خانه / همه مطالب / اجتهاد و اصول فقه

اجتهاد و اصول فقه

از «منیه المرید» تا «میراث فقهی»؛ مصائب تصحیح متون در گفت‌وگو با استاد رضا مختاری

از «منیة المرید» تا «میراث فقهی»؛ مصائب تصحیح متون در گفت‌وگو با استاد رضا مختاری

شبکه اجتهاد: متن حاضر بخشی از مصاحبه‌ی تصویری مباحثات با حجت‌الاسلام والمسلمین رضا مختاری مدیر مؤسسه کتابشناسی شیعه است. علاقه‌مندان می‌توانند فایل تصویری کامل این مصاحبه را در سایت آپارات ملاحظه نمایند. از چه سالی به بحث نگارش و تحقیق علاقه‌مند شدید؟ مختاری: سال‌های ۶۳ و ۶۴ بود؛ در آن زمان در مدرسه‌ی آقای گلپایگانی به طلبه‌هایی که درسشان خوب بود کتاب جایزه می‌دادند؛ به این صورت که یک کتابفروشی کنار مدرسه بود که می‌گفتند بروید و به یک مبلغ مشخصی کتاب انتخاب کنید. به من جایزه دادند. پیش از آن‌که من طلبه شوم به اخوی ما نیز «منتهی الآمال» …

توضیحات بیشتر »

علوم عقلی در حوزه علمیه قم و تهران رواج پیدا کند/ اگر حوزه علمیه سراغ فلسفه نرود، نااهلان متصدی آن می‌شوند

علوم عقلی در حوزه علمیه قم و تهران رواج پیدا کند/ اگر حوزه علمیه سراغ فلسفه نرود، نااهلان متصدی آن می‌شوند

آیت‌الله خامنه‌ای با تاکید بر لزوم شناساندن شخصیت و آراء بزرگان فلسفه تاکید کردند: فلسفه باید در حوزه‌ علمیه قم و همچنین حوزه علمیه تهران که روزگاری مرکز فلسفه بوده است، رواج پیدا کند. به گزارش شبکه اجتهاد، بیانات حضرت آیت‌الله سیدعلی خامنه‌ای رهبر معظم انقلاب اسلامی در دیدار دست‌اندرکاران همایش حکیم تهران (نکوداشت مرحوم آقاعلی مدرس زنوزی) که در تاریخ ۳ اردیبهشت ۹۷ برگزار شده بود، صبح امروز در محل این همایش منتشر شد. حضرت آیت‌الله خامنه‌ای در این دیدار با ابراز خرسندی از رونق علوم عقلی در حوزه‌های علمیه پس از انقلاب اسلامی، نقادی و نوآوری را موجب …

توضیحات بیشتر »

کوچک شمردن زحمات علامه مجلسی نشانه‌ جهالت است/ شیخ طوسی که بود و ما که هستیم؟!

کوچک شمردن زحمات علامه مجلسی نشانه‌ جهالت است/ شیخ طوسی که بود و ما که هستیم؟!

حضرت آیت‌الله وحید خراسانی با بیان اینکه علامه مجلسی با بحارش دین و مذهب را زنده کرد، گفت: کوچک شمردن زحمات علامه مجلسی در تألیف بحارالأنوار، نشانه‌ی جهالت است! به گزارش شبکه اجتهاد، آیت‌الله حسین وحید خراسانی، در دیدار جمعی از دست‌اندرکاران همایش «واکاوی اصالت میراث حدیثی شیعه» با اشاره به ارزشمندی و در عین حال مشکل بودن کار حدیث و دفاع از میراث حدیثی امامیه، تأکید کرد: شیخ الطائفه، جناب شیخ طوسی، محیی مذهب شیعه است. ایشان به بغداد هجرت نمودند و کرسی تدریس در آن شهر برقرار کردند و بر اساس انظار چهار مذهب اهل سنت نیز نظر …

توضیحات بیشتر »

