مرکز تألیف، اسناد و نشر نجف اشرف در حال برگزاری مسابقه فقهی با محوریت «فقه اقتصاد» در نیم سال اول سال ۲۰۲۴ میلادی به همراه اهدای جوائز ارزنده به برگزیدگان برتر میباشد. به گزارش شبکه اجتهاد، با توجه به موفقیت این مرکز در اولین دوره مسابقه فقه تخصصی با محوریت «فقه سیاسی» و شرکت تعداد زیادی از حوزههای علمیه با …
Read More »اقتصاد و بازار
تأملی بر یک استفتاء در خصوص صندوق طلا/ علی نعمتی
اختصاصی شبکه اجتهاد: تورم چنان بلای اقتصادسوزی و وطنسوزی است که به واقع باید ام الخبائث نظام اقتصادی نامیدش. یکی از فروع این شجره خبیثه که ریشه در سیاستهای دولت و نظام بانکی دارد، کمرنگ شدن قرضالحسنه است، چرا که قرضدهنده علاوه بر چشمپوشی از مصرف حال خود، باید زیان کاهش ارزش پول را هم متحمل شود. این دشواره، بسیاری …
Read More »«پول سیاسی» منفعت محلّله مقصوده را حاصل نمیکند
شبکه اجتهاد: ارزش مبادلهای، تنها در کالایی وجود دارد که دارای ارزش استعمالی و مصرفی باشد و در سیرهٔ عقلا و ادلّهٔ شرعی، تنها کالای مبادلاتی، طلا و نقره است. در جایجای کتاب مکاسب شیخ انصاری، این نکته تأکید شده است که مِلاک مالیّت، وجود «منفعت محلّلهٔ مقصوده» است و این همان چیزی است که اقتصاددانان از آن تعبیر به …
Read More »حکم کسب درآمد از همستر و ناتکوین
استاد هادوی تهرانی درباره درآمد بازی همستر و نایتکوین اظهار کرد: از آنجا که سکههای حاصل از بازیهایی مانند نات کوین، همستر و… از نظر شخص یا سازمان یا دولتی که بر آن نظارت و تسلط دارد، وضعیت مشخصی ندارد، مبادله با آن جایز نیست، مگر اینکه احراز شود هیچ ضرری متوجه صاحبان و استخراجکنندگان آن نمیشود. به گزارش شبکه …
Read More »نگرانیهای اقتصادی و فرهنگی مراجع در دیدار با رئیسی
رئیسجمهور در سفری همراه با برخی از اعضای هیات دولت به قم رفت و با مراجع و علمای قم دیدار کرد. در این دیدارها علما و مراجع تقلید نگرانیهای فرهنگی و اقتصادی خود را مطرح کردند و خواستار رفع دغدغههای معیشتی مردم ازجمله رفع گرانیها، حل مشکل اجاره مسکن، گرانی برخی اقلام غذایی، نوسانات نرخ ارز و مهار عوامل تورمزا …
Read More »پول اعتباری در اقتصاد اسلامی نامشروع است/ تحقق بازار معقول بدون استفاده از پول حقیقی بیمعناست
استاد خارج فقه حوزه علمیه قم، با تصریح بر این که پول اعتباری در اقتصاد اسلامی نامشروع است تاکید کرد: اگر میخواهیم بازار معقول داشته باشیم باید از پول حقیقی یعنی همان طلا و نقره به جای پول اعتباری استفاده کرد. به گزارش شبکه اجتهاد، استاد محسن اراکی در نشستی با موضوع «نسبت پول و تورم در اقتصاد اسلامی» که …
Read More »امیدواریم جامعه اسلامی ما این چنین باشد
آیتالله جوادی آملی ضمن تبین چهار عنصر محوری اقتصاد در قرآن کریم بیان داشت: از مجموع این چند آیه روشن میشود که چرا علی بن ابیطالب(علیه افضل صلوات المصلّین) در زمان حکومت، تازیانه به دست میگرفت و بازار کوفه را تهدید میکرد میفرمود: «الْفِقْهَ ثُمَّ الْمَتْجَر»،[۴] تا الگوی بازار اسلامی را به جامعه ارائه کند؛ فرمود اوّل آشنایی به مسائل …
Read More »اقتصاد اسلامی؛ حرف غلط یا صحیح؟/ احمدعلی یوسفی
شبکه اجتهاد: در ایام و لیالی قدر مطالبی را برخی رسانهها از جناب آیتالله جواد فاضل لنکرانی نقل کردهاند که یکی از عبارات آن مطالب این جمله است: «معماری اسلامی و شهرسازی اسلامی همانند طب اسلامی و اقتصاد اسلامی حرف غلطی است» در این نوشتار تنها درباره اظهارات ایشان در موضوع اقتصاد اسلامی به چند مطلب اشاره میکنم: ۱. مناسب …
Read More »«ربا» مانعی در راه مشارکت مردم در جهش تولید/ مرتضی مرتضوی کاخکی
شبکه اجتهاد: شعار امسال نیز به روال سالهای اخیر اقتصادی است اما این بار مضمون آن انقلابیتر است و از همین رو باید از دریچهای دیگر مانند اقتصاد سیاسی به تبیین آن پرداخت. در این شعار برای رسیدن به هدفی مانند جهش تولید لزوم بسیج مردمی و مشارکت آنها اخذ شدهاست. اما سوالی که مطرح است، این است که انقلاب …
