فقه امامی؛ ریشههای اسلامی پلورالیزم دموکراتیک؛ اصول اخلاق پزشکی؛ ترجمه کتاب دادگستر جهان (نوشته …
توضیحات بیشتر »استاد واعظ زاده خراسانی، جواهری کمنظیر که پنهان شد/ حسن طالبیان شریف
اختصاصی شبکه اجتهاد: استاد شیخ محمد واعظ زاده خراسانی (رحمهالله علیه) از شخصیتهای علمی و اخلاقی کمنظیر حوزه علمیه شیعه در زمان معاصر بود. اگر بخواهم ابعاد مختلف علمی و اخلاقی و روحیات ایشان را برای کسانی که از نزدیک با ایشان مجالست و معاشرت نداشتهاند در چند جمله مختصر بیان کنم، باید اینچنین بگویم: ایشان جامع علوم معقول و منقول بود؛ علامهای محقق، متفکری برجسته، فقیهی عالیقدر، مفسری بزرگ، محدثی والامقام و متکلمی سترگ، آگاه از علم رجال و تراجم و آشنا با تاریخ اسلام، عاشق صلح و صفا، دشمن کینه و حسادت، مشتاق عزت مسلمین و صلح و …
توضیحات بیشتر »یکبار دیگر با مسأله وحدت حوزه و دانشگاه!/ رسول جعفریان
شبکه اجتهاد: جدایی حوزه و دانشگاه با تأسیس دارالفنون آغاز شد. طلاب به مدرسه مروی میرفتند و دانشجویان به دار الفنون. مشکل اصلی در تفاوت نگاههای معرفتی آنها به دانش و فن بود. اصلا ممکن نبود جای آنها را عوض کرد یا آنها را با هم به یک مدرسه برد. به علاوه، موضوعات مورد علاقه آنها هم متفاوت بود. البته بودند روحانیونی که در نجوم و ریاضی دستی داشتند، اما ماهیت نجوم و ریاضیات جدید متفاوت شده بود. آنها هنوز بیست باب و خلاصه الحساب شیخ بهایی را میخواندند و اینها دنبال آثار ترجمه شده از فرانسه درباره علوم و …
توضیحات بیشتر »آسیبشناسی پژوهش در حوزههای علمیه/ مهدی مسائلی
در هر علمی اگر پژوهش پررونق نباشد، رشد و بالندگی و نشاط وجود نخواهد داشت و آموزش آن علم نیز دچار رکود و افسردگی خواهد شد. علوم حوزوی نیز از این امر مستثنی نیستند. بر این اساس از گذشته تا به امروز، رکن اصلی تحصیلات حوزوی، پژوهش بوده است و نظام آموزشی حوزه بر پایه پژوهشگر و مجتهد شدن طلاب پایهریزی شده است. اما آسیبها وموانعی نیز برای پژوهشگری در حوزه وجود دارد که در ضمن نکاتی به آنها اشاره میکنم. ۱- دروس حوزه به دو مقطع دروس سطح و دروس خارج تقسیم میشود. دروس خارج فقه و اصول به …
توضیحات بیشتر »جستارگشایى از مسئله تعارض اخلاقى بر پایه جغرافیاى مباحث اصول فقه شیعه
مبحث تعارض اخلاقى یکى از پیچیده ترین مسائل در پژوهش هاى اخلاقى و پدیده تعارض اخلاقى یکى از دشوارترین وضعیتهاى زیست اخلاقى است. درباره موضوع یادشده، پژوهشکده اخلاق و معنویت کتابی به نام «تعارض اخلاقی و دانش اصول فقه»، تالیف حجتالاسلام دکتر حسن بوسلیکی منتشر کرده که در این مصاحبه بدان پرداخته شده است. شبکه اجتهاد: مبحث تعارض اخلاقى یکى از پیچیده ترین مسائل در پژوهشهاى اخلاقى و پدیده تعارض اخلاقى یکى از دشوارترین وضعیتهاى زیست اخلاقى است. وقتی در یک صحنه عمل با پدیده اى دو وجهى رو به رو مى شویم که از یک بعد خوب و درست …
توضیحات بیشتر »مواجهه پیامبر(ص) با احکام عصر بعثت/ محمدتقی فاضل میبدی