از برداشتن درجه‌‌های تیمسار ارتشی تا ۳۲ سال امامت جمعه

از برداشتن درجه‌‌های تیمسار ارتشی تا ۳۲ سال امامت جمعه

آیت‌الله مهمان نواز بعد از پیروزی انقلاب، در شهریورماه ۱۳۵۹، با حکم امام خمینی(ره) به عنوان امام جمعه بجنورد منصوب شد و بعد از ۳۲ سال، به دلیل کهولت سن و وضع جسمانی، از این سمت کناره گیری کرد … شبکه اجتهاد: آیت‌الله حبیب الله مهمان نواز، نماینده مردم خراسان شمالی در چهار دوره مجلس خبرگان رهبری که ۳۲ سال نیز با حکم حضرت امام(ره) و پس از آن مقام معظم رهبری، امامت جمعه بجنورد را بر عهده داشته است، که پس از عمری خدمت خالصانه و مجاهدت علمی و تبلیغی، دارفانی را وداع گفت و به دیار باقی شتافت …

توضیحات بیشتر »

نسبت به حدیث کم‌لطفی‌ شده است/ برگزاری همایش «واکاوی اصالت میراث حدیثی شیعه» در قم

نسبت به حدیث کم‌لطفی‌ شده است/ برگزاری همایش «واکاوی اصالت میراث حدیثی شیعه»

رئیس هیأت‌مدیره موسسه امام هادی (ع) با بیان اینکه همایش «واکاوی اصالت میراث حدیثی شیعه» نهم اردیبهشت‌ برگزار می‌شود، با اشاره به کم‌لطفی‌هایی که به حدیث شده است گفت: برگزاری این همایش با هدف حفظ حدیث شیعه و تجلیل از جایگاه رفیع میراث شیعه یعنی احادیث نبوی برگزار می‌شود. به گزارش شبکه اجتهاد، حجت‌‌الاسلام والمسلمین سیدمصطفی میرلوحی در نشست خبری همایش «واکاوی اصالت میراث حدیثی شیعه» که در دانشگاه امام صادق (ع) برگزار شد، با قرائت حدیث ثقلین اظهار کرد: بیشترین سفارش پیامبر (ص) در آخر عمر مبارکشان در خصوص قرآن و اهل بیت (ع) بوده است. قرآن نیز به …

توضیحات بیشتر »

فقه موجود ناظر به نظام سازی نیست/ استلزامات فقه تمدن ساز

فقه موجود ناظر به نظام سازی نیست/ استلزامات فقه تمدن ساز

حجت‌‌‌‌الاسلام رهدار گفت: یکی از استلزامات فقه تمدن ساز نظامات فقهی است. فقه موجود ما اساسا ناظر به نظام سازی نیست بلکه ناظر به احکام خرد است. به گزارش شبکه اجتهاد، کرسی ترویجی «شاخصه‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌های اجتهاد تمدن ساز» با ارائه احمد رهدار و نقادی محسن الویری و محمد حسین ملک زاده سه شنبه ۲۸ فروردین در دانشگاه باقرالعلوم(ع) قم برگزار شد. در ابتدای این نشست، حجت‌‌‌‌الاسلام رهدار با اشاره به جدید بودن مباحثی از این دست اظهار کرد: این موضوعات به دلیل جدید بودن و منقح نشدن و حتی تولید نشدن بسیاری از ابعاد خود مسئله، نباید انتظار داشت که بحث …

توضیحات بیشتر »

«مرجع‌تراشی»؛ آن روی سکه «تعرض به مراجع»/ علی‌اکبر رشاد

«مرجع‌تراشی»؛ آن روی سکه «تعرض به مراجع»/ علی‌اکبر رشاد

شبکه اجتهاد: در این سنوات گاه، اینجا و آنجا، شاهد رفتارهای ناگواری در امر خطیر مرجعیت و برخورد با مقام مرجعیت هستیم؛ صحنه‌های ناگواری که از سر جهل و غفلت یا جهد و خصومت با این نهاد مقدس و پربرکت شیعی صورت می‌گیرد و اساس نهاد مرجعیت و ساحت مراجع عظام تقلید (دام ظلهم) را مخدوش می‌دارد، و مشاهده‌ی این برخوردها برای کسانی که توجه به اهمیت و خطورت این جایگاه از نظر اخبار اهل بیت (سلام الله علیهم) و در فرهنگ شیعه (که مصداق عرف متشرعه است) و تاریخ ایران و جهان تشیع دارند، بسیار تلخ و دردناک است. …