Read More »بازخوانی نامه آیتالله صافی در خصوص الزامات بودجهریزی در نظام جمهوری اسلامی
به مناسبت بررسی لایحهی بودجه ۱۴۰۳ کل کشور در شورای نگهبان، نامهی تاریخی دبیر وقت شورای نگهبان آیتالله لطفالله صافی گلپایگانی در خصوص الزامات بودجهریزی در نظام جمهوری اسلامی ایران بازخوانی میگردد. به گزارش شبکه اجتهاد، آیتالله صافی گلپایگانی بهعنوان دبیر وقت شورای نگهبان در فرآیند بررسی بودجه سال ۱۳۶۵ کل کشور در نامهای خطاب به کمیسیون بودجه مجلس شورای …
Read More »اصلاح ساختار نظام بانکی بر اساس روش جامع استنباط فقه نظام
تفاوت اصلی روش جامع استنباط فقه نظام و روش عدم مغایرت، همین اصول مکتبی است که ستون فقرات روش جامع استنباط ماست. راه استکشاف این اصول را شهید صدر حرکت از روبنا به زیربنا معرفی نموده است؛ لکن این روش را بایستی با روش مبانی علامهٔ مصباح تکمیل کرد؛ یعنی قبل از تنظیم فقه، بایستی ابتدا به سراغ مبانی فکری …
Read More »۱۱ ابهام و اشکال اساسی فقهی و اقتصادی طرح قانون عملیات بانکداری
شورای بانکداری مرکز راهبری اقتصاد مقاومتی حوزهی عملیه معتقد است با این رویکرد غلط در اصلاح قانون بانکداری، مشکلات مردم، بنگاههای اقتصادی و نظام جمهوری اسلامی ایران در ارتباط با نظام بانکداری به طور اساسی حل نخواهد شد. به گزارش شبکه اجتهاد، شورای بانکداری مرکز راهبری اقتصاد مقاومتی حوزهی علمیه در نامهای به دکتر بحرینی نماینده مجلس، ایرادات به طرح …
Read More »قاعده ربح و تأثیر آن در عدالت اقتصادی
کرسی ترویجی «قاعده ربح و تأثیر آن در عدالت اقتصادی» با همکاری پژوهشگاه فقه نظام و مدرسه عالی ولی امر (عج) با حضور حجتالاسلام والمسلمین سعید واعظی عضو شورای فقهی بانک مرکزی برگزار شد. در این کرسی، حجتالاسلام کمیل قنبرزاده مدیر مجتمع عالی ولی امر (عج)، ارائه دهنده بحث، حجتالاسلام والمسلمین ابوالقاسم مقیمی حاجی معاون پژوهش حوزههای علمیه ناقد، و …
Read More »پول کثیف: کسبوکارهای حرام و آثار آن
کتاب «پول کثیف: کسبوکارهای حرام و آثار آن» اثر محمد قاسمیپور از سوی انتشارات پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی منتشر شد. به گزارش شبکه اجتهاد، کتاب «پول کثیف: کسبوکارهای حرام و آثار آن» در ۲۵ گفتار به موضوعات مختلفی در رابطه با درآمد حرام و آثار آن در زندگی میپردازد. «شغل و پیشه»، «توجه به تفاوتهای فردی»، «رزق و روزی»، …
Read More »بازخوانی حکم زکات پول بهمثابه سیاست پولی/ مهدی شایق
شبکه اجتهاد: در نگاهی بدوی به حکم زکات، به نظر میرسد زکات نوعی مالیات و در نتیجه یک نوع سیاست مالی است. اما دقت در ابعاد و ویژگیهای منحصر به فرد این حکم الهی، انسان را نسبت به این تشخیص مردد میکند. چه آنکه از طرفی زکات تفاوتهای جوهری با سایر اقسام مالیات دارد؛ و از طرفی دیگر، کارکردی کاملا …
Read More »زمینههای علمی ـ پژوهشی «فقه رانت» بررسی شد
استاد دانشگاه مفید تأکید کرد: از مهمترین عوامل رانت امروز، عدم تقارن اطلاعات است. برای نمونه ممکن است شخصی به دلایلی از گرانی ارز اطلاع داشته باشد و از این آگاهی به عنوان فرصتی برای رشد مالی خودش بهره ببرد. به گزارش شبکه اجتهاد، حجتالاسلام و المسلمین محمدرضا یوسفی، عضو هیئت علمی دانشگاه مفید در نشست علمی «فقه رانت» با …
Read More »آیا اقتصاد اسلامی برای امروز ما کارایی دارد؟/ محمد پارسائیان
شبکه اجتهاد: یکی از پرسشهای که مکرر در جامعه یا فضای دانشگاهی شنیده میشود، کارکرد اقتصاد اسلامی برای امروز جامعه است. آیا جدا از مباحث نظری و کلان که عمدتاً فاقد پیوست کاربردی است، اقتصاد اسلامی قادر به حل معضل یا مشکلی از امروز جامعه ماست؟ اساساً نسبت نظریات اقتصاد اسلامی با اقتصاد ایران چیست؟ دانشمندان در عرصه اقتصاد بیش …
Read More »بنویسید بانکداری اسلامی بخوانید بنگاهداری!