شبکه اجتهاد: غالب شریعتمداران بر این باورند که بنای شریعت اسلامی و یا هر شریعت آسمانی بر مبنای کتاب و سنت و وحی الهی است؛ و دلیل و خاستگاه احکام شرعی جز این دو منبع منور نمیتواند باشد و یا باید به این دو مأخذ آسمانی برگردد. کسانی که اخباری میاندیشند، بر این ادعا بیشتر پای میفشارند و منبع و مأخذی را برای احکام جز کتاب و سنت نمیشناسند. در این که کتاب و سنت حاوی احکام شرعی و اوامر و نواهی الهی است، تردید نیست؛ اما پرسش اساسی این است که: تمام احکام مربوط به زندگی بشر باید به …
توضیحات بیشتر »احکام برگرفته از عقل قطعی حجتآور است
جامعیت دین به ویژه جامعیت اسلام به کتاب، سنت و عقل است؛ یعنی همان طوری که خداوند به طور مستقیم از طریق وحی و رسول اکرم (ص) صحبت میکند، به همان شیوه از طریق عقل صحبت میکند؛ یعنی همان طور که احکام برگرفته از قرآن برای ما حجتآور است، احکام برگرفته از عقل قطعی هم حجتآور است؛ یعنی اگر امروز عقل قطعی یک حکمی داد و سیره عقلا حکم را صادر کرد، شرع توجه کند و کنار نگذارد و برای آنان حجت داشته باشد. به گزارش شبکه اجتهاد، سخنرانی آیتالله محمدجواد فاضل لنکرانی در آیین بزرگداشت آیتالله موسوی اردبیلی بازتاب …
توضیحات بیشتر »مکاسب شیخ قدرت استنباط و استدلال را به طلبه میآموزد/ اینکه بگوییم کلّ اصول متورم شده، صحیح نیست/ اگر کتابی جایگزین قوی و مستحکم با نیاز امروز جامعه و فقه باشد، مورد پذیرش ما است
شبکه اجتهاد: استاد سیدمیرتقی حسینی گرگانی، از مدرسین خارج فقه و اصول در حوزه علمیه قم و همچنین عضو انجمن اصول فقه قم میباشد. کتاب «نبراس الأذهان فی اصول الفقه المقارن» -پنج جلد- در اصول فقه مقارن از جمله تالیفات ایشان است. آخرین کتاب حسینی گرگانی با عنوان «چگونگی تدریس دروس خارج»، توسط بنیاد پژوهشهای اسلامی آستان قدس رضوی منتشر شده است. به بهانه انتشار این کتاب، «مباحثات» گفتگویی با ایشان داشته و پیرامون بایستههای تحصیل در حوزه علمیه و لوازم اجتهاد پرسشهایی را مطرح کرده است. در ابتدا از سوابق علمی خودتان بفرمایید. حسینی گرگانی: بنده در سال ۱۳۴۵، …
توضیحات بیشتر »از منظر دین، نگاه احساسی و عاطفی قبل از ازدواج باید وجود داشته باشد/ مسأله «رواج طلاق» را جدی بگیریم
حجتالاسلام مروارید گفت: این برداشت نادرست است که قبل ازدواج علاقه و محبتی نباشد و تنها عقلانی نگاه کنیم. برخی افراد با برداشت سلیقهای که از آیات دارند این مطلب را دین نسبت میدهند که نگاه اشتباهی است و از منظر دینی توجه به نگاه احساسی و عاطفی قبل ازدواج باید وجود داشته باشد. به گزارش شبکه اجتهاد، حجتالاسلام دکتر احمد مروارید، استاد حوزه و دانشگاه و مشاور تحلیلی در گفتگویی به نتایج ناخوشایندی که برداشتهای نادرست از متون دینی در رابطه با همسر به دنبال دارد پرداخته است که بخش اول آن به نقل از خبرگزاری رضوی تقدیم خوانندگان …
توضیحات بیشتر »فقه نظام، منظومهای دیدن فقه است و با ابواب فقه سنتی منافاتی ندارد/ نظامسازی حلقه وصلی میان اندیشه و کنش و رابط بین ایده و عمل/ نگاه منظومهای ما را از تناقضگویی مصون میدارد