توضیحات بیشتر »

آیت‌الله سیستانی برخی از نظریات روان‌شناسی را در علم اصول وارد کرد/ ایشان از رهگذر سیاسی و اجتماعی دولت مدنی را در عراق مطرح می‌کند

آیت‌الله سیستانی برخی از نظریات روان‌شناسی را در علم اصول وارد کرد/ ایشان از رهگذر سیاسی و اجتماعی دولت مدنی را در عراق مطرح می‌کند

از ویژگی‌های شخصیت علمی حضرت آیت‌الله سیستانی وارد کردن نظریات برگرفته از علوم دیگر به بحث فقه و اصول است؛ ایشان برخی از نظریات روان شناسی را به بحث وضع در علم اصول، رویکرد روان شناختی تفسیر گفتار را به بحث تعادل و تراجیح موسوم به «تعارض ادله» و راهنمای نظریه احتمال را به علم اصول وارد کردند و آن را در باب اجماع، شهرت و تواتر به کار گرفتند. به گزارش شبکه اجتهاد، حجت‌الاسلام‌ والمسلمین سید منیر خباز که از شاگردان برجسته حضرت آیت‌الله سید علی سیستانی و دانش آموخته مکتب نجف است حلاوت خاصی دارد و حاوی اطلاعات …

توضیحات بیشتر »

قاعده نفی ظلم، اطلاق و عموم احکام را برمی‌دارد اما نص حکم را برنمی‌دارد

قاعده نفی ظلم، اطلاق و عموم احکام را برمی‌دارد اما نص حکم را برنمی‌دارد

اگر اطلاق یا عموم حکمی ظالمانه باشد، به نظر ما، تحت قاعده نفی ظلم قرار می‌گیرد و لذا از اطلاق یا عموم دست برمی‌داریم. دقیقاً مثل قاعده نفی حرج، مثل جهاد که اصل آن حرجی است ولی لاحرج، اصل آن را برنمی‌دارد ولی قاعده لاحرج، اطلاق ادله جهاد را مقید می‌کند. به گزارش خبرنگار اجتهاد، نشست علمی با موضوع قاعده نفی ظلم در فقه، در موسسه مفتاح کرامت واقع در شهر مقدس قم برگزار شد. در این نشست که با همکاری پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی برگزار شد، حجت‌الاسلام‌ والمسلمین سیف‌الله صرامی، رئیس پژوهشکده فقه و حقوق پژوهشگاه علوم و …

توضیحات بیشتر »

روش نظریه پردازی در علوم اجتماعی از دیدگاه «شهید صدر»

روش نظریه پردازی در علوم اجتماعی از دیدگاه «شهید صدر»

عضو هیأت علمی پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی با بیان روش نظریه پردازی در علوم اجتماعی برگرفته از دیدگاه شهید صدر گفت: در نخستین مرحله، مسئله شناسی حائز اهمیت است که مدل مفهومی مسئله شناسی، محورهای شناخت مسائل کلان، گزینش مسئله‌ای راهبردی، پیامدشناسی مسئله، احراز اهمیت راهبردی مسئله و تبیین مسئله است. به گزارش شبکه اجتهاد، حجت‌‌‌‌‌الاسلام والمسلمین سعید بهمنی، عضو هیأت علمی پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی در نشست «روش نظریه پردازی در علوم اجتماعی از دیدگاه شهید صدر» که در آمفی تئاتر دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه فردوسی مشهد برگزار شد، به مروری بر جریان اسلامی سازی …