به لحاظ سیاست گزاری، سیاست گزار کلان کشور، مقام معظم رهبری و مراجع عظام هستند که تاکید بر عدم بنگاه داری بانکها دارند لذا هم از لحاظ علمی و هم از لحاظ سیاست گزاری که توسط بالاترین مقام سیاست گزار مطرح شده است، بانکها نباید وارد بنگاه داری شوند. به گزارش شبکه اجتهاد، با وجود تاکید بالاترین مقامات حکومتی در …
Read More »مدعیان گفتمان اقتصاد اسلامی/ محمدجواد توکلی
شبکه اجتهاد: جریانهای مختلفی خود را مدعی پرچمداری اقتصاد اسلامی میدانند و گاهی یکدیگر را هم به ضدیت با اقتصاد اسلامی متهم میکنند. این جریانهای فکری را میتوان در دستههای زیر جای داد: ۱- نئولیبرالهای مسلمان: برخی بهواقع توهم اقتصاد اسلامی دارند و اندیشه اقتصاد سرمایهداری را با افزودن چند آیه و روایت، بهعنوان اسلام ناب به خورد جامعه میدهند. …
Read More »روش استنباط نظریه اقتصادی از کتاب و سنت
نویسنده کتاب «روش استنباط نظریه اقتصادی از کتاب و سنت» کوشیده است نشان دهد که در اجتهاد متعارف حوزوی ظرفیت کافی وجود دارد که با استفاده از آن نظریات اقتصاد اسلامی از کتاب و سنت استنباط شود. به گزارش خبرنگار اجتهاد، حدود نیم قرن از طرح دانش اقتصاد اسلامی میگذرد. پس از تدوین کتاب اقتصادنا، بسیاری به این باور رسیدند …
Read More »توصیههای مراجع و علما به وزیر اقتصاد
حفظ ثبات قیمتها، رفاه مردم و برقراری عدالت در أخذ مالیات، بالا رفتن ارزش پول ملی و اصلاح وضعیت بانکداری از جمله توصیههای مهم آیات آیات نوری همدانی و سبحانی به وزیر امور اقتصادی و دارایی بود. به گزارش خبرنگار اجتهاد، احسان خاندوزی وزیر امور اقتصادی و دارایی با هدف دیدار با مراجع و علما به شهر مقدس قم سفر …
Read More »آشنایی با فقه اقتصادی
در این اثر قواعد فقهی مورد استفاده در اقتصاد تشریح و سپس دیدگاه اسلام درباره یکی از مهمترین مسائل مورد اختلاف مکاتب اقتصادی یعنی مالکیت و دیگر موضوعات مهم اقتصادی مانند تولید و مصرف از منظر فقهی اقتصادی تببین شده است. به گزارش خبرنگار اجتهاد، کتاب «فقه اقتصادی» اثر حجتالاسلام والمسلمین محمود عیسوی، استادیار گروه اقتصاد دانشگاه علامه طباطبائی از …
Read More »واقعیتهای اقتصاد ایران از نگاه رئیس مرکز راهبری اقتصاد مقاومتی حوزه
تنها راه برونرفت از مشکلات اقتصادی و معیشتی مردم، عمل به الگوی اقتصاد مقاومتی بوده و باید شاهد تغییر رویکرد و جهتگیری اقتصادی دولت به الگوی اقتصاد مقاومتی بود. به گزارش شبکه اجتهاد، حجتالاسلام والمسلمین احمدعلی یوسفی، رئیس مرکز راهبری اقتصاد مقاومتی حوزه علمیه در یادداشتی از ارائه رهنمود رهبر معظم انقلاب در دیدار اعضای هیات دولت تقدیر و تشکر …
Read More »مصباحیمقدم: با «سود علیالحساب» فاتحه بانکداری بدون ربا خوانده شد/ رشاد: خلق پول نوعی تصرف در اموال آحاد جامعه است، نباید اختیار خلق پول به بانکهای خصوصی داده شود