تفریط آنجاست که شما بگویید نگاه و نظم شبکهای در احکام وجود ندارد و نمیتوانیم از اینها یک تصویر هوایی به دست بیاوریم. تفریط این است که کسی بگوید این که امامخمینی(ره) آمده و حکومت تشکیل داده است نظام نیست. البته منظورم از نظام حکومت نیست. منظور همان تلقی است که ما از نظام داریم. نظام مردمسالاری دینی یک نظام است. در حقیقت نظامسازی حلقه وصلی میان اندیشه و کنش و رابط بین ایده و عمل است. تا نظام اقتصادی اسلامی در عالم واقع شکل نگیرد نگاه اسلام در اقتصاد محقق نمیشود. به گزارش شبکه اجتهاد، با توجه به بحث …
توضیحات بیشتر »چهار مؤلفه اثرگذار در استنباط فقه نظام از نگاه شهید صدر/ محسن اراکی
وقتی میگوییم فقه نظام، مرادمان فقه سیستمی که از حاکم و محکوم تشکیل میشود است. رفتارها در این فقه، رفتارهای به هم پیوستهای است که این پیوستگی ناشی از حاکمیت حاکم است و زمانی که چنین شد، رفتار جمعی پیدا میکنیم و این رفتار جمعی، نیاز به فقه مربوط به رفتار جمعی دارد و این فقه رفتار جمعی، یک فقه به هم پیوسته است. نگاه شهید صدر به فقه نظام و سیستم، نگاه رابطه سیستماتیک بین احکام است و استنباط فقه نظام، یعنی استنباط این سیستم از درون احکام و قواعد و اصول اعتقادی. شبکه اجتهاد: استاد شهید سید محمدباقر …
توضیحات بیشتر »ساحل نجات/ محمدرضا نائینی
شبکه اجتهاد: سابقهی تأسیس نهاد مرجعیت به زمان ائمهی طاهرین علیهمالسلام باز میگردد و در حقیقت خود آن بزرگواران با کلمات و اشاراتشان این نهاد را برای دورهی غیبت تدارک دیدند و تاریخ نیز نشان داد که این تدبیر تا چه اندازه در حفظ مکتب تشیع مؤثر بوده است. از زمان ابن جنید اسکافى و ابن ابى عقیل عمانى رضواناللهعلیهما تا حال، مرجعیت شیعه دژی مستحکم برای حفاظ از مکتب بوده؛ پرچمداران بزرگترین مبارزات علیه استبداد و استعمار و دزدان عقیده، مراجع عظام بودهاند؛ چه کسی رهبری ثورهالعشرین در عراق را بر عهده داشت؛ فتوای تحریم تنباکو توسط کدام نهاد …
توضیحات بیشتر »فرصتی برای تکمیل و تقویت «ادبیات فقه نظام»/ احمدعلی یوسفی
شبکه اجتهاد: پساز نقدهایی ناظر به سخنان اول آیتالله محمدجواد فاضل، ایشان درباره نظام و فقه نظام مطالب دیگری فرمودند. همانطوری که پس از سخنرانی اول ایشان در برخی نشستهای علمی عرض کردم اگر الفاظ استعمال شده درست توضیح داده شوند ممکن است بسیاری از این نزاعها برطرف گردد. به همین جهت این یادداشت در چند بند ارائه میشود: ۱- ایشان فقیه و از خانواده فقاهت و انقلابی است. احترام فراوانی برای ایشان قائل هستیم. این بررسی، بررسی «مَن قال نیست»، بلکه بررسی «ما قال» است. ۲- مطالبی که از ناحیه ایشان مطرح شده است باید به عنوان فرصت تلقی …
توضیحات بیشتر »پایهریزی باب فقهی جدید به نام «فقهالعقیده»/ حسن حیدرزاده