توضیحات بیشتر »

«عیار فقاهت»؛ مراسم نکوداشت صاحب جواهر با حضور علما در قم

شبکه اجتهاد: آیین نکوداشت مرحوم صاحب جواهر (آیت‌الله شیخ محمدحسن نجفی) با عنوان «عیار فقاهت» با  پیام حضرت آیت‌الله لطف‌الله صافی گلپیایگانی و سخنرانی آیات و حجج‌الاسلام کریمی جهرمی، علیدوست و مبلغی؛ با حضور شخصیت‌‌‌های حوزوی و اساتید در مدرسه علمیه آیت‌الله گلپایگانی قم، به همت مدرسه عالی خاتم الاوصیاء برگزار شد و ابعاد مختلف شخصیتی و علمی مرحوم صاحب جواهر مورد ارزیابی و کنکاش قرار گرفت.   نسخه قابل چاپ

توضیحات بیشتر »

باید نصوص مبین شریعت را در کنار نصوص مبین مقاصد ببینیم/ غفلت زیادی در جواهر شناسی داریم/ ادبیات فقهی صاحب جواهر ادبیات هشداری و خط قرمزی است

باید نصوص مبین شریعت را در کنار نصوص مبین مقاصد ببینیم/ غفلت زیادی در جواهر شناسی داریم/ ادبیات فقهی صاحب جواهر ادبیات هشداری و خط قرمزی است

فقه جواهری انضباط فقهی را در عین حفظ اصول را مد نظر قرار می‌‌‌دهد؛ یعنی این فقه هم پویا و هم پایا است؛ در این گونه همایش‌‌‌ها حتما نباید به مدح پرداخت بلکه می‌‌‌توان با نقد برخی نظرات به توسعه و بسط علوم و همین روش شخصیت‌‌‌های بزرگ نیز کمک کرد. به گزارش خبرنگار اجتهاد، آیین نکوداشت مرحوم صاحب جواهر (آیت‌الله شیخ محمدحسن نجفی) با عنوان «عیار فقاهت» با حضور شخصیت‌‌‌های حوزوی و اساتید در مدرسه علمیه آیت‌الله گلپایگانی قم به همت مدرسه عالی خاتم الاوصیاء برگزار شد. در این مراسم ابعاد مختلف شخصیتی و علمی مرحوم صاحب جواهر در …

توضیحات بیشتر »

صاحب جواهر غوّاصی بزرگ در دریای بی‌کران فقاهت بود/ هیچ مجتهدی از کتاب شریف جواهر بی‌نیاز نیست

صاحب جواهر غوّاصی بزرگ در دریای بی‌کران فقاهت بود/ هیچ مجتهدی از کتاب شریف جواهر بی‌نیاز نیست

حضرت آیت‌الله صافی گلپایگانی ضمن بی‌نظیر خواندن کتاب «جواهر الکلام» تاکید کرد: به جرأت می‌توان گفت که هیچ فقیه و مجتهدی از کتاب شریف جواهر، بی نیاز نیست. به گزارش شبکه اجتهاد، متن پیام این مرجع تقلید به همایش عیار فقاهت که در حقیقت نکوداشت مقام علمی شیخ محمدحسن نجفی صاحب جواهرالکلام است، به شرح زیر است: بسم الله الرحمن الرحیم، الحمدلله ربّ العالمین و الصلوه و السلام علی سیّدنا و نبیّنا حبیب إله العالمین أبی القاسم محمّد و آله الطاهرین سیّما بقیه الله فی الأرضین. «الفقهاء حصون الإسلام»، السلام علیکم و رحمهالله سخن درباره شخصیّتی است که صاحب معجزه …

توضیحات بیشتر »