رئیس شورای فقهی بانک مرکزی، وعده سود علیالحساب را بزرگترین خطا در حوزه بانکی دانست و گفت: در آئین نامه شورای پول و اعتبار آمده است که بانکها میتوانند وعده سود علیالحساب بدهند. این مسئله در قانون عملیات بانکی بدون ربا وجود نداشت و در واقع سود علیالحساب پاشنه آشیل بانکداری بدون ربا شد و با سود علی الحساب فاتحه …
Read More »شرط شرعی بودن اوراق قرضه
عضو کمیته فقهی و پولی حوزههای علمیه گفت: یکی از شرایط تنزیل این است که دِین باید کاملاً واقعی باشد و دوم اینکه حق ندارند مبلغ اسمی را افزایش دهند. اگر ما بخواهیم اساس بازار سرمایه را بر تنزیل استوار کنیم باید ابتدا نظر فقها را مدنظر قرار داد و بعد اینکه بررسی کنیم آیا اقتصاد اسلامی و آرمانهای آن …
Read More »فقه در میدان سیاستگذاری اقتصادی
«فقه پیشرو» در تفقه کامل از منظومه دین و دیدن درست و دقیق روابط عینی حاکم بر اقتصاد، نظام و مکتب اقتصادی اسلام را در راستای تحقق قسط، کشف میکند و با حرکت انقلابی خود، روابط عینی را منطبق بر نظام و مکتب میکند اما «فقه پیرو» روابط عینی و حاکم را برهم نمیزند، متاخر از آن حرکت کرده و …
Read More »چالشهای فقهی و حقوقی تسهیلات اربعین بانک ملی و پاسخ به دو شبهه مهم
بعضیها استدلال کردند با توجه به نرخ تورم کشور بالای ۳۰ یا ۴۰ درصد هست، سودی که بانک دریافت میکند چون زیر نرخ تورم است، مطابق فتوای مقام معظم رهبری اشکال شرعی ندارد و اساساً ربا محسوب نمیشود! اما این استدلال غلط است، چون در همان فتوایی که رهبری فرمودند تأکید دارند در قراردادهای بانکی که نوع قرارداد و نرخ …
Read More »تأملی بر وام اربعین/ محمدرضا یوسفی
شبکه اجتهاد: حدود ده سال از مشارکت گستردۀ ایرانیان در پیاده روی اربعین میگذرد. این امر با ترغیب و در اختیار قرار دادن امکانات جهت تسهیل این راهپیمایی بزرگ وسیعتر از گذشته شده است. از جملۀ این امکانات، اعطاء وام به افرادی است که تمایل به شرکت در مراسم پیاده روی و زیارت کربلا را دارند اما شرایط مالی مناسبی …
Read More »آیا شیوه جدید پرداخت وام اربعین شرعی است؟
وام اربعین امسال ۱۰ میلیون تومان و از نوع مرابحه بوده و چون قابلیت خرید نقدی و فروش نسیه را دارد، نمیتوان به آن ایراد فقهی گرفت، اما تودیع دو میلیون و ۵۰۰ هزار تومان برخلاف مقررات بانک مرکزی است. به گزارش شبکه اجتهاد، طبق سنوات گذشته زائران اربعین امسال هم میتوانند وام اربعین دریافت کنند اما با تفاوتهایی؛ در …
Read More »شورای نگهبان و سقف اجاره!/ محسن قنبریان
شبکه اجتهاد: «طرح ساماندهی بازار زمین، مسکن و اجاره بهاء» در ماده ۸، به شورای عالی شهرسازی حق داده بود که نرخ افزایش سالیانه اجاره بهای املاک مسکونی را پس از تصویب این قانون برعهده گیرد.(۱) شورای نگهبان به این مادهاش، اشکال قانون اساسی و هم اشکال شرعی گرفت که: «اطلاق تکلیف شورای عالی مسکن به تعیین و اعلام سقف …
Read More »
شبکه اجتهاد اجتهاد و اصول فقه, حکومت و قانون, اقتصاد و بازار, عبادات و مناسک, فرهنگ و ارتباطات, خانواده و سلامت