اختصاصی شبکه اجتهاد: توجه اجتهادی و استنباطی به رفتارهای عقیدهمندی و تلاش برای بهدستآوردن احکام خمسه رفتارهای اعتقادی و تبویب باب فقهی جدید به نام «فقهالعقیده» موضوع مورد اشاره در این یادداشت است. با توجه به رویکردهای جدید، «فقه» بر اساس اصول، مبانی و مبادی پذیرفتهشده، نیازمند گسترش و بازمهندسی و توسعه مرزهای دانشی خود است. یکی از حوزههایی که تا به حال از منظر فقه بدان پرداخته نشده، حوزه باورمندی قلبی است که از این موضوع به «فقهالعقیده» تعبیر میشود. این دانش، تکیه بر مباحث کلامی و فلسفی اسلامی و ریشه در کتب نخستین فقهی شیعه دارد. واژه شناسی …
توضیحات بیشتر »پاسخ تفصیلی به دیدگاه «نفی فقه نظامات»/ عبدالحسین خسروپناه
شبکه اجتهاد: در پی اظهارات اخیر آیتالله محمدجواد فاضل لنکرانی در نفی فقه نظامات، حجتالاسلام والمسلمین عبدالحسین خسروپناه، رئیس مؤسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران پاسخی داده است که مشروح آن از منظرتان میگذرد. «آیا اسلام نظام اجتماعی دارد یا نه؟» این سؤال را آقای شیخ جواد فاضل لنکرانی در یک سخنرانی که در تاریخ ۹۷/۹/۸ در دانشگاه مفید به مناسبت سالگرد مرحوم حاج آقای موسوی اردبیلی با عنوان دیدگاههای حقوقی قضایی مرحوم آیت الله العظمی موسوی اردبیلی داشتهاند، مطرح کردهاند. ایشان میگوید که به نظرم رسید چون این شخصیت از استوانههای حوزه و نظام اجرایی و قضایی کشور بوده …
توضیحات بیشتر »نمیشود به امام خمینی(ره) نسبت داد که قائل به نظام نبود/ امام با فقه سیاسیات انقلاب کرد نه فقه فردی
حجتالاسلام غرویان با بیان اینکه امام خمینی(ره) نظام سیاسی اسلام را طراحی کردند و این چنین نبود که بگوییم با فقه فردی کشور را سروسامان دادند، گفت: امام(ره) در نجف درس دادند و ولایت فقیه را تبیین کردند و فرمودند که ولایت فقیه فلسفه فقه ماست و با همین فقه سیاسیات اسلام انقلاب کردند. به گزارش شبکه اجتهاد، چندی پیش آیتالله محمدجواد فاضل لنکرانی در سخنرانی در دومین همایش نکوداشت مرحوم آیتالله موسوی اردبیلی(ره) بیان کرد که فقه فاقد نظام است و نظامسازی فقهی ممکن نیست؛ اگر چنین بود آن کسی که باید در درجه اول به آن میرسید حضرت …
توضیحات بیشتر »ملاحظهای در باب دیدگاه آیتالله محمدجواد فاضل لنکرانی/ عبدالحمید واسطی
شبکه اجتهاد: گفتاری از آیتالله حاج شیخ جواد فاضل لنکرانی، در مراسم بزرگداشت آیتالله سیدعبدالکریم موسوی اردبیلی، در دانشگاه مفید قم، در ۸ آذر ۹۷ منتشر شد، ایشان در بخشی از سخنان خود چنین بیان داشته است: «ما این مقدار که در فقه کار کردیم چیزی به نام نظام نداریم، نظام اقتصادی، نظام سیاسی، نظام قضایی، نباید این عنوان چشم و گوش ما را پر کند که بگوئیم اسلام نظام دارد، نه اسلام در هر زمینهای احکام جزئی دارد، قواعد دارد.»، «اینطور نیست که امروز بگوئیم برای پاسخ به نیازهای روز کنار فقه موجود که آقایان اسمش را فقه موضوعی …
توضیحات بیشتر »گوهر مباحث نصیری خنثیسازی حکومت اسلامی در دوران غیبت است/ رضا غلامی