پیشنهاد ساختار و تقسیمی جدید برای فقه‌های مضاف

پیشنهاد ساختار و تقسیمی جدید برای فقه‌های مضاف

عضو مجلس خبرگان رهبری با اشاره به ضرورت ارائه ساختار و تقسیمی فراگیر و مبتنی بر معیار برای فقه‌های مضاف گفت: می‌توان فقه مضاف را به چهار دسته کلان “فقه اشیاء و موجودات”، “فقه پدیده‌ها”، “فقه نهادها” و “فقه ساحت‌ها” تقسیم کرد. به گزارش شبکه اجتهاد، حجت‌الاسلام والمسلمین احمد مبلغی استاد خارج فقه و اصول و عضو مجلس خبرگان رهبری در نشستی علمی در مؤسسه آموزش عالی حوزوی معصومیه خواهران در قم اظهار کرد: پیرامون تاسیس فقه مضاف پرسش‌هایی وجود دارد که باید به آن‌ها پاسخ داد. وی به ذکر این پرسش‌ها پرداخت و گفت: آیا روند کنونی در ایجاد …

توضیحات بیشتر »

نیازمند عزمی جدی برای تغییر رویه‌ها هستیم

نیازمند عزمی جدی برای تغییر رویه‌ها هستیم

اگر ما راضی باشیم که برادران اهل تشیع و حوزه‌هایشان گزندی ببینند، دقیقاً داریم تیشه به ریشه خودمان می‌زنیم. همچنین حوزه‌ها و مراجع اهل تشیع نباید راضی باشند که گزندی به برادران اهل سنتشان برسد؛ چون باز هم آن نتیجه عاید خودشان می‌شود. شبکه اجتهاد: مفتی عبدالحلیم قاضی از جمله افراد نادری است که هم در حوزه‌های اهل‌ سنت تدریس کرده و هم در شهر قم مشغول تدریس است. او از استادان برجسته دارالعلوم زاهدان و نیز از استادان دانشگاه ادیان و مذاهب قم است. وی معتقد است زمینه‌های بسیاری برای همکاری ملموس و عینی میان حوزه‌های شیعه و سنی …

توضیحات بیشتر »

انتشار هشتمین شماره «مطالعات جنسیت و خانواده»

انتشار هشتمین شماره «مطالعات جنسیت و خانواده»

شماره هشتم از دوفصلنامه علمی- پژوهشی «مطالعات جنسیت و خانواده» با مقالاتی از پژوهشگران، اساتید و صاحب‌نظران حوزه زن و خانواده چاپ و در دسترس علاقه‌مندان قرار گرفت. به گزارش شبکه اجتهاد، این شماره از دوفصلنامه به موضوعاتی چون؛ «بازشناسی فقهی ماهیت جدایی زن از شوهر مفقودالاثر و حکم عده او»، «بازنمایی هویت زنانه در سینمای ایران»، «خوانشی نو در توصیف و تحلیل خاستگاه تفاوت‌های جنسیتی از نگاه علامه طباطبایی»، «نقد پیش‌فرض‌های معرفت‌شناختی خانواده‌درمانگران پسا‌مدرن بر اساس اندیشۀ علامه طباطبایی»، «معیارها و شاخص‌های اخلاقی پنهان‌کاری نامطلوب در زندگی زناشویی»، «نحوۀ تعامل زنان در چالش نقش‌های چندگانه» می‌پردازد. «رضا عندلیبی ـ …

توضیحات بیشتر »

برگ برنده «فقه جواهری» از زاویه دید روش‌شناسی استنتاج فقهی

برگ برنده «فقه جواهری» از زاویه دید روش‌شناسی استنتاج فقهی

حجت‌الاسلام شاهنوش با تبیین وجه ممیز فقه جواهری از دیگر روش‌های استنتاج فقهی به بیان شرط استمرار این روش علمی در حوزه علمیه پرداخت. شبکه اجتهاد: اول شعبان مصادف است با روز وفات آیت‌الله شیخ محمدحسن نجفی که به علت نگارش کتاب معروف «جواهرالکلام» در میان اهل علم به «صاحب جواهر» معروف است. جایگاه والای این اثر علمی به‌حدی است که با گذشت حدود دو قرن از فوت صاحب‌جواهر عظمت علمی آن افول نکرده است؛ چنان‌که امام خمینی(ره) بار‌ها بر توسعه و تتبع «فقه جواهری» تاکید کردند، از جمله اینکه فرمودند: «در مورد دروس تحصیل و تحقیق حوزه‌ها، این جانب …