در چنین شرایطی، چقدر نظرات آقای نصیری با محکمات دیدگاههای امام درباره فقه، درباره حکومت اسلامی و ولایت فقیه در دوران غیبت و بحث تمدن سازی و غیره انطباق دارد؟ به نظر میرسد یا جناب آقای نصیری سخنان صریح امام درباره رسالت حاکمیت اسلامی را ملاحظه نکردهاند و یا انتظار دارند نیروهای انقلاب به جای اندیشههای امام (ره) از اندیشههای ایشان تبعیت کنند؟! شبکه اجتهاد: حجتالاسلام والمسلمین رضا غلامی رئیس مرکز پژوهشهای علوم انسانی اسلامی در یادداشتی به بررسی نظرات مهدی نصیری خصوصا یادداشت اخیر وی با عنوان «فقه نظام ساز؛ داریم یا نداریم؟» پرداخته است. متن این یادداشت بدین …
توضیحات بیشتر »در زمینه حقوق کیفری کودکان و نوجوانان پیشرفت داشتهایم/ قوانین باید برآمده از جامعه باشد نه اتاقهای در بسته
بشیریه میگوید: «دانشنامه عدالت کیفری کودکان و نوجوانان» تنوع خوبی دارد. همه قارهها را در برمیگیرد. نظام حقوقی استرالیا، نظام حقوقی آمریکا، در آفریقا نمونههایی مانند نامیبیا، در آسیا از یک سو ایران و از سوی دیگر ژاپن و چین. در اروپا هم تعداد زیادی از کشورها از شرق و غرب و نیز انگلستان را در کتاب مشاهده میکنیم. به گزارش شبکه اجتهاد، پرداختن به مقوله حقوق کودکان و نوجوانان و نحوه دادرسی و چگونگی تامین عدالت کیفری برای آنان از جمله مباحثی است که اگر چه سابقه دیرینی در محافل اجتماعی و آکادمیک ایران ندارد اما در سالهای اخیر …
توضیحات بیشتر »کاهش یا افزایش منزلت روحانیت؟
شبکه اجتهاد: برخی گفتگوها در میان عامه مردم و شاید برخی خواص، در خصوص منزلت روحانیت، تلنگری است تا پاسخ درستی در اختیار مخاطبان قرار داد، یکی از کتبی که این روزها در پی پاسخ به سوالات مردم در خصوص کاهش یا افزایش منزلت روحانیت است، توسط حجتالاسلام وحید نجفی نوشته شده و موسسه صراط مبین آن را تهیه و منتشر کرده است، گفتوگویی مفصلی با نویسنده این کتاب داشتم. در ابتدا درباره این کتاب یک توضیح بفرمایید که چرا این موضوع را به عنوان تحقیق انتخاب کردید؟ نجفی: اخیرا آیتالله شبیری زنجانی هشداری دادند نسبت به اینکه منزلت روحانیت …
توضیحات بیشتر »تمدن جدید و راههای پیشروی فقه و فقیهان/ مهدی نصیری
شبکه اجتهاد: با اظهارات اخیر یکی از اساتید حوزه درباره فقدان نظام سازی در فقه، دوباره بحث فقه نظام ساز در محافل حوزوی مطرح شده است. بالاخره فقه نظام ساز است یا خیر؟ اولین نکته مهم این است که اساسا مساله و معضله عدم کفایت فقه سنتی و موجود برای اداره جامعه مربوط به یک قرن اخیر است و در قرون گذشته چنین موضوعی تقریبا مطرح نبوده است و مردم مسلمانی که مقید به دینی و فقهی زندگی کردن بودهاند بر اساس همین فقه همه امور زندگی خود را انجام و سامان میداده اند؛ و اگر در آن دوران، حکومتی …
توضیحات بیشتر »مقدمهای بر روششناسی نظامسازی قرآنی/ عباسعلی مشکانی سبزواری
اختصاصی شبکه اجتهاد: پیرامون «روششناسی و متدولوژی نظامسازی قرآنی» دو معنا محتمل است: اول) معنای اول این است که قرآن کریم برای نظامسازی چه روشهایی را پیشنهاد داده و یا از چه روشهایی بهره برده است؟ آیا از روشهای عقلایی و موجود بهره برده و به اصطلاح در این حوزه به صورت امضائی و پذیرش یک یا چند روش از روشهای موجود اقدام کرده، یا روشی ابداعی و تاسیسی ارائه کرده است؟ در صورت امضای روشهای موجود، از کدام روش بهره برده و در صورت تاسیس روش جدید، معنا و ساختار آن روش چیست؟ دوم) معنای دوم اینکه برای فهم …