توضیحات بیشتر »

اگر علما باهم اختلافی نداشته باشند، ما هم اختلاف نداریم!/ تقریب، کار یک نهاد نیست، حوزه‌های علمیه باید پای کار بیایند

اگر علما باهم اختلافی نداشته باشند، ما هم اختلاف نداریم!/ تقریب، کار یک نهاد نیست، حوزه‌های علمیه باید پای کار بیایند

آقای حاج سیدابوالحسن نواب به شوخی به ما می‌گفتند بروید به جان ابوبکر بغدادی دعا کنید؛ اگر حرکت داعش را شروع نمی‌کرد تا پنجاه سال دیگر علمای ما در حوزه، ضرورت ارتباط و تعامل با اهل سنت را درک نمی‌کردند. ما سال‌های قبل از حرکت داعش، باید تلاش می‌کردیم به علمای حوزه علمیه قم ضرورت مسئله وحدت را بقبولانیم… شبکه اجتهاد: حجت‌الاسلام والمسلمین سیدحامد علم‌الهدی، معاون امور ایران در مجمع جهانی تقریب مذاهب اسلامی، برای ما از غریبی تقریب بین علمای قوم و قم گفت و همه را به همکاری دعوت کرد. البته ایشان تحقق وحدت را به دست علمای …

توضیحات بیشتر »

ششمین شماره فصلنامه «جستارهای فقهی اصولی» منتشر شد

ششمین شماره فصلنامه «جستارهای فقهی اصولی» منتشر شد

فصلنامه علمی پژوهشی جستارهای فقهی و اصولی ویژه بهار۹۶ اداره کل آموزش دفتر تبلیغات اسلامی خراسان رضوی چاپ و منتشر شد. به گزارش شبکه اجتهاد، شماره ششمین فصلنامه علمی پژوهشی جستارهای فقهی و اصولی ویژه بهار۹۶ به صاحب امتیازی دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم (شعبه خراسان رضوی) و مدیر مسئولی حجت الاسلام و المسلمین مجتبی الهی خراسانی و سردبیری دکتر حسین ناصری مقدم منتشر شد. این شماره فصلنامه جستارهای فقهی و اصولی، دربردارنده مقالاتی چون: قاعده انجبار ضعف سند با عمل مشهور، ضابطه مند سازی نظریه انقلاب نسبت، بازکاوی شمول حدیث رفع نسبت به شبهات حکمیه با محوریت سیاق …

توضیحات بیشتر »

روش اجتهادی امام موسی صدر، کارآمدی فقاهت در جوامع چند فرهنگی

روش اجتهادی امام موسی صدر، کارآمدی فقاهت در جوامع چند فرهنگی

خسروپناه انتشار مجموعه «گام به گام با امام» را اتفاق مهمی دانست و به محققان توصیه کرد که با پژوهش در این مجموعه به بررسی روش اجتهادی امام موسی صدر بپردازند، چرا که کارآمدی فقاهت در جوامع چند فرهنگی را عیان می‌کند. ‌به گزارش شبکه اجتهاد، حجت‌الاسلام والمسلمین عبدالحسین خسروپناه ، درباره اهمیت انتشار مجموعه ۱۲ جلدی «گام به گام با امام» گفت: پیش از هر چیز تشکر می‌کنم از سروران عزیزی که تدبیر به خرج داده و مجموعه آثار امام موسی صدر را منتشر کرده‌اند. پس از سال‌ها محرومیت جامعه ما و دیگر جوامع اسلامی از حضور امام موسی …

توضیحات بیشتر »
Real Time Web Analytics Google Analytics Alternative