توضیحات بیشتر »فقه نظام اسلامی در اندیشه امام خمینی/ بنیامین شیرخانی
شبکه اجتهاد: اخیراً یکی از فضلاء و بزرگواران حوزه علمیه قم در طی سخنانی گفته است:«مرحوم آقای صدر در همان مسئله اقتصادنا که به نظرم متأثر از وجود نظامهای سرمایهداری، نظامهای اقتصادی سرمایه داری یا نظامهای اقتصادی کمونیستی است که این اندیشه در ذهنش جرقه زد که باید خود اقتصاد در اسلام یک نظام داشته باشد و دنبال کشف نظام اقتصادی اسلام بود…..» و نیز در ادامه میگوید: «ما این مقدار که در فقه کار کردیم چیزی به نام نظام نداریم، نظام اقتصادی، نظام سیاسی، نظام قضایی، نباید این عنوان چشم و گوش ما را پر کند که بگوئیم اسلام …
توضیحات بیشتر »نامهای به استاد فاضل لنکرانی!/ امینرضا عابدینژاد
اختصاصی شبکه اجتهاد: چندی پیش، استاد شیخ محمدجواد فاضل لنکرانی در دومین همایش نکوداشت مرحوم آیتالله سیدعبدالکریم موسوی اردبیلی در بخشی از سخنان خود اظهار داشت: تاکنون که ما این مقدار در فقه کار کردهایم چیزی به نام نظام ندیدهایم، این عناوین نظام اقتصادی، نظام سیاسی، نظام قضایی، نباید چشم و گوش ما را پر کند که بگوییم اسلام نظام دارد. نه، اسلام در هر زمینهای احکام جزیی و قواعد دارد امّا چیزی به عنوان نظام ندارد (گزارش سخنرانی). در این زمینه، حجتالاسلام امینرضا عابدینژاد استاد حوزه علمیه قم و نویسنده کتاب «فقه پیشرفت»، اشکالاتی را برشمرده و ملاحظاتی را …
توضیحات بیشتر »مسائل فقهی بیمه در گفتگو با اندیشوران
آن زمان که مرحوم صاحب عروه استفتاء را در باب بیمه پاسخ داد، باید بحثهای استدلالی را در این باره پیش میبردیم. امروزه میبینیم که بحثهای صورت گرفته در باب اجاره چقدر زیاد است؛ اما در باب بیمه بحثهای استدلالی کم است! پرداختن به مسئلۀ بیمه از ضرورت عصر جدید به شمار میآید و باید این بحث را شروع کنیم و هر چقدر دیرتر به این موضوع بپردازیم، ضرر میکنیم. هر چقدر زمان میگذرد، فاصلۀ ما از نیاز عصر جدید بیشتر میشود. به گزارش خبرنگار اجتهاد، امروز چتر بزرگ بیمه سایه خود را در زمینههای مختلف روی زندگی مردم، جوامع …
توضیحات بیشتر »مجمع تشخیص مصلحت؛ راهبردیترین نظام قانونگذاری در ایران/ محمد قطبی
شبکه اجتهاد: پس از اختلاف نظر بین مجلس شورای اسلامی و شورای نگهبان درسال ۱۳۶۶ بر سر قانون کار که یک لایحه مهم محسوب میشد و در عین حال اختلاف جدّی بین مجلس و شورای نگهبان را به وجود آورده بود، برخی سران نظام طی نامهای از حضرت امام رحمت الله علیه درخواست راه حل نمودند. حضرت امام با اندیشه عمیق و نگاه بلند خود در پاسخ به این درخواست دستور تشکیل مجمع تشخیص مصلح نظام را صادر فرمودند و مقرر داشتند این مجمع بر اساس مصلحت نظام اسلامی هر جا لازم بود احکام ثانویه را تعیین نماید. به منظور …
توضیحات بیشتر »